Full text of "Arrestum sive placitum Parlamenti Tholosani: continens historiam (in casu matrimoniali) admodum memorabilem, adeoqúe prodigiosam unà cum centum elegantissimis atque doctissimis annotationibus clariss. I.C. Dn. Ioan. Corasij, consiliarij regii, & illius processus referentis ; omnia ex Gallica lingua (in gratiam illorum qui eius ignari sunt) in Latinam conuersa, doctiss. viro Hugone Suraeo gallo interprete."

See other formats

d 


KS 

































































|)ON: 
34A 


., jn! 
Sur- 
. Ais Ca. 
A4. 1636.M* 

























ARRESTVM 


SIVE PLACITVM PAR- 
LAMENTI THOLOSANI, 


CONTINENS HISTORIAM (IN 
cafu matrimoniali) admodum memorabilem, 
adeoqueprodigiofam: vnà cum centum elegan 
tiffimisatque do&iffimis Annotationibus Cla- 
rifs.I.C. Dn.Ioan.Cora(ij, Confiliarij R egij,& 
illius Proceffus R eferentis.Omnia ex Gallica 
lingua(in gratiamillorum qui eius ignari 
funt)in Latinam conuerfa, 


DOCTISS. VIRO HVGONE 
S$SVRJEO GALLO I N- 
TERPRETE. 


Quibus adiunximu: "rreftumineadem contro- 
werfiaex Donzni foannis Paponis, x x 1 1. 


erreflorum libro. 


Cum Indice,verborum & rerum memo- b 
rabilium, nouo. * 


FRANCOFFRTI 


Apud Andream Wechelum. 


M, D. AXI. j 


AURI o APPS OP Nr ET s 
/ / * r^ / nl ^- on er y é ? i: 
rberotuy (^6 dl. f. / (4 efe) t f^ Mu à 




























CLARISSIMO VIRO 

DN. IOHANNI FICHARDO, 

Patricio Francofurtenfi, I. C. celeber- 

rimo, Patrizque Aduocato & Syndico 

primario,Domino & Meccenati 
íuoin primis colendo 


S. P. D. 


o Vx fit humanarum 
à rerum fragilitas, Fi- 
) chardeclari Ve fu- 
AP perire anno prema- 
tura fna morte,etiam 
nofter ille Fugo Su- 
T5 non fime dochiffimorám "uirorum fu 
Jpirissteflatus est. O ucumlaudatis;- 
me Andree NVecheli »'UIri optimi ce 
bumaniftini, Typo eraphie Jerenua na- 
Haret operam, talem Jie induftrie, qua 
exacla non olim Latine Cr Grace yve HW 
YHm etiam Hebraice atque Chaldaice b 
lin i0 Hé notitia ornabat, laude confequu- | 
UL CfLyot omnibus boni; & dotis viri 


C) 2 











EPISTOLA. | 
effet gratifsimus.. Inprimis vero tibi, 
que. merito omnes, qui humanitatis flu- 
dia [yncero animo colunt,G devepub. li 
terariaaliquo benemerédi fludio tenen- 
tur,"ut [ummum integerrimumá; Me- 
cenatem colunt, C amplectuntur, tam 
arclaiungeretur amicitiayatq; familia- 
ritate ,"Uut maximts eum beneficiis vitro 
ornare gauderes,adeod; cum omni fami 
lia in edibus tuis [uburbanis , [imgulart 
cum beneficentia foueres.Q nam illetu- 
am humanitatem & munificentiam, eo 
amplectebatur animoyeaq; profequeba- 
tur ob[eruantia, vot nullum grati homi- 
nis officium negligeret, Q ua.eius inte-. 
gritate factum eflyot ab eoyuir Clariff. 
peterenon dubitaresyvt hiftoriam illam 
prodigiofam Pfeudo Martini illius Gal 
li, perpetua fane memoria , ob inauditis 
C incredibile prope eius facinus, digna, 
ná cum Commentariis & Znnotatio- 
nibus 
































DEDICATORIA. 
nibus clariffimi quondam 1. C.Iobannis 
Corafü,ex Gallicain Latinam linguam 
transferret n eorumnempe 'ratia, qui 
Gallicam ignorant. Q zod ille & prom- 

ptifsimo animo ageve[]us eft ,G feliciter 
abfoluit.V"tá; Jue gratitudinis;pro fum- 
mit,quibus eum tua magnificentia affi 

ciebat beneficiis viclurum aliquod mo- 
nimentum posleritati con[ecraret , [ab 
clariffimi tulnominis au[picio, hanc fua 
vverfionem in publicis edere coflituerat. 
Ecceautem,cum Jupremam manum 
buic labori fuo impofuilTet, Gr iamia de- 
dicationem quoq; adornaturus e[Jet,fuo 
etiam cafu verum e[[e oftendit, quod ele 
ganter à Xt enophonte dicium esl, aw 
ct pco coy aya 7rd oT (Qe 90óoxay, G quod 
oi Üyecroi 7e paco Dt , T3 ae 40 Six 600p) - 

AAuyut cum T beocrito loquar. Ex im- 

prouifofiquidem anno  [uperiore , in ipfa 

Vindemia,pe[le Rempub.no[lram tunc 
' JI 

















EPISTOLA 
infeflante,ex hac uita , non fine magno 
dociorum virorum, quibus ille notus e- 
rat; tod; cum primis dolore,ex bacmi- 
ftra vitayuná cum vxore fua, in cele[le 
illam auocatus eft. Ob quam fortis ma- 
tationem, quemadmodum merito ei nos 
omnes,qui ad eandem celeftem illam a- 

[piramus patriam , gratulamur, fic vur-. 

fus merito lucfnacerbo turbamury quo- 
t1e5 )1Y0$ docfrinayvitaque integritate 
co[bicuos huic vite-valedicereanimad- 
uertimus.fuccedentibus nonvaro iis,qui 
oyol «2636 AUes, Jua in[citia nibil aliud. 
preftant,nfi quod Jflrenui fint barbariet 
propugnatores. | 

Cumautem de illo Surai.felicis me- 
nmorie;pvopofito fatis mihi confLaret,ni- 
bilme alienum facturum putaui beneuo 
lentiaea , qua-viuum profequutus fum; 

[resin vevvices eius (abiens, cliens vvide- 

lacet lentis sp[ius noraine Flifloriam.il 

| lam 





























DEDICATORIA. 
lam prodigiofam de Pfendo Martino, 
tue AAmplitudini , cui iam antea ab ipfo 
Surao deflinatus bic liber fuerat, dedi- 
carem. INon quod in alienos labores te- 
mere inuolare, lisá mibi nefcio quid elo 
viole venari cogitem fed ut viri opt.cz 
doctis. manibus 'eratificarer,et mea bac 
qualicunq; opella id preflari curarem, 
quod ipfe cum in-vuiuis e[Jet,"onice in vo 
tis habebat. 

INec vero dubito laborem illum Su- 
raibicbreflitum viris dolis , prefer- 
tim vero lIuri ciuili VW AU grati[- 
fumum. No enim in (cenam bic geminus 
"Ampbitruoyaut Softa geminus yvel Me 
nachmi, indifcreta forma introducun- 
tur fed literis mandatur ves veré gefla, 
nulli-oeterum exemployvelex hifloriüs, 
vvelex fabulis defumpto,conferéda:que 
in Foro diu agitatae7: difceptata,era- 
ues pradentiSimorum Patrum &lwif- 


() 4 















EPISTOLA 
con[ultorum coniecluras atq; delibera- 
tionés nobis ob oculos ponit:quantiá; Tes 
fit periculi plenastemere in caufis arduis 
G controuer[is pracipitare fententiam, 
docet atque declarat.Q sin etiam diui- 
ne,tum mifericordia,tum prouidentia; 
nos admonet. INam dum Patres, Iudi- 
cesque incerti plané in [Iudia contraria 
feinduntur, iam infontibus etiam [up 
pliciaimminere-videntur: eccevverus il 
le Martinus,quaft O«0e CX uunyeduns appa 
ret [uoó; interuentu efficit, ut nefarius 
ille  fuppofititius Amphitruo;digno af 
ficiatur [upplicio, ez iamiam inurenda 
infamia perfona i[ontes liberentur. 
Q uapropter vir Clarifsime,multif- 
que nominib.mihi [u[piciende,hanc ver 
fionem.falici quidem Mercurio natam, 
fed Parcis inuidentibus editam, tue am 
litudini,Surai illius loco dedico, fimo- 
X ^ , . m 
do dedicare fe esl,que propriano fent. 


Verum 








DEDICATORIA, 
Verüm & bic mibi PfeudoSureumyvel 
P/feudo Mercurii in bac PfeudoMar- 
tini biftoria(oevum in caufa plaufibilio- 
re)agere liceat cum fatanobis verit Su 
reum [ubtraxerint. Et fane [Dem foueo 
optimam, banc meam qualemcunq; opel 
lam,I.4. acceptam fore. Qum enim ea 
tue bumanitatis, qua viros doéfos, tum 
noftre Germanie,tum exterarum quo- 
que nationum,no folum profequeris yve- 
rum etiam bene de eis mereri, eisd; te fr- 
dum IMecenatem prabere [ummo an- 
niteris fHudio,fit eloriayvt nemoynifiqui 
ex Mujarum ez: Charitum cetupror- 
fus exclufus est, einexplorata babeat, 
quidubitare pofsim de tuabeneuolentia 
erga banc meam qualemcunq; opellam, 
vvelpotius trifle miniflerium , Surao illi 
ul aj eA pauca (gero x2) aptpiésdereo pr«- 
[icum ee 
Fiuic ergo libro in Bibliotheca tua 
















EPISTOLA 
longéinflructifsimayot monimento Su- 
vai illius,pro tua humanitate locii que 
«oles,afsigna,G me etia licet baud pro- 
meritum ,qua hactenus profequutus es 
beneuolentia,profequiperge. V^ Ale-vir 
Clarifsime , t7: commendatum me tibi 
femper habe. Francofurti 11. Calend. 
Aprilis. | 


nM 


H | | — obferuantifs, 


Philippus Lonicerus. 





RVM 


INDEX, RERVM ET VERBO- 
IN HOC OPERE ME- 


morabilium ,noums. 


Cheus Lydorum rex 
ob auaritii & tyran 
nidem pedibus fur 

fum verfis , & capite in 
auriferü Pactolá depen 
dente,à populo fufpen- 
fus et fol. 234 
Adulteria apud Gallos in- 
teringeniofa numeran 


tur 218 
Adulterii crimen 214 
Aeromantia 168 
JEtas , matrimonio conue 

nientiffima 6 


Alberiex matrimonio Pa 


latino nati;an fint legi-' 


tmi 4.6 
Albertus Magnus zneum 
caput loquens effinxit 
16$ 
Alceftisamor erga marit 
AdmetumTheffalie re- 
em 62 
Alexander Magnus alterá 
auremreferuat Reo 66 
Alienatio rei alienz quo- 
modo valeat & quàdo: 
& an emptor teneatur 
etiam ad fructus perce 
ptos àtempore contra- 
c&us 42 & 43 
Amatoriapocula | 170 
Amicitiz fructus & fuaui- 
tasciusquelaudes | 16 


Antoninus Cómodus Im» 
perator vnde crudelis 
170 

Apollonius Thyanzus mi 
rus Magus I67 

Arcem Principi tradens, 
qua poffit contra om- 
nes vti, non intelligi- 
tur contra fe, vel fuos 
propinquos tradidiffe 
176 ! 

Architz Tarentini inuen- 
tum 165 

Argumentum à fimili 136 

Axrefti fignificationes due 
159 

Auaritiagrauiffimum cri- 
men $4 

Ds quomodo 
) committatur 105, 
& quando mitius puni- 
enda ibid, 

Boetiiinuentum 16$ 

Bona fidesin emptore que 
operetur ^ 43 

Bonz fidei poffeffor quan- 
diu quis cenfeatur 150 

Bonz diei poffeffor quis 
habendus 44 

Boni jpbiá; viri facile cre- 
dunt, & facilitasillanó 


improbanda 156 
Acodemonem quidá 
C procreauit 35 


























IND 


Calumniatorü crimen de- 
' teftabile, & eius poena 
64 
Capitis amputatio: poena 
nobilium 234 
Capnomantia 168 
Cauffa proxima , & cauffa 
remotadifferunt 147 
Chiromantia 169 
Columbalignea 165 
Coniugia immatura, feré 
nunquam funt profpe- 
ra.Et quare I 
Coniugum amor mutuus 
36.58.61 
Corpora fupplicio affecto 
rum,anignominialici- 
té affici poffint 239 
Cofuctudinis pbatio. 145 
Crimélefe maieftatis 148 
D Anaus quinquagin- 
tafiliarü pater 62. 
Debitores vel quibus cum 
actio nobis efle poteft, 
familiariter , prius quà 
res iniudicium deduca 
tur, monendi funt, nec 
femeltantum 6o 
Dei ocu? omnia videt 158 
Diaboli Epitheta in Scri- 


pturis é5. 
Diabolus ab homine nac? 
32 


Diuortium ob impotentiá 
antetriennium nó con 
cedendum 77 

Draconis leges fanguine 
nonatramento fcriptas 

. dicebat Demades 229 





EX. 


Kror in perfonaimpe 
dit matrimoniü 144. 
Error,etiamfi origo funda 
méto nullo nitatur 153 
Errornon przfumitur 15$ 
Error probabilis excufat 
& delictum 4$ 
Ab. Max. à multitudi- 
ne verrucariü, verrue 
cofus cognominat? IOI 
Falío procuratore in Con 
fiftorió principis,gefta, 
nc p rátificatione qui- 
dem cófirmari poffunt 
I6 
Falíus procurator quis 125 
Fama in ciuilibus femiple 
né, in criminalibus ni- 
hil probat 146 
Fama quádo bet 115.14 9 
Fceminz cur citius ad con 
iugium aptz fint 9 
Faeminz faciliter credüt, 
& decipiuntur 184 
Facminein rebus fuppofi- 
titiis perfpicatiori funt 
iudicio quàmviri 2 
Formz fimilitudines mite 
inhominibus-| 21. 224 
147.151 
Forma fimilitudo fepé ho 
minibus impofuit 2 1.& 
212.147 
Eranciícus BarbarusVene 
tus memoriáamifit fe- 
nex IOI 
Frater àfratrein tefté noA. 
minari poteft , quoad 


probandüczdé fetuen 
di 

























































dicauffafadam 110 
Furticrimen,& an capita- 
lefit 218 
Trapezontius me- 

(5 * morià fenexami- 
fit 1OI 
Galliz Confuetudo in pu- 
niendis criminibus gra 
üioribus 198 
Gallieleges,quáado homi- 
nem publican: fimul e- 
tiambona eiufdem pu- 
blicant 143 
Gaudium ob nimiumali- 
quoties homines mor- 


tui 176 &feq. 
Geomantia 169 
Goetia Magia 167 


JEreíeos crimen an 
H per duos teftes p- 
betur 14$ 
Hareíeos 1n crimine Iudi 
ces debent effe cautiffi- 
mi 146 
Homines diuerfis parenti 
bus &locis & longe dif 
fitis,ortiquare fibi fimi 
les 25 
Hebetes quidam IOI 
Homicida non excufatur 
qui per errorem alium 
proalio occidit, habés 
ramen propofitum ho- 
minemoccidendi 154 
: Hominüconuerfio in alià 
Íexuin non inficianda 
172 
Hydromantia 
Hypermneftrz laus 


169 
62 


yNDE X 


X Acobi& Lez matrimo- 
nium defenditur 14.4 
Iamblichi fcripta magica 
162, 
Ilecanomantia 169 
Impotentia coeundivnde 
caufetur 74 
Impotentia ex fafcinatio- 


ne 77 
Impoftores ob forme fimi 
litudinem 38.46 


Infantes dicuntur uíq; ad 
feptenniiztatem 137 
Ioanna Anglica,;pofteaPa 
acreata 212 
Iloan.Corafius Senis annó 
M.D.xxx vr.fub Decio 
Doctorat'infignia acce 
pit 101 
Iudexinrebus dubiis cam 
fentétiam amplecti de- 
bet,in qua minus eft pe 
riculi 129 
Juramentum nó defertur 
in criminalibus caufis 
153 
Iuramentü quádo à parte 
parti deferri poffit 119 
Iurifiurandi religio — 154 
Iuuentus temeraria,inco- 
ftansimprouida 146 
" Achrimz feeminarü 
192 
Lachrimz hominibus vn- 
de 93 
Laodice regina 20Z 
Lconis Byzantini hiftoria 
I 
Libericur aliquádo patri, 
























eliàs matri fimiliores 
fint 35 
Liberiex putatiuo matri- 
monio iufto errore in- 
terueniénte , funtlegi- 
timi, & fucceffibiles in 
omnibus,etiam feuda- 
libus bonis I4I 
Lingua Cantabrica diffi- 
cillima IOO 
Locus Matt.19.cap.de ca- 
firatisexplicatus 76 
Lotiinceft excufatur 150 
Lucreuus poeta , & eius 
mors 170 


M Agia Ceremonialis 
165 


Magianaturalis ibi. 
Magie diuerfa genera166 
Magizduogencra | 164 
Magic inuétorZoroaftres 
Iex ibid. 
Magiam n6 effe fabulam, 
necnomeninane ibi. 
Margarita filia Maximilia 
ni I31I 
Maritus, vxorem nimium 
diu deferens culpabilis 
e 
Matrimonii przcocis exé 
la 
Medorum foetninz. fum- 
. mam foelicitatem du- 
cunt, plurium virorum 
'vxores cfle I44 
Memoria qui pettitus ex- 
ciderunt IOI 
Memoria ftupenda predi- 
ti viri 71.118 





)NDEX 





Meffala Coruints Oratot 
Clarifiimus ,ex morbo 
proprii ominis oblit* 
IOI 

Metus quomodo ppbetut 
221 

Moderaté in criminalib?, 
quo ad infligendas po 
nas,aagendum 256 

Monachi an, excufentur 
fornicando 121 

Moriendum potius,quàm 
male agendum — zrio 

Morsomnium malorü fi- 
nis 183 

Mortem fibi ipfi confcifce 
requàm graue 186.& 
ibi.eius aliquot exépla. 

Mutatio habitus corporis 
in hominibus fxpé con 
tingit I33 

Ecromantia 166 
Negatiua difficilis 
probationis 140 

Negatiualoco & tempore 
coarétata 141 

Nominis mutatio , dü ab- 
fitfra?,pmiffa 49.189 

Notz quibus homines a- 
gnoícuntur 95 

y pa Ioannes x 111. in 
adulterio occif? 182 

PapaScregius, aliàs Bocca 
de porco cognominat? 
199 : 

Papatefticulos habet 212 

Paparumnominum muta 
tio vnde & quando coe- 
perit 199 

Patria 




















Parzicfuauitas & amor 57 
P -nelopes caftitas & la? i 
periclis amor erga vxoré 
Afpafiam $8 
Pharmacia r70o. & quantü 
Magia 171 
Philippus Decius in fene- 
Cuteanno M.p. xxx vr. 
memoriam amifit IoI 
Picture elegantes in cubi- 
culo conferunt ad for- 


mamliberorum |..30o 
Plagii crimen 227 
Poena & fupplicium in 1o- 
co delicti 233 
Portia Catonisfilia — r2 
Prafumitur à preterito té 
poreadpraefens — i5; 


Przfumptio ex prateritis 
etiam ad pra entia , & 
futurafit 106 

Przfumptio pro matrimo 
nioin eiusfauoré prz- 

ualet 128 

Prefumptio femper in be- 
nigniorem partéfacien 
da 83.105 

Pratexta & bulla aurea 
puerorumnobilium 8 

Probatioperfamam 113 

Propofitum in delictis po 
uffimüinfpiciendü 147 

Prouerbia fimilitudinis 
118 

Ptolomzus Philadelphus 
pra letitia lachrimatus 
eft,cum libri Sacri lite- 
ris aureis deícripti ei 

porrigeréur 92.& 176 


INDEX 


Punituraliquando quis,g 
culpa vacat 1jí 
Pyromantia 168 
R Aptuscrimen eiusq; 
circunftantiz 125 
Reiactoribus fauorabilio 
res 1258 
Rubria Mediolanenf;304. 
Acrificuli an excuíen- 
S turfornicando :22x 
Sacrilegii crimen eiufque 


Ípecies 22 
Sapientum filii fzpé ftulti 
& degeneres 29 


Semelmalus, femper prz- 
fumitur malus in eod& 
mali genere 10$ 

Sequeftratio regulariter 
prohibita,certis tamen 
cafibus pmiffa eft 61.81 

Simon Magus 164. 

Socratis Demonium 167 

Suppofitionis crimé 200 

Suppofititii partus crime 
49.& eius poena $o 

Suppofititiorum exempla 
memorabilia 202 

Suípendium inter omnia 

fuppliciorum generai- 
gnominiofiffimum 23 4 
Sufpeníorü cadauera quó- 
dà non fepeliebátur 234 
Eftesauriti non mul- 

tum ponderis ha: 

bent 98 
Teftes fi priori fuo tefti- 
monio poftea contradi 
cantaanreiiclendi 142 
Teítes fingulares etiá in» 




















































- - numéri nihil probant 
144. & quaten" id pro- 
cedat. 

"Teftes Teftamentarii 89 
Teftibus difcordantibus, 
qua Iudici confideran- 
da 88 

.'Teftibus duobus afirman 
tibus plus creditur,quá 
mille negantibus 107. 
130. 140 

Teftis,& fi fide dignus ,te- 
netur rationem fui di- 
ctireddere. Etincaufía 
criminali etiá no inter- 





quando valeat 13l 
Teftium numerus no ma- 
gis quàmteftimoniorü 
verifimilitudorefpicié- 
da 130 
Teftium verbis non fem- 
perctedendum 83 
Theurgia Magia 167 


Idua ftatim à morte 
mariti nubente al- 

teri, & nono menfe pa- 
riéte vtri fit partus attri 
buendus -33 
Vliffes à Telegone ,fuo ex 


rogatus 90 Circe filio, incognitus 
Teftilicari cotra fuos pro- occiíus 185 
pinquos,maximéincri Vxord diu abfentem ma- 
minalicauffanemoco- ^ ritum exfpectare tened 
gitur 175 tur 1L 
Teítimonia propinquorü — Vxor vi cópreffa'ab alio, 
quando admittédaro 9 excufatur, finon ftatim 
Teftimonium de auditu maritoindicauit - 15j 

FINIS. 

ERRAT A. 


Pag.90 pro Siphlus quwm ege feplus quam 9g anti- 


guit tff» 








hi 
BREVE TOTIVS REI 
ARGYMENTVM, ET SVM- 
maria Factienarratio, perDn. ; 
Ioannem Corafium. 










f ARTINVS GVERRAje- 
NN d » Here Va[co, patria Artigaten- 
PRAES d y fesquum formo[am puella , "0- 
: EY Ie DD mine Bertrandá Rolféà in cone 
TOR ÉM zugem duxiffet, im militiam d- 
bit ei domo annos ocfo abeft. Post illud tepa- 
pus Arnaldus quidam Tilliusad ipfius Marti- 
ni (quem fe effe fimnlabat) forores, patrui 4f, 
adeo vxorem ipfam accedit : quibus ob umaxi- 
774m amborum feomilitudinem , cd veraindi» 
cla qua de rebus omnibus pradebat , facile per- 
feadet fe eum effé quem pradicabat: Hempe i- 
pfum verum Martinum Guerram. Itafít,vt 
pro Martino àtoto etiam populo a Uitus , abi- 
I4 queque Bertranda admittatur: Cum, ea 
Tanquam maritus ,cop[uetudinem per trien- 
nium babet ej ex ea duas liberos [ufeipit.Orta 
poftea quadamimpoffure [ufbicione dies illi a- 
pud Pratorem Regien[em dicitur, à quota car 
€erem conieci us tandem capite damnatus,ad 
Senatum T olo[amim prouocat. Eo adductus, 
Pi 








































ime AL. cS iq meas: 


Nit NC aes Oro cragar o mni inue iom erg xx 
Eoi EU SDNEED TM CPU accen m 
Deco ETT 





- vu moie " - 
ve Dr o eee ALIE 








SUR 
iudicio fe defendit , pergit fe eit ejfe affrmare, 
uem antea dixerat ,confirmantibus id qua- 
zuor [ororibus,earumá, maritis,qui veri Mar- 
tini erát fororg, fimulque triginta aut quadra 
ginta uumero teflibus. «At vero quum multi 
coztrà extarent ,quipartim eum ejfex At rzal- 
dum Tillia afftuerabant,partim ambigebant, 
vt neutrum,propter [ummam illam finlitu- 
dinem,affrmarepo[[cut, Senatores nog parua 
diffcultate afficiebautur. Quum aut Iudices 
dam in confilium mitteudie[ftnt ,ipfe Marti- 
nus Guerra aduenit. Quitamen cum adulte- 
vino collatus , propem odum conuiétus beret : 
adeo melius ille impo[lov mendacia [ua fucare 
callebat,quau bic veritatem tueri. Ibi Iudi- 
ces,multo quàm dudum incertiores forores e 
aliquot 2 teflium numero accer[umt ; à quibus 
tandem Martiaus veré agno[cttur , e falla- 
ciapror[usiunote[cit, Vade fertur à Senatu 
fententiayot Tillius laqueo vita frmiat,fafpen- 
ff cadauer comburatur: liberi tamen quos Rol- 
fa pepererat legitimi pronuntiatur. Ipfedum 
fepplicium luiturus effet, vem totam aperit ei 
confitetur. 


Trzxrvs 








, 
TrzxTvs tum caufz, tum ipfius 
Proceffus atquefententiz,in fu- 
pradicta controuerfia, 


Menfe Ianuario Anno 559; 
Bertranda Rolfra Artigaten[is, 
1 diaceft Regzenfi , apud Prato- 
rem Regten[em fnpplici porre- 
&o libello queribunda exponit, 
fexoiganti aut circiter abhinc an 
nos,quum puellaadmodum effet, 


4Hnos nata nouem aut decem, 
eAXILartino Guerra, eufdem fer- 


meatatzsmupfif[e. 
CENAMOTATTOSSE | 


Huiufmodi coniugia quxantelegi- 
timam atate vel natura vel legibus con- 
ftituta,contrahuntur,Deo ipfi (fi quidé 
eiusarcana & inícrutabilia iudicia ve- 
ftigare fasceft)vixgrata effe poffunt.Eo- 
rum fiquidem & cuétus feré infauftus 
AS 





















4 
d Aia atque calamitofus eft, & * coiugesfub- 
I. De fric 


" malif. ;, inde poftea peenitere, quotidiana exé- 
erttal. e plaoftendunt. Enimvero qui precoces 
I sy, S immaturas iftas coniun&iones con- 
dem, in 6. ciliant,ijneque vllam diuinz glorizra- 

tionem habent, neque ícopum atten- 

dunt cuius caufa facrofan&um hoc vi- 

tz genusab eo inftitutum eft, iam inde 

| ee aH orbe condito, ? quum quidemipfe 
nid32.3.1. primushomo nondülapfus effet: nem- 
"P". — pevtterraincolisfrequetaretur, genus 
humani fobolis propagatione confer- 

c 1.Cor.7. uaretur ^ : deinde poft illius peccatum, 

Dudis vtlibidinibus diffolutis obuiam iretur, 

2. inquasíe multi,qui coniuge carét,dant 

EC ns przcipites?*. Scd totum eorum confíiliü 

na»; incofuit,vtambitione quadam, priua- 

tocommodo,aut re quapiam munda- 

na & vana duci fe paterentur: quibus 
tamen negotium adeo ferium, (anctum 
& venerandum contaminari ac feedari 
zquum non erat. Mitto, quód ztasilla 
tamteneratamQ; rerum imperita, iudi- 
cio minime valere poteft, vrad rem tan 
TX poderis, aflenfum vllum prebere pof 
wpl;, 4t :quumtamen abíque libero cófen- 


fu,cam rite peragi no poffe,omnibusin 











confeffo fit. T'antum porro abeft, vt vi f //52.1 
ri infra decimumquartum atatisannü 7^; 475; 
fe virosfentiant, & foeminz infra duo- ivpab. 
decimü concipiendo fint idonez, vt in " 
eaxtatula vix eis vllus fuppetere queat 

ad veneré ftimulus , imó neante ipfum 

quidem decimum fextü, fi quidem ZE- 
gyptiisfidem haberclibet. Hienimin 

fuis Hicroglyphicis, quum voluptatem 
fignificare vellent fculpereaut pingere 
numerumx v 1.folebant: quodin ea de 

mum atate adoleícentes facem quan- 

dam in corpore fentire , libidine incen- 

di, & nónunquam adcolaxiores quàm 

par fit/ habenas cupiditatis habere inci- 

piant.. Nec veró me fugit mihi vetera , 
quadam & vulgata exempla obiici pof- 
íc, de certis quibufdam impuberibus, 
quorum vires in prima atate itacffer- CUI 
buerint,vtvnusannosnouem natus nU A; c-panor 
tricem grauidáfecerit "alter quum vix ^»« puberes 
decimum aattigiffet, cum hera íua, qua wu 
eumíecumiacétem habebat,illiuspe- — b Bees 
tulantia & laíciua titillatione irritatus min 
rcm habuerit,eamá przgnantem ^ red i Alberian in 
diderit. Idem de puellaquadam fertur, pans 


quz nouennis puerum peperit. À qui- marinis, 
j 




















6 
| busnon multüdiftant caquz nonnulli 
|] regibusSolomoni& Achazo tribuunt, 
| qui (vtquidem illi fupputatione anno- 
| rum inita ratiocinantur ) ante vndeci- 
Eo mumannum fiios procrearunt 5hic E- 
wo quidas. Zechiam, ille Roboamum!, Quid tum 
?//7**^ vero? Tametfi de illorum vno D. Hie- 
I;.t«z.c4, Fonymus loquens, quó rem certius affe 
2v 4 uere, Domino tefte (fic enim fcribit") 
Ispit. ay; fe non métiri pronuntiat, reliqui etiam 
j^. ^. eruditione & fide valde commendan- 
"dL" tur: corumtamen autoritas non efttan 
«fi. ifrel ti vtad fidem habédam lectores aftrin- 
EG ^ gat". NamquódadSolomoné & Acha- 
bbes,  zumfpecat,non defunt dodtrinz ma- 
| gne viri, qui eorum annoslongeéalia ra- 
| tione numcerent. Preterea vt demus hec 
vcracfle, exempla funt infignia & me- 
morabiliailla quidem,fed adeo rara ta- 


20/5 men vtexeisnihilinferre debeamus ?. 


iflineuimus, 


f» ^ X lurisporronoftridifciplinahacinre,vt 
& czterisomnibus,ea tantüm fe&atur, 
quz vel vidétur vel putantur in vfu fre- 

? 5444s, quentiffimo effe ?. Quinetiam Deus il- 


| de lecib, 


lePhilofophorum Plato, quum de ata- 
te maribus & fceminis ad coiugium ac- 
commodata,agerct, ftatuebat,vtab an- 
notri- 














hotricefimoad x xx v. mares,foemine 
àxvi. ad viccfimum matrimonia ini- : 
rent?: Ariftoteles autem cius diícipu- 4Derq.lib. 
lus,illis xx xvi, his x v 11r. przfiniit ". déees- 
Quainrenoftri Legiflatores multó pru apa6. 
dentiusmeo quidem iudicio, animad-- 
uerterunt,plerofque ita natos effe,& ad 

enialem calorem adeo prematuros,vt 
nifi vrentem & pungentem libidinem 
legitima nuptiarum coniunctione do- 
marent, facile in beluinos & infandos 
concubitus laberentur. Quarein nu- 
ptiarum víulongé plusindulterunt, & 
tempeftiuius eas conciliari voluerunt, 
quàm velPlato vel Ariftoteles, vt ma- 
rcs decimoquarto, foeminz duodeci- :L.mno 
mo coniuses ficri poffint : quod in C TAGMHL A. 
etate víu venire experimur, vt virtus gi- fir.cpsbers, 
gnendiin maribusexcitetur, & menfes ^71p»- 
in feeminisfluant*: vtfatisrobuftum v- "7 Ariflot. De 
trique femen ad procreationem foetus v«-arim. D. 
fuppetat". Quanquam x v r.anno, aut E TN. 
etiam x v111. natura multo firmiores i»Som. Sc- 
viresconfequitur. Vüdelurifconfulti "^^^. 
noftri plenam iuftamá pubertatem in ro, g.1. f de 
anno X v 11 1.ftatuerunc",atqueillud in di yid 
füpertradiderunt, x v 11. xtatis annum fa. jd 


À A4 








| 8 
|| 5 Lt&puri- peneinfantiam effe *. Id quod & vete- 
riam 4t? res Romani inSenatorum, aut alioqui 
i clarorum virorum filiis perfpicué often 
debantquiab ipfa infantiaad illud zta- 
tistempus veftem talarem,quz Pretex- 
tadicebatur, gerebant, vnà cumaurea. 
bulla € collo dependente: qux quum 
cordis imagine effet effita, eos mone- 
bat, nonaliter viros effe habendos, nifi 
See d cordati & virtute prediti effent ". Hic fi- 
| quis curiofius indagare caufam velit, 
curfceminz citius quàm mares ad con- 
nubiumaptz fint, ego cum Ariftotele 


! rcfpondebo , eas in vtero tardius perfi- 
| ci,quippe debiliores & frigidiores: vt 


nonnunquam decimo;demum menfe 
abíoluantur, quum mares, quibus fir- 
miusineftrobur,vix nonum excedant. 
Quz ratio quoque eft, cur feeminz na- 
di tz citiusadolefcant & fenefcant, quàm 
1M T y. ipfi mares", Quocirca eandem naturz 
]| 4-cap. e. ne illarum conftitutionem caufameffe pu 

Jj] "7«»mP^ tandum eft, curillg mares in prole fuíci 

B pienda,tempore antecedant: quianem 
|| bPliz.De»«t. pe. citius adoleícunt & exoleícunt^, 
E ena exemplo fcilicet cuiuflibet fru&us, qui 
! quo minor & gracilior eft, eo celerius 


| matureícit. Trx- 






























» 
TED VS 


e/Accumeonouem aut decem 
annorum tempus tranfegtjfe: vt 
ex eomatrimonto natus fut filius 
nomine Sanxius, quiettamnum 


quttit. Tpfum porro eAXartinum 


(quonam tunenila quadamleuz 





tatetriticupatri faffuratusfuif' 


fet) patriarelitiz , octo annos do 
so abfuiffes quo iaterim tempo- 
renihildeeofama acceperit. 


UZANNOTATIO II. 


Hzc tam diuturna abfentia maritü 
primafronte dignum qui valde culpe- 
tur, imó vix dignum venia oftendit, vt 
qui nonnihil occafionis domcefticz illi 
trageediz dediffe videatur. Quod ipfe 
"Auguftinusteftatur,quum maritü,qui 
diutiusab vxore,non confentiente,fcfe 
abítinuerit, aitadulterii occafionem ali 
quam przbere: vtillius culpa, fife parü 





4 Aus. lib. De I 
[o] 


adal. contu. ui 
Refertur c. ff 
tu abítincs Ly 


d 











Hi & Dir gt IAN 


| 6.4. mali ipfeautoreft*. Hzc veró fententia 


Io 
pudicegerat, eitribuenda nonnulla ex 

parte videatur. Neq; veró defunt;qui di 

cere illud aufi funt,iudicem poffe meri- 

tó vxorem à viro AER eem poftulatam, 

fe crimine liberare,fi quidem nonaliter 
comperiatur fefe proftituiffe,quàm vbi 

p longü temporis interuallü ab illo de- 
E Ua ferta fuerit^: nec maritum vxori fcelus 
: c —. hoc,cuiusoccafioné attuliffe videtur^, 
VUA Job uas poffe*. Quin maritus quo- 
ue HAXSEEn iure cum vxore diuortiü 

: facere poterat, quum abíq; venia;abno- 
» S ^ Sffet* /fiillam reperireturabegiffe, vn 
coll.7. ' de coa&a foris pernoGauerit, dimitte- 
anfen , ein poteft: quoniam(aitTuftinianus) 


Sie fi veracfletmulieresquz licentiam ni- 
mis cupidé aucupantur, magnum inde 
praetexcum nact& fibividerétur, quam- 
obrem impune adulteris fui copiam fa- 
ccrent,g maritus diutiusabeflet. Quà 
licentiam tantüabeft vt fouere debea- 
mus,vt potiusfententiaillaab omnibus 
repudianda fit,vtpote impia & Chriftia 
noindigna,tamá barbara,vt ne Ethni- 
cisquidem ipfis equum vifum fitvt mu 
liercuius vir diu patria abfuiffet, alteri 

nube- 





























I 
nuberct, nifi prius de ei? morte certior 
facta cflet?. Cuius rei illuftre exemplü g L.vxere, 
& lempiterna dignü memoria cafta De dmn 
nclope velut in tabula pinxit, quam po bodie Cod. de 
fteriintueripoffint. Eaenim,quandiu TIAS UM 
maritus Vlyflesabfuit(abfuitautem to- ;, noue Tuff, 
tos vigintiannos )neq; propinquorum KUNA. 
precibus vincijnequceinfinitorum iuue pc, 
num, qui cam ambiebant, officiis & fo- 
licitatione eó adduci potuit, vr alteras 
nuptias initet. 

Penelope poterat bis denos (alua per annos | 

Vitere tam multisfomina digna procis". : y A 

Quzquoniinonfolümformzelegan- 9^ 
tiaac venuftate (qua prater czteras na- 
tura cam ornauerat)fed virtute etia, fua- 
uitate & fimplicitate, omnes in füiamo 
rem & admirationem rapicbat,à procis 
vehementer vrgebatur, & tantum non 
viadhibitacogebatur. Quos vt cum bo 
naveniaàfe repelleret, rem couíq; dif- 
ferriimpetrauit,dum tela,quam in ma- 
nibus habebat ; abfolueretur: quod illi 
facile concefferunt,rem breuiffimitem 
poris effe cxiftimantes. At illa fuiV y ffis 


femper memor,vt bellos iftosamatores 
fpc fruftraretur, quod interdiu texuc- 

















IL 
ratid no&uretexebat. Itaeosduxit& 
ludificataeft,dum maritus tandem redi 


J||| *Hem. int ret, Quarecoimpietatis venire nefas 


odyf. Wu "tue 
*  eftvtmulicri, quz e viro abfente pro- 


ftituerit, & ab co rei huius caufa expul- 
fa,inintegrum reftitui poftulaverit, ad- 
ulterium no poffe meritó expzobaripu 
k c/fitnifi&- temus *: nififorté ipfe adulterium fieri 
fidecimr.— -rauetit fed data opera vt hoc ficret, 


| 2 Lcimulier, fabduxerit! Ticec enim Deb ORBbri- 


Jf.5l.mat.c- mine nonleuet qua nulla vnquam de 
di/cretionem , uibs . 
deco qui cog. Caufa pudicitigm( fachario. 

"pag iens en rem n habere« debet ")debetabiicere: ma 
ellexim € m mmc D t À——— HHÉT 

diet J-ad4 Fito tamen maculam inurit, & quidem 
m Lpalam, tantam, vt fupplicio ob lenta dim di- 


d 
Er f fta: gnus fit, nedum vt vxori tantum crime 


ILE fa, 27. q.2-c. ITI obiicere poffe videatur" .Hic 


E, » fiquisrogetquantü temporis vxor ma- 
lis fox Fit abfentiam ferre debeat(cuius quide 
$5 42- vitavel morsindubio fit)priufquam al- 
terum matrimonium contrahat? refpo- 
debo,hancquzítionem obícuram non 
fore,fiinomnibus caeffet més quamin 
Penclopefuifle commemorauim", aut 
cadem fententia qux fuit Porciz Cato- 
nis filiz,qua mulierem negabat caftam 


aut pudicam cilc , quz iterum nuberet: 
aut | 















































5 
aut deniq; cum Didoncloquerentur?, « Atwid. ti. 
Ille meosprimus,qui me fibiiunxtit,amores ^ 
"Aft ulit:zille babeat fecum. feruet, fepulcro. 
Verüm quum non omnibus hoc cóocef- 
fum fit,vtíe contineant,veltanta virtu- 
te carnem laíciuientem coerceát,Deus 
porro fua diuinalege,nullam à fecundo 
matrimonio atceat, quin cui velit, nu- 
bat":adhancquzftionem refpondebo,  1.co.«7. 
edamfi iusciuile quodam loco fatis ha- 
buerit,vt mulierem iuberet quinquen- 
niitempus expectare ^; luftinianum ta- 2 Lore 


flde diuor. $. 


menimperatorem & Romanum ponti fd etiaz,no- 

ficem ftatuiffe,vt triginta anni interce- "má DM 
D . : VUMV C0ll. 4. 

dantnifi quid certi de mariti morte affe 


ratur antequam alteri nubere liceat. » $. qve aie 


"ut lic.mat.cz 


mortis porro famam illi ipfi ita fatis cer- 2, 
tam efle voluerunt,fi virum militie mor I4f.coll. 7. 
tuum effe, dux fub quo ftipendia fecit, s 


? C.de repud.e, | 


per literas, aut etiam coram fignifica- ».4/«. op. 
ret ;autfioftendereturnauim in quae- | 5, svo, 
rat,depreffam effe fatis argumenti effe C.derepud.. 

quo inaquis cum periiffe intelligatur: * bei 
aut denique fiteftibus velfaltemrumo-^ ^^^ 
rcubig; fparfo de morte conftaret".Ete. » 6.«qo- 
nim quanuis fecundum regulas ordina dd 


rias, & vulgatas,argumentum famz vel cw. 
























ERI 
HH H 
| | 


EL 
Pm 


| I4 

III ^ emeniers, tumoris non fitconcludens *, tame vbi 
aliud certius & verius habendi facultas 
Earto. in 1, on datur (puta quum quifpiam inre- 
qidan.Cf». yyotiffima regione diu manferit) huiut- 


1 .deteft, 
y Accurf. eo 


matu. c2 L3. 


6. Si dubite- modiperfamam & rumorem probatio 


| tir. ff. quem- valeret E 


Rida LLL rt m e ee n di E e ral EE em e E NI IE. Nm — —: 2X — 
E E ME T REA ric Ld T CEEUTCUNg ques Ul cIDNUQS DO S ai ut re UE SL e 
- - ET UE e -, AES AtALI e ALTRE en soe E 
EY i 


T ESERS Mus 


ad.teft aer, 


Quuotemporeexacto, ven tffe 
adfequendam,quirequidem ve 
valet Arnaldus A dlltus,cogno 
meto Panfetta,patriaSagtafen- 
fis: fed Martinum Guerram (e, 


InmAritum atírictsdiceret. 


vANNOZALLO JGIIAE 


Nouum meherculegenusaftutig & 
impudentiz,non valde tamen diffimi- 
leabargumento primz Plauti Comoce- 
dig,inqualoueminducit,quumAlcme 
nam Amphitryonis vxorem deperiret 
(cui? pudicitiam prece, pretio aut qua- 
uisratione aliaexpugnari non pofle vi- 
deret )fciret vero Amphitryoné aduer- 
fus l'eleboas profectum efle , ipfum fe, 
forma 





b, rode did 1 





5 
formanempe illius affumpta,affimulat- 
fc.Etitano&te quada,velut bello reuer- 

fum,cüAlcmena concubuiffe.Oue quü 
iam ex marito grauida effet, à Ioue dc- 

nuoimpregnatam fuifle;atque ita duos 

eodem partu enixam maículos,ex mari 
tolphyclum,ex Ioue Herculem peperif 
fíc.Hocautem ex tota Comadialepidif 
fimum eft,quód quum Amphitryo do- 

mum rediens, Sofiam feruum ad vxore 
pramitteret,qui heriaduentum nuntia 
ret,illein Mercuriü apud zxdes incidit, 
quiillius formam , non fecus acIupiter 
Amphitryonis,;induerat.Ita diu conten 

duntinter fefe illi,vter fitver?Sofias:fed 
Mercurius tandem fuperior,alterü abi- 
git. Amphitryoniquog; ipfiidemacci- 
dit,quiab vxore parum placidé accipi- 
tur,quód cum impoftorem effe arbitra- 
retur,qaiadfeludendam veniffet. Tan 
dem Blepharo tantz controuerfie arbi- 
terlectus,cüm propter fummam duorü 
fimilitudinem vter ver? fit Amphitryo 

diiudicare non poffet: Amphitryo ario- 
losconfulereinftituit. Id videns Iupi- 

ter, Alcmenz innocentiam tueri ftu- 

dens, Amphitryonirem totam indicat, 














IÓ 


4 rlas. i» & cum vxorcingratiam reducit*, 


d HoXY.S. 


O uem non dubium effet cim 
eAXtartzno contubernit familia- 
ritate in bello uuilfle.eo 2ta buius 
cofaetudinis occafione, multa do 
meflicaet priuata ,tdeeo tum 


devxore expt[catum fuiffe. 


UÁNANOTATIO IIII. 


Amicitie fruG? velpotiffimus & fua- 
uiffimus eft ; voluptas illa & fuauitas, 
quaquisex co percipit, quód cogitata 
fua & mentisabdita in amici finum cf- 
fundereaudet:quem tanquamalterum 
feipfum habet.Quid dulcius(inquit Ci- 
cero")quàm habere,quicum omnia au- 
deasficloqui, vttecum?à quo nunquá 


P. IM eInPcoulo. decipiaris?vt habet illud Plauti *. 


Decipitur nemo,mea quidem [ententia, 
eQui fnis amicis narrat vectà res fuas. 


III 4 saxea t5, Vnde recte Seneca? Nihil equéoblecta 
l 'i'^1- yeritabima, quaamicitia fidelis. Qua- 


tuin 











17 
tumbonum eft, vbi (unt preparata pe- 
&ora, inquztutó fecretü omne deíce- 
dat , quorü conícientiam minus quàm 
tuam timeas: quorum fermo follicitu- 
dinem leniat , fententia confilium ex- 
pediat, hilaritas triftitiam di(fipet,con- 
Ípe&tusipfe delectet? 

Hocfanétantum bonum eft ,vtSo- 
crates & Darius negarint omnia totius 
orbisimperia & opesamico vero, pru- 
denti & fideliexequaridebere, Alex- 
ander Magnus quü Troia iter faceret, 
Achillis ftatuam coronauit,eumq; nul- 
la magis de caufa fortunatü iudicauit, 
quàm quód Patroclum amicum na&tus 
fuiffet. Beatum te inquit, Achilles, qui 
viuus Patroclo tam integro tamá; fido 





amico vfus" fueris:Perfecti quidécerté 4 pi, 
illi amici, quales accepimus fuiffe A- 4l«. 


chillem & Patroclum, Pyladen & Ore- 
ften, Damonem & Pythiam, Thefeum 
& Pirithoum (quz eft noftri feculi infce 
licitas) hodie nuíqam extant. 


Jud amicitie quondam venerabile némeg « Sus : ER & 
» D D nEO; 
Proffat, ein queffupro meretrice Jedet; 


Diligitur "eno, nie Cui fortuna fecuda ei 
Jua fnulintonuit, proxima quaa fugat. 
B 
























f dift. 93. 


€ip.I. 



















1$ 
uin& eorum,in quibus tantulam 
&duciam collocare queas, tam exigua 
cítcopia, vt Phoenix plarunq; non fit 
rarior. Tantxenim fimultates noftra 
atate in amicitiágraflantur, vt multife 
nobis coniun&iflimos effe pra fc ferat, 
fcq; pluíquam noftros effe omnibus ar- 
gumentis qua extare videntur , often- 
dant: quorum tamen animus prefidio- 
fa proditionetotus Íícateat,quo funtno- 
bisomni ex parte inimiciffimi: ac fub 
fucato amicitie nomine , funt nobisin- 
fenfiffimi, & multo quide periculofio- 
resijsqui fe tales haberiaperte volunt.f 
Quz enim peftis maior aut nocentior 





g Aemf.inl. fingi poteft hofte familiari,*à quo prius 


| 2*7 damnumirreparabileaccipimus,quam 


«a Olli. V 


i. data, C. dc Íülpicari quicquam offimus, quumab 
! i ) 


donatio. 


b Cr. in 3 
Verr. 


; Arift. Eth. 
lib. 8. 


eo facilé nobis poffimus cauere, quife 
adueríarium profitetur ? ^ Quare pru- 
détia fumma opus cftin deligedo ami- 
cc, & modius falis cum eo ante edendus 
cít, id eft longa confuetudine explorá- 
dus, quàm ei fidas,arcaniue aliquid co- 
mittas. ! Ita de caufa tuajinquit Sapiens, 


lk Prouer.cap. * difceptato cüaltero,vtarcanüalij non 


2$. 


patefacias: nc te dedecoret qaudierit, 


rol 
at QD» 





19 
atque íta irreuocabili inuraris infamia. 
Tribuitur Biati apophthegma etiá ma- 
gisreftridü,quo iubemuritaamicü dili 

liquádo fimus ofuri. 'Quodin,,. , 
gcre,vtaiiq Quo l Diog. Laep. 
Mimis Publianis fic poftea vfurpatü eft, i» via bios 
, Mta amici babeas, poffe vt fieri inimici putes, 

uo fane dico, Scipio apud Cicero- 
nem "^ nullam vocé amicitiz inimicio- ?'i-Deam- 
rem pofle repeririaitnec fe adduci pof. 
fc, vta Biante , qui fapiens habitus effet 
vnus 6 feptem, autore profe&um effe 
credat. Quienim veré eum amare que- 
as,cuiuste olim inimicum effe poffe pu 
tes?Quanquam,vtcoeterz res humane, 
fic necamicitiain omnibus perfonis & 
temporibus , ad extremü vitzfpiritum 
conítans efle poteft, " propterea quód 5r. 1. 
hominum ftudia vel rebus fecundis & r4: jo. 
aduerfis, vel ingraucfcente etate mu- 7^ !^ 
tantur, & ipfeamicitizex diffidijs atq; 
contentionibus, aut ex priuato quoda 
commodo & vtilitate , cui pro fequifq 

ftudet, diffoluuntur. Verüm amicitia 

difiun&a, poftea cfferre & exprobrare 

quecantea familiariter comunicatafue- 

rint; hocveróilliberaleadmodü eft;nec 

nifiin deplorata ingenia cadere potcft, 


j B 





























20 


T EQ PV TS 


) ut quidem eo fretus , quod 
«ultus frmiitudine plane Mar- 
Linumveferret omne tus AUACL- 
Ha-vtolare, C nouum faliendi f€- 
nus v[arpare in antmu induxe- 
rit,adquatuor tinus foroves.pa- 
truum , veltquos con[anguineos, 
ap[amd, adeo Rolfiam;,omnes de- 
nia, drtigattfes acce]ferit. Q n Qui- 
bus adeo o propria €9 certa ndi- 
Cia,et tatonumero , exbibuerit, 
«yt non modo is qui 4 ; familia e- 
vat alieni, verum etiampropin- 
quis omnibusatq, etd tpfi uxo- 


vi vifus frt effe quem fe e dicebat. 
oufENNOTATIOYlT 


Hocin fuo genere eft omnium ma- 
ximum,maxime iprodigiofum & admi- 
rabi-N 








2l 
rabile,omniüquein vllishiftorijs Gre- 
cisaut Latinis tum an tiquistumrecen- 
tibusextant. In illis fiquidem certorum 
hominum exempla occurrunt, quorü 
tanta erat interfe fimilitudo, vtquieos 
confpiciebantincerti & dubij hererét, 
neq; alterum abaltero difcernere pot- 
fent; imó alterüalteriusloco füumerent. 
Sepe ctiam talis fimilitudinis pretextu, 
accedente fallendi audacia, multi ob- 

ícuro & humililoco nati,tam callide vfi 
nt, vt toti populo perfuaderent,fe il- 
luftri quopiam & nobili genere ortos 
effe: qualesextiterunt Smerdes, Arche 
laus,Equitius,Herophilus;atqalij non- 
nulli, quorum hiftoria infrà fuo loco 
commodius narrabitur. Verüm fi faGii 
huius omnes circunftantias aqua tru- 
tina examinare libet, reperiemus hoc 
ceterisomnibus longéadmirabilius ef- 
fc. Quippeinnulloillorum tanta depre 
hédetur fimilitudo, licct multis figmmc- 
tis & neceffarijs mendaciis phalerata 
eflet, que vitanta fuerit quanta hoc fu- 
iflc conftat, in quo confanguineis om- 
nibus, quatuor fororibus , patruo ipfi 
fqui ab ineüte illum atate cducauerat) 

B 53 




















2h 
verba fantdata: imó (quod multo ma- 
DU gis mireris) vxoripía decepta, alterum 
pro marito admifit, cum eo fumma fa- 
miliaritate coniugum more;toto trictí- 
nio cgit, quü interim dolünon fentiret, 
ac ncfufpicareturquidem: idq; eo ma- 
gisquód mulieres in rebus fuppofititijs - 
fere funt acutiori & pfpicatiori iudicio 
i quàm viri,przditg. Cuiusrei documé- 
1 :toerit Q. Sertorij vxor Rome,& Ioan- 
n nafilia comitisBaldauini in Flandria,vt 
a Anni, $1. 3 nobis vberius dicetur.^Porro quod ad 
Fi fimilitudinesattinet,qug aliquando in- 
Il terhomines extiterunt, nonnulle anti- 
uitus obferuate funt,qug nemini inte: 
d rim fraudi fuerunt;aliz tamen ad nota- 
MUI biles impofturasftruendas valuerc. Ex 
| primogenerc olim confpe&i funt Ro- 
| bli» 1.7. me Vibianus & Publicius,^homines in- 
141 a P TE fimo genere nati, qui Pompeium Ma- 
um gnum ita vultu exprimebant,vt Roma-- 
ni eos Pompeios, Pompeiü contrà mo- 
I dó Vibianum,modó Publicium appel- 
l larent. Par fimilitudo inter Cornclium 
I^ eval. Mac. Scipionem &Suarium quendam feu(vt 
li M DAT alij volunt) victimarium, Serapionem 
," 5» womine intercedebat : * Itidem inte 


«bi fap. HibreN 











2 
Hibream Milcfium,clariffimum orato- 
rem,& feruum quendam cuius nomen 
nórefertur: vt Afiaticiomnesfibi pla- 
néperfuaderenteos fratres effe. M. An- 
tonio Triumuiro, Thoraniusquidam 
duosadoleícentes , ob maximam fimi- 
litudinem , progeminis vendidit, licet 
alterin Afia, alterin Gallia natus effet. 
Quod vbiille refciuit, ob magnitudine 
pretij (eos enim trecentisfeftertijs, hoc 
eft ter millenis feptingentis quinqua- 
ginta coronatis, emerat) principlo cce- 
pitindignari. Cui Thoraniusoftende- 
re coepit, quod gré ferre videbaturjid 
effe quod tanto pretio dignum iudicari 
deberet.Sienim gemini fuiffécnihil ta- 
tz admirationi habendum, quum ex 
ijídem procreati, & fub eodem fydere 
editieffent. Nuncquumaliisatq; alijs 
parentibus,locis tanto interuallo difiü- 
&is, hicin Afia, illein Europa nati cf- 
fent, id veró prodigijinftar merito vi- 
deridebere. Hacoratione M. Antonio 
ita fatisfa&tum eft,vt dicere pofteafole- 
rct, nihil eflein fuis facultatibus quas 
poffidebat maximas, quod zqué ac du- 


os illos adoleícentes charum haberet. 
| CE. 











| 4 
IIl 4 Plin. se- * Fuit olimin Sicilia pifcator quidam, 
JI]. locis it*- Su rze, cum illic proconfuliadeo fimilis, 
I n vt nonfolüm corporis forma,fed etiam 
fermone ipío pares effent, ambo quip- 
pebalbi. CuiSuraper iocum aliquan- 
do mirari fe dixit,vnde tanta fimilitudo 
exifteret, quum pater meus,inquit,nü- 
quam in hanc prouinciam venerit.Qui 
busverbis quum obliqué hominis ma- 
| trem videretur perftingere,illenonin- 
hu fcité refpondit, non efle curtantopere 
il miraretur: patrem enim fuum crebró 
Romam itafle,par pari illireferens,& in 
| illius matrem coniiciens, quod de fua 
I ^ rw" abeo di&um acceperat. - Sebaftianus 
libdm. ^ Munfterusrefert pofttertiam Burgun- 
4 dionum cladem, quà ipfi ab Heluetiis 
BLU deleti, & Carolus eorü dux interfe&tus 
: eft, ( idautem accidit ano fere 14 7 7) 
venitquidaBruxellas tamprope ad Ca- 
i roli imilitudinem accedens, vt eum po 
:3 TM pulus ferió affirmaret effe,quem omnes. 
" M pro mortuo haberent, quum interim. 
Ii Toig illerem conftanter inficiaretur, fFran- 
!! ciícus Sfortia, dux Mediolanenfis inter 
j fuos iuuenem militem habebat fui fi- 
lii millimum, vtàcommilitonibus paffim 


ob & 





LES 
aa 































2j 
ob eam caufam iunior princeps appel- 
laretut: ipfe quoq; dux fe frequenteril- 
lointuendo,tanquam fpeculo quodam 
oble&aretur;in quo fuam ipfius imagi- 
nem, oris & corporis habitum , ac vocé 
quoq; fuam,agnofcebat. Idem dux eo- 
dem tempore fcurram apud fe habebat 
Marchefinum, quiSigifmundum Ma- 
lateftam ducis generum, quód fibi per- 
fimilis effet, filium folebat appellare. 
Quzrestanto pudori eratipfi Malate- 
fte ,vtquotiesMediolanum ad focerum 
proficifci vellet, eum per nuntium ro- 
garct,vtMarchefinus alió ablegaretur.$ 
Ceterüm dealiis fimilitudinibus,qua- 
rum fecundum genus fecimus,que oc- 





£g Baptifla 
Compofule. 
Memorabilim 


caífionem infignis cuiufpiam fallaciz, lib.9. cap.15. | 


aut magnas res fufcipiendi, przbuerüt, 


€N . » h 
aliàslocoaptiori, Deo dante,agemus.P , Annot. $5, | 


Hicveró cupietaliquisfcrutari & intel- 
ligere,quidnam caufz fit, cur homines 
diuerfis progenitoribus & locis maxi- 
mé diffitisorti,tantam inter fe gerantfi- 
militudinem,tum vultu, tum toto cor- 
pore,vt non facile inter fe dinofcantur. 
Is ergo fic habeat velim, primum tanta 

rcicaufam ad xterninaturz autoris in- 





































M o ABD 
Wl finitam fapientiam (cumeo honore & 
Mu reuerentia qua dignus eft) referendam 
WIL effe: quineque hominum ftirpibus aut 
cognationibus,neq; regionibus,neque 
voluntatibus fefe aftringit, fed proin- 
comprehenfibili fua prouidentia, arca- 
nis, altis & ab omnihumana menterce- 
motis iudiciis, fuas quibufq; rebus ide- 
as & formastribuit. Deindeillud tamé 
fere vfu venire perfpicimus, vtharum 
fimilitudinum nónihil intra cognatio- 
Il num genera confiftat. Enimuero v- 
Hill numquodque animal non modo fibi fi- 
Ill milegignit , fed aliquid propria & na- 
l tiux virtutis impertit. 
IM Fortes creantur fortibus e£ bonis. 
P Esl iniuuencis , esl ip equis patrum 
iM — Firtus,necimbellemferotes 
iHeuMCa. — Progenerant aquila columbam.' 
Ha Vtinpofteris nonnunquam confpi- 
ciarítur modó nerui , modó cicatrices, 
modó d maioribus figna. 


I Qualeillud eft quod de Lepidis Roma- 
Hill nisnarratur,interquos ex cadem domo 


li tres extiterunt, qui alterum ex oculis 
2^ NM pelliculate&um gerebant. Item de Ni- 
5" cca Byzantino, qui Mauri inftar niger 
E ! pro- N 


| 






zh 
prodiit, auo quàm matri fimilior, qux 
candida & formofa,ex adulterio tamen 


ab Zithiope genita fucrat. * Sed tamen EP» 


Ctp. i14 


non eít tanta in natura & profapia vir- 
tus, quin fubinde animaduertamus po- 
fterosdegeneres, maioribus admodum 
effe diffimiles: vt ex formofis diformes, 
ex robuftis imbecilles, ex probis & ho- 
neftisimprobos & íceleratos oriri con- 


tingat.! Alioqui fané, nifi hoc ita fe fre- 


l Plot. De 


i .philof. 
quenter haberet, Reipublicz referret, plac. philof. 


lege rata& immutabili,diformibus, im 
becillibus & fceleftis matrimonio & 
mulierum congreflu prorfus interdici, 
vtomneshac rationeformofi, robufti 
& probinafcerentur. Quaprofectoin 
re Alexander Aphrodiízus magno fe 
labore conficit,dum caufam conatur in 
ucftigare & tradere, curnon raró con- 
tingat, vtcraffusquifpia,tardus ac pro- 
pemodum hebes, liberos gignat foler- 
tes,prudentes & acutos. Cuius rei cau- 
fam hanc tandem ftatuit, quód qui tar- 


diore eft ingenio, is inipío coitu itafe 


totüprzfíenti voluptati percipiende ad- 
dicit, vt nihil aliud animo cogitet, que 
torumcorporiimmerfum detinet.Itaq 


lib.s. cap.13; 
































| 28 
WE excocorporedu&um & hauftü (emen, 
Wi cui fpiritusadmixti füntmultum habet 
LM ipfi? facultatis intelligendi : quo fit vtli- 
| berinafcátur ipfo patre prudétiores. E 
diuerfo,qui ingenio funtacuto,aut etiá 
eruditione preftant,quia corum anim? 
in perpetua quadam cogitatione vería- 
tur,inipfo venereo complexu alias res 
agunt. Quare femen quod tunc proflu- 
t it, quum nihil nifi corporeum habeat 
(animo nempetum peregrinante) non 
multum illius prxftantiffimz facultatis 
» ^v habet. "Quz cau(íamultorumiudicio 
 MMEMMEUT brem Ariftarchus Alexan- 
I s. uit, quamobrem Ariftarc an 
ll drinus, fümmz vir eruditionis, Arifta- 
Wi goram & Ariftarchum filios habuerit 
IN ftolidos,bardos& propemodum amen 
Ill» Peres Ci- tes. " Hancfententiam confirmatlocus 
| SPAM quidam infignis Spartiani: cuius verba 
Sus. ^ fproferam,noncritopinor,le&oriin- 
| gratum. Sic igitur ille ad Imp. Dio- 
! cletianum fcribit. ^ Conftat Auguftc 
I neminem propé magnorum virorum 
Tl optimum & vtilem filium reliquiffe. 
ll Deniq; aut finc liberis viriinterierunt, 
Tli auttales habuerunt plerique, vt melius 
Al fueritde rebus humanis (ine pofteritate 
l diíce- 






























29 

diícedere, & vt ordiamur à Romulo: 
hic nihil liberorü reliquit, nihil Numa 
Pompilius quod vtile poffet effe Rei- 
publice. Quid Camillus , num (ui fi- 
mileis liberos habuit? Quid Scipio? 
Quid Catones,qui magni fuerunt? Iam 
veró quid de Homero, Demofthene, 
Vergilio, Crifpo, Terentio, Plauto, c- 
tcrisq;aliisloquar? Quid de Cafare? 
Quidde Tullio, cui foli melius fuerat 
liberosnon habere? Quid de Augufto, 
quinec adoptiuum bonum filium ha- 
- buit, cum illi eligendi poteftas fuiffet 
exomnibus.Falfus eft etiam ipfe T raia- 
nus in íuo municipe ac nepote dclige- 
do. Sed ad genitos veniamus. Quid 
Marco felicius fuiflet, fi Commodum 
nonreliquiffet hzredem?Quid Seuero 
feptimo,fi Baffianü non genuiflet? Vc- 
rüm vtad rem redeamus, ac fimilitudi- 
num caufas indagemus , mihi nó difpli- 
cet Empedoclis & Phyficorum opinio, 
qui id putantacciderc poffe ex imagi- 
natione quadam, quz animo mulieris 
in ipfo concipiendi articulo occurrit, 
cuitantum eftvirium in eum foetüqui 
cffigiatur, vtipfius rei charader quafi 














| 


| M 
P 


| 


€ vw WP € 


$39 
inuftus perpetuo hzreat. "Quaex cau 


Accwef.l. TES gn ig Unt 
» Mii." (4 (zepius olim accidit vt pueri picturis 


quere ali- 


l2», f-4 euaderentfimiles, quas matresin deli- 
Il moerb. fem. l. 
I a202 faint Libe- 


| riff. de fla. 


ciisapud fe habebant. ? Id quod ita ha- 
bereteftaturilla, quz quum ZEthiopis 
effigiemquaz ad le&tum eratjin concipi . 
do fcetuattentiusintueretur,partum 


bo. 
P Plutar. De 
jh philof. en 


Il £ib. .cap.12. eodem colore edidit. Narratalicubi D. 


Hieronymus ? diformé quandam mu- 

q 094, i lierem,que maritum itidem pari forma 
Graf. iniucundum habebat, filium elegante 
peperiffe. Quxzquumob eam caufam 
adulterij nomine vehementer effet fu- 
fpecta, ab ipía tamen culpaabetle de- 
prehenfa cft confilio & fapientia prz- 
ftantiffimiillius medici Hippocratis. Is 

cnim iuflit perquiri num in cubiculo 
extaretinfignis quzdam pidura,puero 

recens edito fimilis: atq; eareperta,mu 
lierem ipía etiam flagitij fufpicione li- 
berauit. Philofophorumlibri id paffini 
docentqua mulicribus,dumin femine 
concipiedo occupantur;ob oculos ver- 
fanturiniis magnam efle vim ad forma 
feetuiimprimendà. Quiigiturfigna & 
tabulaslibenter apud fe habent, videat 
neinelegantes, difformesaut monftro- 


fas 



























































| 3t 
fas vllas patiantur collocari,vt huiufme 
di malisobuiam eatur. Neminiobícu- 
rumefíle credo quid lacobus hac in re 
cxcogitarit:qui cum Labane focero pa- 
&us,vtpecudes extoto grege maculofe 
& verficolores fibi pro mercede adiu- 
dicarentur,virgas virentes é diuerfisar- 
boribus delibrauit,eafque cum cortici- 
busin canalibus aquariorum pofitas o- 
uibus & caprisobiiciebat,queillis con- 
fpiciendis, foetus pari colorum varieta- 
te diftin&osedebant. ' Nondefuntqui 
affirment mulierem quandam Carolo 
1111. Imperatore, quiain concipiendo 
imaginem D.Ioannis Baptiftz fixo ob- 
tutuafpexiffec(quipellib? indutus pin- 
gitur) filiam hirfutam inftar vrfi pepe- 
riffe. Lodoicus viues fingularis virc- 
ruditionis & in omnib' diíciplinis ver- 
fatus, Margaretam Maximiliani Im- 
peratoris filiam , fcribit aliquando 
narraffe Ioanni Lainufeo , homini do- 
&o , & Ferdinandi Vaugarix Regis 
Oratori, quemadmodum in Braban- 
tiz oppido, quod Bofcunducis appel- 
lant, quü in fupplicatione publica cui- 
dam ex Diuorum numero conítrut2, 


r Genef.c.s o. 


gs Eyes PBuefia A 











Us BO OU — 


i 


[^u 





3L 
nonulliineapompa;(vtex veterum ce- 
remoniarum traditione ficri folet) An- .- 
gclorum;alij Cacodemonum ornatuin 
cederet, vn? ex iftis perfonatis, poftqua - 
diulafciuiiffet & tripudiaffet, domum 
ftatim pruritu percitus excurrens,vxo- 
rem corripuerit, atq; in le&um conie- 
dà, vellefe cacodzmone impregnare 
dixerit, quod etiam perfecit. Filium fi- 
quidem procreauit, infcelici genio fi- 
milé: qui fimulac natus effet , exilire & 
Vos ía. Curfitarecoepit. * Quodfiquxànobis 
là. ^s. De commetnorata funt, Lectori nondum 


$1 adouicus 


j| ^"^P*- fatisfaciunt, &ampliusquzrendü pu- 


tet, quamobrem impreffionum ille in 
conceptu varietates hominum propria 
Knt,nonaliisitidemanimantibus com 
munes: mihi idoneumrefponfüm da- 
turus videor, ficum Plinio dixero, 
cogitationum velocitate, ingeniorum 
celeritate & fpirituü varietate fieri, vt 
diuerfis formis & notis fignétur, quum 
in cxteris in fuo qui buíq; genercanimi 
coprehenfionesfint vniformes.Ex quo 
cffici, vt quü non tá numerofas habeant 
imaginationes & formasanimo obuer 
fantes,foet fibi perpetuó fimiles produ 
cant. uin- 








33 
"Quinetiam exeadem caufa confequi,'. MEN 
vthominesquoque,quiainipfo Vene- opi, — 
rez titillationisarticulo, vnamfere vo- 
luptatem , qua perfunduntur , in ani- 
mo habent, fui fimilesliberos,nonraró- 
gignant. Vnde iurisnoftriquidam in-.- | 
terpretes tefponfum eliciunt, "quove LR 
teremillam quzftione decidant,Si mu- i, 5.4.15. 
lier defun&to marito, alteriftatim nu- €?» 
pta,nono poftea menfe patiat,vtri fit tri 
buédus partus? Tametfienim multipri 
mo cum adiudicant, * quum prafertim «quip di 
fecundus alioqui culpádus fit, quód ni- '& ^ »«. 
miafeftinatione alterius viduam duxe- 
rit: ! alijfecundo malunttribui,partim 7; TM 
quia diutiusagrum ipfum coluit, id eft £25 
tem cum ca habuit, ^ vt hunc partum e- T M (f 
deret; pattim quiaincius domo & ma- de folutio. i 
trimonio conftante natus eft : ** Alij cóo- 7^ xd as 
tra ad vtrumq; pertinere contendunt, jov, 
quo modo Lex nonnunquávnum eun- MPa 
demq;feruum (quivno tempore vnius pu. 
tantum domini neceffarió eft) duorum ra. oj. 
fimuldominorum, & vtriufg;infolidü € ^"^ 


v a. verf. | 


cffc iudicat: ^ neq; defünt quipropter gu.) 
fanguinis & feminis commixtionem, * mist 

" 92 
neutriuseffe ftatuunt: *^ Tamennon- 


C 










































i 
i 
i 


IM 








E 34 
nulli ob eat quam dixi caufam, in éà 
funthzxrefi; prudenter videndum effe, 

eL.qidfi vtri maritorum fimilior fit, ^ propterea 
ido quód fere fit ( quod.etiam celeberri-: 
ibi cof. ff. mus medicus Galenus oftendit) " vclis 
destiieis beriparentes fuos forme propinquita- 
JEDE tereferant./. Neque vero me latet ples 
—» .rofqueinecaefle fententia, vefpurij& il- 
legizifni eius potius fimilitudinem ex- 
primant, qui pater effe putatur, id eft 
mariti: idadeo, inquiunt, quia mulier 
quum abadultero comprimitur, de ma 
ritofemper cogitat , cuiusreditum me- 
gg Wen tuit** ipfe porroimaginationes (vtan- 
Cab»ebe, tea demonftrauimus)ad conferendam . 
faecui formam quitum concipitur, ma- 
M. Aci, £n am vim obtinent. ^^ Ouanquam po- 
Lquera fd teft facilé quilibet diuerfum ftatuere; 
vrbft. tumexperientiaipía rerum magiftra e- 
doctus, tumgrauium teftium & docto: 
rüautoritate confirmatus : velut Pho- 

cylidis Grzci poctz quiait, 
(Nonfaciunt fimiles [Luprata cubilia natos; 
uocirca Horatius,quum Auguftü 
Imperatoremlaudaret, qui fumma fe- 
ueritate adulterium reprefliffet, intet 


cetera ait cffeciffe vt continentiz cafti- 


ta- V 





tatifque deinceps maius effet ftudium, 
ac matrong fobolem parentibus fimile 
procrearent. ! | 
Ho Nullispolluitur cata domus flupriss — 8 Carm. lib 
— Mos lex amaculofum edomuit nefas, SRUSST 

Laudagtur fimili prole puerpera. 

Culpam pena premit comes. 

Accedit huc, quód videmus fpurios 
Vero & naturali patri nón corpore dü- 
taxat,vultu & lincamentis,fed moribus 
ctiam atque ingenio fimiles euadere." kk. r. fije 
Acneillud quidem profe&o valde ve- dicis 22 
rifimile eft, adulteráinipfo voluptatis go. 5c. 
& conceptionistempore,magis de viro 
abíente cogitare, quam de prxfente a- 
dultero, quéin complexutenet,in quo 
tum corporetum animo totahzret, vt 
incum coniectos oculos habeat, cumá; 
continenter impura laíciuia & omni 
blanditiarum. genere delinire ftuder. 
Sideniq; caufam placetinquirere, cur 
aliaspatri,aliásmatriprolesfitfimilior: — —— 
cum philofopho " dicam, fi viri maior 1^7 P! 
vis fuerit, fimileilli partü fore : contra fi mar. 
foeminz feme exuperet, eius fimulacrü 
& formam partumaccepturü: fin veró 
gqualesambo vires cótulerint, vtriufqg ' 


Gr 




















4 Y» epif). 





























36 
fimilemfore, diuerfis tamen corporis 
partibus&locis. Aqua fententianon 
longéaberat Anaxagoras;fimilem eifo 
re prolédicens, qui plus feminis pro- 
fuderit. 
TOES SES s 
'Ut mirandum minime fue- 


rit .fiipfa, quum incredibili cu- 


piditatesvidendiet recuperandi 


martitiduceretur. 
AANNOTATIO | F. 


Caftzacpudicz matronz, cui mari- 
tuscharus fit, nihil accidit quod plu- 
risfaciat,quàm vt eum coram habeat, 


nihil ram moleftü&lu&tuofum,quam fi 


domo diuabfit. Hocteftantur quere- 
1x & defideriacum zgritudine coniun- 
&a, quz apud Ouidium extant, cum 
*Penelopes(quam verum pudicitia ex- 
emplum & fpeculum ftatuerelicet)de 
fuo Vlyffe,Hermiones de Orette;Deia- 
nire deHercule,tum veró Hippodomic 
de (uo Protefilao. Cuiusabfentiatanta 
lamétatione profecuta eftvtquü audi: 


iffetcü ab He&ore interemptüefle, in 
furo-* 





37 
furoré przimpatientia corrucrit,& vi- 


tx pertxía hanc fibi à Diisimmortalib? 
doloris leuationem dari petierit, vta- 
matoris mortui animam videre liceret. 
Quod quum obtinuiffctjin ipfius vm- 
brzcomplexuanimam ipfa cfllauit. Ne 
queprofe&to dubitandü eft, quin (um- 
ma cius quiamat cupiditas fit, vt rem a- 


| matà in confpectu habeat, ob fingula- 


rem voluptatem qua ex illius conípe- 
&uafficitur. Vnde Grecisamor&w« di- 


| €useft, quafi? propterea,quód exa- 





Ípe&uoritur & alitur amor: quemad- 
modum canit Propertius, 

5; zefcts, oculi funt im amore duces. 

Ita; Iuuenalis ^ prodigijloco habet, 
vtquiccecus eft,amore capiatur. Mar- 
tialisquoq; Codrum exagitat, quiquü 
oculis careret,tamen in cuiufdam mu- 
lierisamorem vehementerexarfit. 

Plus credit nemo quam tota Codrusin vrbe, 
eui [fit tam pauper: quomodo? Cecus amat. 


HELM v | 
Et Tillius multa ffngula- 


ria indicia proferret , de rebus 




















m — Wes WC PNE 


39 
et verbi qua occulta tmter con- 


"ges utercedunt , qua Alüsvix- 


nota e[[e po[[unt , et quide eoufa,, 


«jt locum , tempora et articulos 


exprimeret , quibus occulti[si- 


ma,quad, Ab eisfiert confueuerut 


(quad, facilius eit. tnteligere.- 


quam honestum veferre ) verba 
quoquerem ipfam-oel antegre[[a 
velíubfecuta commemoraret: 1- 

a ettam nonminus quamvelz- 


qui Jfhi perfnafifet qpfumveuera, . 


eAMartinum Guerram e[[c. 


OUANNOTATIO FI. | 
Prudentiusfe gefferunt Q. Sertorij v- 
xorRomz,& Ioanna comitisFlandriz 


Balduinifilia. Quumenimisquife Q. , 


Sertorij filiumaffirmabat, &R ome,tan 
quam ille effet,;à multis ftiparetur, eius 
vxorem velut matrem acceffiffet, indi- 
ciaque aliquot familiaria admodum, 
occultatamen & vera ederet: fola con- 





















tra ^ 








39 
traomnium fententiam, conítantia ma 
AND im pernegabat eíle fuü, 

& Q. Sertori] filium, atq; hominis do- 


lum, fallaciam temeritated; patefecit. " TUM Max. 


Eodem modo, quum poft mortem Bal- 

duini Flandrix comitis & Imperatoris 
Conftantinopolitani, quiin Grzciain- 
teremptus fuerat, quidam in Flandria 
prodiret, quife Balduinum profiteba- 
tur, licet ob fimilitudinem maximam 
& notasquas magno numero profere- 
bat,adeo fibi multitudinis animos con- 
ciliaffet, iam à Flandris pro vero prin- 
cipe haberetur:tamen Ioanna filia.que 
mortuo patre rerum gubernacula acce 
perat,neque pro patre,neq; pro comite 
cum agnoífccre vnquam voluit: Verüm 
quum fraudem fubeffe fufpicaretur, 
Regis Ludouici v 111. opem DEL. 
uit, qua ratione dolusinnotuit.^ 


HTUESUX T «60V. 8. 
tafactue[fe,cot 1 lius tpfa 4- 


victis perfona primum potitus, 
eAm per £riennia ez. eo amplius; 
C. 4 





Il 40 

ri procoxorefamliariconuttluba 
J buerit : deindeomnuia e9YXtar tini 
bona occupauerit , quatum r- 
Lgatt po[[ederat , tum e/Andaa, 
"finibus (antabrorum , vnde 
Martinus tpfeoriundus erat. 





CoAÁNNOTATIO VIII. 


Romz olim Trebellius Calcafe Clo 

dij ilium profeffus , prod co fere ab o- 

Ii mnibus habitus, acpopulo gratiofus, 
WI Clodij bona. occupare iure adeunda 
hzreditatis conabatur, Quumqueab 
haredibus teftamento conftitutis,pro- 
hiberetur,tantafuitpetulantia & teme- 
ritate vteos in ius vocaret. Ad extre- 
mum tamen iudicio Centumuirorum 
32 01 po caufa inferior difceffit. * Quidam infu- 
BEI » per,cuius nomen tacetur,qui fe Cn.Af-. 
i fidionis filium mentiebatur , parumab- 
Lu fuit quin Corn. Syllz tempore verum 
AUTE hzredem patrimonio expelleret. Ita 
dM cnim fallaciam fuam concinnauerat,vt 
Ai .  Áecundum eum àiudicibus pronuncia- 
uM : retur. 


EC  Wüsa GA NA 



























AI 
retur. Verum Auguitus Cxíarprinceps 
incomparabili ingenio, prudentia & 
foelicitate,dolo per fummam folertiam 
patefacto;bona vero heredireftitui iuf- 

fit, veterator ipfe in carcere obiit. ^ Eo- 
demtempore Mediolani prxdiues que 
dam matrona Rubria nomine, infaufto 
cafu fe concremauerat. Poft cui? morté 
quum heredes bona iam magna ex par- 
te vendidiffent, prodiitquzdam que fe 

 Rubriamaffirmans, inintegrum vt re- 

[titueretur, poftulabat: Aceiquidem 

cum alij multi,fimilitudine, quz maxi- 

ma erat corporis & morum, decepti , tü 

Augufti milites fuffrazabantur.Sed fin- 

gularis celeberrimi & generofi Impe- 

ratoris prudentia quó minus res perfi- 
ceretur, impedit. ^ 


DOEXCE- Yos. 
O naquidem bona ipfemultis 


emptoriius vendiderit. 


4NNOTATIO IX. 


Hinc controuerfiain pofterum oriri 


b ibidem. 


eYMidem. 
































Rm  WEeS WA ENS 


4L 
poterit, vtrum verusille maritus quipo 
ftca venit, retradtare poterit talem bo- 
norum alienatione, neq; predia modo, 
fed etiam fructus quos inde emptoresà 
contractus tempore perceperint, repe- 
tere. Ad cuiusqueftionis decifioné hoc 
ftatuendum eft, licere cuiq; liberé non 
folüremfüam vendere; cuius dominiü 
& pofleffio penescum fitfed etiamrem 
aL.venalis- aliena diftrahere, efleq; veráhanc em- 
"4^ , f. 4 ptjionem & venditionem, * ineoquidé 
cótrab. empt. : b ; 
quod venditoris damnum fpectat, qui 
huiufmodi contrac&u tenetur vel rem 
venditam exhibere , velíoluere quanti 
E nons intereft, infuper etiam autoritatem in- 
inprin.. 4: demnitatemq; emptori preftare;" fi qui 
«t.e. dem res ab aliquo tertio vindicetur. 
Quod autem ad vcrum rei diftradtz 
dominum attinet, nulla eft tanta huiuf- 


Il ez. fn.es ij modi contractus vis, vt ei fraudi dam- 
| 5414. C irs nóue effe poffit. ^ Namquod noftrum 


tips dai Mein ient 
L. eo, cft, nolentibus nobis adimi nó potcft. 


l.fi fine,C.ad Iniquum enim profedo &abomniiure 


Ive alienum fuerit, fi quis meinuito meum 
| d L.:d quod 


| mfiram f. 4c teneat & poffideat. Adde, quód nectra 
|" ^ ditionecuiufpiamrei,necvllaconuen- 


tione, fiue ea fiat difpofitione tefta- 
men- 






















































43 
mentaria,' donationc,venditionc, fiue , 
alia quauis contra&us ratione ; plusiu- s. 
ristransferri poteft, quàm fiaBuitis (HI e 

eam tradidit. * Quocirca vtad noftrum 
argumentüredcamus, fic habendü ett, dew 
contractus omnesab impoftore ifto Tun m 
liofactos, Martino nocere nó pofle,qui 

finc Bis dübitstione ab emptorib" pra- 
diarecuperabit. " N&fru&usipficerté , , | 
penesemptoreserunt, modo eosbona iie pig 
fiac & emifle & poffeditfe cofter, id eft, er. FER: 
vt i illiuillum venditore, Martinü effe 77 | 5, 
tatiíper crediderint. Id quo planius in- liesam. 
tellivatur, fciendü eft, quód ex bona fi- 

de eiusqui emitautaliarationecontra- 
hitcüco q vulgo credebatur verus rci 
poffeffor, duo oriuntur notatu digniffi- 
ma.Primü eft,quód qui rem titulo em- 

ptionis autalio;bona fide poffedit, fru- 

Q rei percepturus cít quamdiu ca fide 

tenebit, vt qui hac quidé inre veri do- 
minilocü obtineat, & nomé praferat.! 

Alterü eft, quód tinidiu e cumilla £- /^ £2 
de poflidere poterit, vt fucceffü bbdci rer. dom, 
téporisprefcripturusfit,id eft diuturno 
vfujpprium iuftum rei dóminiü confe- r2 n 
cuturnecvllopa&ocaceffurus. FNificp. — 


f £. fe. filie, 
I. ff. fol. 





PETS Sa) IRI 2 207 PPP 





14.1. bsc f. Orte ille venditionis contractus fuerit 





!. EZ de bonis pupilli,'aut contralegis vel te- 
Ii, $* s: * (tatoris prohibitione: Tum enim em- 
limp. ^X ptor quantüuis bong fidei videatur,& 


tante pbitatis,quáta velinScipione Na 
fica extitit,nulla przíciptione autlogif- 
fima poffefüione r€ fibivindicabit."Por- 
roinnoftro iure is bonz fideipoffeffor 
dicitur,velab eo qui, quem proreido- 
mino habet, veleius procuratore,tuto- 
reaut curatore titulum haber. ? 


| imd. l.2. 


ll o L. quecun- 
l gue, $.ult.ff. 
HII de publicia. L. 
lone. fidei ff. lIENWd WM 
de verb. firn. 


IW Quo zn errore dicfz "Rolfra 
I Suppltcans trzennto €5 eo ampli- 
| its , "ver[atafuerit. 


LAÁNNOTATIO X. 


— "Rc Won WC NN 


Magna fuit profectó adulteri iftius 
aftutia, quihanc mulieremtanto tem- 
VA poris fpatio in illo errore detinuetit, vt 
III Lf perer- (e cius vxorem effe perfuafum haberet. 

Imi. i.j4 9€d quoniam vbi error interuenit, ibi 

| becita, ff:de negamus confenfum aut voluntatem 

i intercedere, ^ & maleficia non nifi dc- 
M ftina- 























4 
. ftinata voluntate & peccandi propofi- 

to fieriftatuim"," in primis veró adulte- 51v 
rii autquoduis (tuprigenus,' hzc mu- dh 2 
lier(vtfufiusànobisloco magis oppor- j4; c» 1. p 
cuno dicetur)iftius erroris, caufa excu- »». ff. 4ca- 

: : dul. 

fationem aliquam meretur.Quod Ale- 
xander111.Pontifex diferte videtur de- 
cidiífe,& ftatuiffe. * Sic enim tum Pon- 4«! f 
tifices , cum Imperatores, mulieré, quae ^^^ ^ "^ 
fecundum matrimonium contrahit, ex 
-cufantqua maritum fuum cum vulgo 

putauit mortuum, * maximé fi illeam- e1.xo, ca. 
plius quatuorannis, idá; militiz, domo M RHET 
abfuerit. Ita virginem quoq; excufant, is : 
quz coniugato nubit, quem celibem 
cíle credidit: n maritum itidem, qui cü fe fbr 
vxorisforore,quaminle&to offendit,& 45... ^ 
vxore efle arbitratur, ré habuic. ! Quin- ! c£ $.qud 
ctiam Lotus nullas luit poenas,qui cum ; co» Lriud 
ambabus filiabus,quz furtim eius letü 344-1. 
fübierant, vxorem fecum iacere exifti- 

mans, concubuit: ^neq; item lacobus , Gepef'c. 19. 


qui Leam compreflitquam Rachelem €. 
cfle putabat. 


T EST. V.S. 
! " ,] 
Quo quidem tempore frznul 

















WC — VERG  YNC  N 


? di bon. 
| 


46 
babita[fe , comgatorum more; 
emen[a,comutttu lecto comma- 
ni: utexea con[uetudine duo [- 
beri prodierint , quorum alter 
mortuus e[[et. | 
ANNOTATIO XI. 


Dubitauerit hic quifpiam;num libe- 
riillilegitimi fint? Acdecaquidem xe, 
in vtramque partem pluribus difputari 
a c*6rfe- poteft. Nosveró vtbreuitertotum ex- 


reute,c. ex te- di ji d 3 f ; : 
uve, qai fj, Pcdiamus, neq; nodumin tcirpo qua- 
fint 5 sl. ramus,id extra dubium omnino poni- 
EI. eeoqui A TON, i à 

ou ui^ musjlegitimosillos effe idque propter 


iG. de. 1. bonam matris fidem , qua fibi cum ve- 

| bre € ro maritoremeffe, cxiftimauit." Qua 
n. 1 F L i 

b. Bal, 1, quj ctiam ratione fi qua mulier facerdoti 


conta , C. d: pu beret,quem tamen matrimonio cori 
Er trahendoidoneum effe crederet, liberi 
uefusdevsp. ex co connubio procreati legitimi ha- 
rec Detertut, ? Vtenimfpurij & illegitimi 
Á wore. reddantür, vtrumque contrahentium, 


FA Ha SR OR WM 


Il V | 
lm ee eum ini- £andis& obftaculi gnarum effe opor- 


L bitio.S.fin. c» iz 
had tet, Pretereainrebus dubiis,lex vult 


& ftatuit, vcinterpretatioin meliorem 
- pat- 































partem fiat, ita vt legitimi habeantur, 41 wits, s. 
quos etiam nonnulla fufpicio eft;ex illi- Fd 
cito congreflu natos effe. * Quanquam bee, f£ 4e 
fiquid fidei Interpretibus libet adiun- cds fun: 
gere quod ex iuris Pontificij placitis g, 
planum effe videtur, id iure Caía- 
reoia dubium reuocari poterit. Sice- 
nim Imperator fcriptum reliquit: f Si pps frt, IR 
quamulierferuo nupferitliberumeffe »a. [ 
credens,qui poftea feruus iudicatus fit, MAS 
dotem rellitui debere illam quide, fed 5.5. 
liberos fpurios &illegitimosfore.* Alio 

infuper loco Imperatores Valentinus, 
Theodofi'& Arcadius ftatuüt vt q con-- 

tralegü precepta nuptias cótraxerit, li- 

quido oftedantícin errore no fimplici ^4.1.ui cone 
quolibet, fed acerrimo no affectato fi- "^4lf- 
mulatóue cóftitutos fuiffe."Quib? ver- 
bisinnuuntignorantiáaffedtatá;autle- 

ui de caufa nata (qualis forté in hoc fa- 

€to efle poteít)nó latis foread excufatio 

né afferendá. Quin & illudaddüt, dum 

modo errore coperto, cóiunctioné hu- 
iufmodifine vlla pcraftinatióe direme 
rint.Id e nó eft hic fattü.Egoveró,fem- 

per fic fenfi, nihilinterius Cefareü & 

potificiü in hocquidé fa&o diffidij cffc. 















































49 
Antoninus enim'cafura fingulare pro- 
: | ponit, quum mulierferuum duxit: cü 
3- I quo omnibus conftat nullum iuftum 
| k Ld» matrimonium contrahi pofle.* | Con- 

lil ef». — ftitutioauteValentini'deliberisnona- 

Ii ddl. quicon- —. AI ut » ; 

EU gitlegitimi an fpuri j cenfendi hint: tan- 
tüm pcenam iisinfligit,qui nuptias con- 

tra legum przcepta & prohibitiones 
contraxerint. Quod & Accurfiusani- 


III m Acer. 4. maduertit. ^ 
M 6. x. d. Lqui 


£ontrd. "E E X T V S. 


i d. 15. 


I | Setandem certioremfactum, 
de prodigiofo dolo g3Óaudtta 1m 
poftura; qua ile o[res fuerat.fibz 
nomen et per[onam eXXCartin 
Guerramariti [umens. 


voANNOTATIO XII. 


Quum nomina dandi &imponendi, 
III deis eafuerit caufa, vt hominesagnofceren- 
Ill! dein. c ma- tur & ab aliis difcernerentur, licet cui- 
pon qu uis fuo arbitratu nomen quodlibet fu- 
Loan." mere , atq; illudidentidé poftea muta- 
re, 


| lcgat. 


"— aoa TR M PET TINTA SERRE — i 
XE ch ^ - e un ger 1 EE ERE EI ES. RW NUR I-A SES. " 
E edid n. ce esi a 6 'a (OU inae aar DT TOMUS s RE TE Y VEI PERS s 
: - zd - TS TC PS - RP ALI que EM, TREE UR ET ES T cie Tel 
XX——c mM wa c m Sm 





49 
re,modó dol malusnulP fubfit)neue hu 
iufmodi mutatio vtalterifrausfiat, aut 
damnü infetatur,coparata fit; Alioqui 
enimfiad alterum decipiendü, aut in- 
iuriaafficiendum hoc fuícipiatur, cri- 
men falfifuerit, * morte ciuili falte pu- 
niendum.* Quodadfuppofitas perfo- 
nas attinet, nihilcerti potefttradi: quü 
apud veteres interdum poenam impofi- 
tam habuerit,aliás impune facta fuerit, 
poene porro nuncacriores,nücleuiores 
extiterint, quemadmodum fuo loco di- 
cemus.' Intereaopere pretium eft (ci- 
re; iniure noftro de alio Suppofitionis 
genereagi,quumfícilicet vxorin domo 
mariti puerum, tanquam illius fit (qui 
tamenab alio genitus eft) fupponit, qui 
poftea ad bonorum poffeflione vocc- 
tur." Crimen profc&o grauiffimum, 
quodleges feueraanithaduerfione (an- 
xerunt, Vt non modo de ipfa muliere 
fupplicium fumeretur, quz tantum ne- 
fas machinata,fed de iis etiam quorum 
opera vel confilio vía fuerit. Quum; 
inaliiscriminibus, procedente tempo- 
re" aliqua impunitas poffit conciliari: 
qui vcró huius femel affinis effe com- 


D 








b Lyvnica, 

C. de mut4. 
nom. c2 inf. 
annot.7 $- 
c L.falfi, f- 
defalf. 1. Yi- 
tio,ff.ad mu- 
nicipal. 


dl. 1. $. vlt, 


ff- de falfis, 


é Annot. 81, 


fL. 2 f. de 
Carbo.edic, l, 
quifalfam,$. 
accufatio , f. 
defalf.l. 1. eo, 
Lt.C. 
4 d.l. 2. ff. de 
Carbo, edic. 
b Lm cog nis 
110n6é, Jf. 44 
$yllá. L adul 
terii , Cod.de 
adult, 1, que- 
rela , C. de 
fal 











| jó : : 
; r.quifz pertusfuerit, poenam nullo quantum-' 


| famS4csfa- uis diuturno temporis interuallo effu- | 


tio. f. de fal. 


li Lc 4gcrepoteft:! Neg interimomittendü 


Pd illud eft, penam hanc licet capitalem 
puce ff Imperator efle velit," no efle tamé cer- 


| IM debon.poffeff. ) 
| Lfinaeeem.$. tam , propterea quód nomen hoc de 


f dportatos, v orte naturali vel ciuili accipi poteft.! 
UE de bon. li- 


UE uainre meum femper fuiciudiciurn, 


vtrestotade mortisgencre , Iudicisar- 
AED bitrio permittatur,qui pro circumftan- 
de effrator. tiatum omnium ratione, quas diligen- 
terexpendet, poenam vel grauiore vel | 
Icuioréftatuet: "maxime in noftra Gal- 

lia, vbide criminibusnonnifi extraor- | 

E dinario iudicio cognofeitur: in quo . 
poena atrocitas & leuitas ex Iudicetota . 

, pendet." 


eS c 

In totam rem diligentius in- 
quifitffe, idá,ex autoritate Pra- | 
toris Regten[is: ot caufa dem. 
tota complanata , concludendo 
coutra diétum I ilium , po[ftu- 


lauerit gemina eumultam , tum 
igno- 




























$t 
zgnominto[am, tum pecuniaria 
"rrogart. Ita «ot CcAptte aperto, 
- difcalceatus €9. indufro tantum 
emndutus,tedam accen[ammani- 
| bustenens, fein Deum, Negem 
E9 /pfam Rolfram grautter pec- 
calle fateatur : quam impta te- 
 "erttate €5 proditione decepti 
| et circumuentam ludificatus Jt, 
|eAXartini Guerra eri mavitz 
Homen perfonama, falfo emetz- 
Fuscus fe flagittjex antmo pa- 
nitere publice confiteatur et -ue- 

| BlaAmoret.Pecuniariam "fuper 
multam bis millenarum libra- 
 rumiuat: dentq, victus vitfrici 
£ottus litis unpenías et damna 
 refarciat. 

oANNOTATIO XIII 


In Gallicis iudiciis hic eft mos , Vt 
v5 














| «Gul.Bened. 


$2 
Procurator Regiusqui vocatur, crimi- 
na capite damnati & plecti poftulet: 
quum interim priuatus litigator, qui 
damnum proprium conqueritut;ciui- 
lem tantüm poenam expetere poffit pro 
in c. Raginir, CO AC fuainterefle docet. : Itaque ca- 
in verb. mor- pitali fapplicio reum affici non poftu- 
noiaqu t- 3c: multam duntaxat pecuniariam vel 


| fiatore, 1. e" 


mm.155.dcignominiofam períequitur.Eam tamen 


|. 1gia. vtilem vel honorariam patrialingua ap- 


pellant. 
VI SES E EIE 


T illius veusecotra grauiter 
conqueri captt » fiquas "unquam 
à cognatis "mudegnis calumniis 
vexatus [it .feprofecto eum e[e. 
OQ zem quum omnes [atis zntel- 
[;gerent ; € ereip[a eXYCartinum 
Guerram eArtigatenfem , Pe- 
trumtamen Gg uerrampatruum 
cum [uis generts,nouum crimen, 


£9 antea inauditum aduerfum 
fe 




























5 
fe excogstare &9 avchitechari in 

animum induxt[e. Id vero pef- 

7o confilto euga conari, vt utmi- 

vum fe facultatibus e5 fortunis 
| fuir quas ad octo milium libra- 
vum pretium. po[izdet , exueret : 
qui quum eas dia dum abe[[er , 
Lenuertt,munc doleret , quoda fe 
domumvreuer[ío adreddendaad- 
| mini[iratzo1s ratione et reliqua 
|praftanda,apud Pratorem*Rge- 
| guenfem feconuentri videret , ad 
cuius tribunalatem illi tampri- 
dem dixerit. 


I4 NUN O To4 TIO, XIIIL 


Hzc depulfio non parum verifimilis 
videbatur. Nihileniminrebushuma- 
nis 1niquius rei aliena cupiditate cxi- 





ftere poteft : vt docetIefus Siracides,* agchfexo: 


nec auaro homine quicquam cít im- 


^ 


2 





























probims. Nulla fiquidem opum con- 
MN gerie exaturari poteft , néqueinampli- 
! ficandisfortunis, cupiditatem vnquam 
poteft explere: neque penfi quicquam 

|| p cius ip, liabet; quaratione rem faciat," etiamfi 

[I 2. de orae dE partis humani generisimó & 
^437-4/^ eorum quosconiunctiffimos habec fan 
guinem profundere necefle fuerit.Cu- 

n jus immanitatis illuftre teftimonium 
TUA dabit Pygmalion rex Tyri , qui nefaria 
| proditione Sichzum fratruelem & ío- 
E rorium nccauit, vt auro, cuius vim 
TE cVirg.Ae, magnam Babes , potiretur. * Idem 
TDI onosbeino feci olymneftor Thraciarum rex,qui 
Polvdorum2 à patre Priamo, belli Tro- 
iani tempore, fidei fuz eciditiplti per- 
fidiofé interemit , vtthefaurum occu- 
Bl ous i» paret. *^ ^ Quinetiam Eriphyle ( quod 
VE Poli. o- maiori longé admiratione dignum eft) 
B sine. cupiditate immodica ardens, vtpretio- 
Ea fum monile acciperet, quod Adraftus 
&3 I Argiuorum rex habebat, non dubita- 
uit prodere & proferre fuum ipfius ma- 
ritum ÀAmphiaraum, quife occultaue- 
4H rat, ne ad bellum Thebanum profi- 
L^ IM I cifcerctur, metu fcilicet mortis, jui 
€ 


DP I d Aeneid libr 











$5 
[c illicoppetiturum efle vaticinio ptz- |... , 
dicum fuerat.' Itaque meritó pocta vis ii. e. 
exclamat, Amid, 
---- Quid non mortaliapectora cogis, 
curi facrafames? *---- (o fAnmd.lis. 

Quade cauía M. Antoninus princeps 
generofus &omni virtute ornatiflimus, 
nihiltam tota vitareformidauit, quàm 
nomen & famam auari: nihil vnquam | 
adeo deteftatus eft,vtauaritiam,5nem- fuc | 
peomnium malorum matrem,originé sisi. 
& radicem:" que, vt àSaluftio fcribitur, e AUN 
fidem, probitatem & virtutemomnem ^ 
euertit. 


TOES DS. 


Itaqueobitcere aufm non ef- 
feipfum ear tinum Guerram, 
fed momen falfo fizmp[if]e : -Rolfr- 
am denique abeo tmpul[am ,-vt 
tantum crime mudicio perfeque- 
retur. 

ANNOTATIO XF. 


Silegesgrauiterdamnant,quód fer- 
D 4 











*i MI 





$6 


B aros25: uus, quinullo numero ac propomedü 


| met, eri- mortuiloco habetur, * fubornetur, vcà 
| tutem ff dere, 


PM domini imperio, cuius mancipium eft, 


II eL. fin.C. ad 


Bl ^7-1.e7 4. abducatur:^ multo magis culpandum 
II I| eo tit. ff defer, 


eft, fiquis liberam perfonam muneri- - 
bus,promiffis, illecebris & blanditiis 
corrumpere conetur, ac potiffimüm v- 


corrup. 


| , E C ars N 
IL fadi; Xorem vel puerum, quos mariti & pa- 
ll Lertantom, rentes merito rebus omnibus chariffi- 


* NN $1. ff defer. mis anteponunt. d 
D cor. 
d L. ifl; qui- 
dem , fff. auod Ti E X T V S. 


| met.cauf. | 

":Demde rem totam fuffus o- 
vationeprofequens , narrare ca- 

pit quemadmodum circtteran- 

505 0E o  R egt militaffet , deinde 
pofquam aliquot menfes in Hi- 
fpanasregtonts luflranda cattfA, 
eriljet.tandem COgHAf0S , patri- 

Am filium ,n primis uero «uxo. . 


| vem veutfere cupiens , tertio ab 


hinc anno AArtigati veuertiffet. 
A N- 











































Dv 
COH UVEMOT d TTO CX FP 


Sunt ifti haud dubié tres validiffimi 
ftimuli, quibus quis incitari poffit, vte 
remotiffimis locis c domum recipiat, 
nempe patriz charitas, liberorü amor, 
& vxoris defiderium. De patriaenim 
vix oratione poteft exprimi (vtalicubi 


dicit Cicero) * quantum fuauitatis,dul- 6,4. 44 | 


cedinis, amoris & voluptatis in fe con- Qr. py 
tineat. Cuiusrei magnitudo cfficit, vc "^ 
aliaregio etiamfi amcenior, iucundior 

& feraciorfitjnunquam tamen ádeo ar- 

rideat, aut dele&tet.? Id verum ipfe fatis rapid. 
docet Vlyfles, qui Ithacam patriam fa- par 4e. 
xofam (quz nidi inftar interafperas ru- sc er 
pes nullo. pene acceffu delitefcebat, [uoo 


» expor.cven. 


immortalitati przferre non dubitauit, «Hov.04yf. 


: 1D, 8. COTES 
quam ei nympha Calypfo offerebat. "In j,;,,,. 
hancíententiam Ouidius fcribit, 
ANefcio qua zatale folum dulcedine cunttos 
Ducit, er tmmemores non fraiteffe fai. — ua sel 


Patrisporro in fuam prolem extre- row. 
mum effeamorem nemo nefcit, (nifi ab 
ingenito naturá fenfu magis quàm fere 
ipfe degenerarit) vnónunquá eo amo- 
requo fequifg; profequitur, vehemen- 


2 
y 





E - 
tior fit. Quare non temere de Enea pa- 

trc à pocta di&um efl, 
Qmauis in Afcanto chart flat cura parentis. 
Dauid quoq; rex multis licetgraui- 
buíque iniuriis à filio Abfolone affe- 
&us, tum quod Amnonem alterum fi- 
lium interfici curaflet , deinde ipfas pa- 
T tris concubinas incefto ftupro feedaf- 
"M Íct, tum quód mortem ci machinatus 
fuiflet: Vbi tamen intellexit capite füb- 
limem equercu pendentem he(ffe, fe 
: [i continere nó potuit,quin exclamaret.* 
28 Po.Rer.ep. Heu fili Abfolome, filimiabfolome, 
B MU u^ 7 vtinam prote morté oppetiiffem, Ab- 
: M folomefili mi? Amorem veró coniuga- 
lem cateris omnibus vehementiorem 

cíle, ex Propertio difcimus, 

B Ele. Li. 4. Ogants amor magm fed apte in coluge zaaior : 
P uod verü effe inter infinitos tefta- 
bitur Pericles , cuiustantus in vxorem 
Aípafiam amor extitit,vt eam relinque 
re nunquam vellet, neq; domo egredi, 
E DL quodcunq; tempus incidiffet, nifi eam 
| pel. — prius diffuauiaretur. * Pratereo enim 
Periandrum Corinthium,quiadeo fua 
deperiit, vicum ca vel mortua congre- 
difuftineret. Mitto Orpheum quitan- 






























$9 
tum difcrimen adire aufus eft (vt quidé 
fabulantur poete)vtad inferos vxorem 
ícrpentis morfu extinctam, repetitu- 
jo» 
rus,deícenderet: effecitq; vt eum Plu- 
to & Proferpinaredderent, certistame 


conditionibus, quas ille amoris vche- 4virg. ce 


mentia vi&us, non feruauit. ? 


ISESXUTUYsS. 

c/c tametfitemports inter- 
uAllum non modicam in vultu 
mutationem effecerat , maxime 
quum domo profictcens omnino 
vinberbts effet , tamen reuer[ni 
Cum 4A cateris ,tum maxume ab 
"pfo patruo agnitus.e9 ab eoom- 
nt humanitate amtliaritated, 
| Jfceptus eft , donec tandem [rus 
rebus animi intendere, earum, 
rationem vepo[cere , ac fructus 
toto tliis abfentia temporeper- 
ceptos,repeteredecreuil[et. Ha- 








| | éap. 19. 


60 
Its enum vei quum dium amicé 


non femel commonefecif[et , ftd. 


derbis tantum llandis duci in- 


zellexilfet, 


UA4NNOTATIO XFII. 


Olim quum creditor debitorem ap- 

pellabat, antequam diem illi diceret, 

(Ci, s» Priuatim eum adibat,;fámiliariter, vc de 

clum... dbi bitumfolueret, hortabatur," neq; id fe- 

tores Ce pi- ye] (ed iterum & tertió.fSicnos docet 
oor. . 

fL. fic. Proculus Iurifconfultus , vtfiquamab 

inerit, ff. de altero iniuriam acceperimus,eum com 

p: pellem*& erratiamicé moneamus.Vo- 

lo,inquit, cülberioloquaris, ne rem illi 


||g Z- quidam cita faciat."Que omnianon folühuma- 
||| Hber. ff.de 


nitatis & ciuilitatis funt,fed ad Chriftia- 
niímum etiam accedunt: vbi iubemur 
fratrem prius monere quàm ei minari; 
prohibemurd; cum altero contendére, 
fed humanitate, amorem  & lenitatem 
irap, CIgaomnes colere.!' Vtfiquaab alio 
nobisiniuriaortaeft,ne cum propterea 
inimicum habeamus, fed tanquam fra- 
| trem 


| fer.urb. pred. 


b rclefiaft. 



















6I 
trem in viam reducamus, ka priuato 


Ks. Theffal. 
colloquio corrigamus.' cap. 3. 
l Leuit.cap. 
19. Mattb, 
T-EoX-T-WeS. 18.Lac.17. 


q andem coactus fuerit lite 
|» eiintendere , et tndictofortunas 
| fias perfequi..— INCam ad vefíz- 

£uendos fructus quos. percepe - 
rat , 69 ad reddendam admini 
| flratiomis rationem, nunquam 
adduct potuit. C in botuus ob 
CAImvem jndigiat tu fe 6» genero 
' rumopera , omnirationeexitin 
eicobarare conatifuerant.Pri- 
mum confilium fuit de eo necan- 
do:quod "vt perficerent yJfape ufr- 
diatt , [ape Agerefit , / postremo 
(tanta fuit Uts AUAVIEAR )n ocu- 
[zs "vxoris vette ez 4 prope ad nece 
pereuf[um 1m terra deiecerant , 








Wl 6L 

|J yere illic mattaturi,nifi «xor 
13 11 prefensenad exciptendos té us 1n 
: bl cubutlfet , quando Aluter feruare 
107 poterat. 


UANAXOTATIO XFIIL. 


T . Magnum effe oportet vxorisin virü 
LP amorem quum pro eius falute capitis 
MIT periculum adire non dubitat. Quod 
|  feciffe memoratur Alceftis, Admeti 
Theffaliz regisvxor. Ea quum ex A« 
n pollinis oraculo didiciffet , maritum 
morbo decumbentem, pene falute de- 

i fperata, nonaliter poffe liberari,quam 
JODIE morte cuiufpiam ex amicis voluntaria, 
mu. videretque neminem extare, qui hoc 
E fubiret , amorisvi, qua ferebatur, in- 
m cenía, vltro mortem, feruandi mariti 
i s 7 ufa,oppetiit. " Hypermneftraquog; 
TOU atef. tue. CO Venit, vtapatre Dano pene interfi- 
»iii[a.6. ceretur,quo Lynceum fponfum fuum 
jl. feruaret , quem Danaus cum reliquis 
TE gencris numero quinquaginta, opera 
| | filiarum, quas pari numero habebat, 
| interficere decreuerat. Ex quibus vna 
| ex- 


Pes c epp 


ronem er Dite" 


———— MÀ 






























extitit Hypermneftra, quz fuo marito 
pepercit: vc Horatius meminit,* 
Vua demultis face nuptiali | E bul 
Digza, periturum fuit in parentem düriipé res 
Spleudide mendax,e in omne Virgo 
Nobilis euum. 


DAUEOGC To M S 


ANCuncpofiquam nefarins iL 
leconatus non fucceftt , aliaag- 
gredmntur via, ut fagitiu illud 
horrendum es prodigio[fum com 
mintcantur. Quare quonia [r 
verum effet, zmfrtato füpplzcij 
genere vindicandumxvtderetur, 
lere talionis, aduer[(ns calumnia 
tores agere feprofitebatur. 


ANNOTATIO XIX. 


. Hecdemü equiffimaeft calumniato- 

ru poená(id eft,eorü qui falfo &medita- 
N - : : s : 

tcaliü certi criminis arceffunt) vteam 












64 
Bin , Patiantur,qua derco fumi oportebat, fi 
E uiucquií rem ita habere conftitiflet.,^ Crimen. 
EI quio. 1: ?. profecto inhumanum, deteftabile & a- 
al trox, quodáj boni omnes Imperatores 
M táto odio profccuti funt,vt nullavnqua 
IE iuris fpecie, nullaabolitionefiue publi- 
"M ca, fiue priuata, nulla principis fpeciali 
TW permiffione,debitofupplicio eximi po- 
II ouuu tuerit." Atipfi quide Canonifte meritó 
M za» . cenfuerunt, calumniatorem grautori 
4M poena dignum effe,quàm delatum,fi re- 

1r. fiu; u$ peractus cflet. * Cuius rei ratio in 
|| te, C. deca- promptu eft : quód fcelera (xpe fiunt 
AMI UAR ,,nullo meditato confilio, autanteceden 
|| voc. c; Pa-te deliberatione,quadam nempeanimi 
ner decal" juro rentia eo immoderata perturba- 


| l| aiat, *. f bi . d » ^ 

. MI fL.i.ff 4c tionc. Verbigratia,cedem committit 

m quifpiamirafupra modum percitus, fu 
AMI raturinopiacompulfusimpicinDeum 


| velcontumeliofé in principem loqui- 
I e zs fami CUT, autalteri detrahit lubrico quodam 

| fadi wl. Jinguzclapfu.? Calumniaautem nun- 
pads quam nifi certaanimi pracogitata ne- 

P 1 : 

Il quitia defignatur. Quam vt Deus pro 
li | merito deteftaretur, nonfatis habuitg 
i bLeit.1?: per Mofen ferio vetuit, ne alterum ca- 
AM lüniaappeteremus lzderemüfue, " (ed 


































65 
fcd follicité precepit, vteum quioppri- 

mitur, émanu calumniatoris cripere- 

mus, ne diuina indignatio inftar ignis 
graffetur, qux vbi femel proptertantas 
prauitates exarferit, à nemine poft cos nA 
queatreíftingui.' Idem diabolo mul- appo 
ta & conuenietia epitheta tribuit, qui- 

bus eius dolos, crudelitatem & aftum 
oftendat:ivt quum ferpenté,* draconé! x cost). 
afi pidem,"Leonem rapacem &rugien- itur 
tem appellat." Verümainter CXteranDO- ,, prj. pr. 
luit illud prxtetmittere, quod prater E a 
cxtera illi quadrat , vt eum appellet e d 
di4Covr,calumniatorem:?quoniam men- e p.72. 
." dax eft, fal(orum criminum delator: 

qui obnixé ftudet animum noftrum 

nouis terroribus percellere , dum vel 
efficit, vt nobis difpliceant, redtéàno- 
bisperdiuinum fauorem geíta,vel ma- 

gnificé exornat qux perperá fecimus, 

quó in illis nos obfirmet & detineat. 

Nullum eft, ita me Deus amet,in Rep. 

Ícelus, quod tanta fcucritate puniri & 
coerceriomnium referat, atq; eft calü- 

nia. Át perditifsimis iftis temporibus 

quibus viuimus,tantum nefas proludi- 

bio habetur, adeo laxantur habena 


E 








66 
calumniarum artificibus, vtillisimpu- 
néliceat moliri &confingere omne ge- 
nus calumnias, dolosnecdereadueríus 
probos& innocentes. O nobile Domi- 
tiani vocem,qui dicere folebar, Princi- 
pem calumniatoribus parcenté perin- 


III p. Sueton. in de facereacficosiuuaret & tderctur. ? 


Demitiam. Alexander Magnus quoties in capitis 

4 judicio caufasaudiensfedebat,alteram 

: aure folebat manu oppofita obturare, 

quáreo integra & (vc eleganter ait Plu- 

tarchus)éfiaeur feruaret. Quod fi calü- 

niz vel minimü veftigiu deprehende- 

bat, tantairáinhominem ferebatur, vt 

fe nonnunquam crudelem & inexo- ' 
rabilem preberet. 

TESXSITMUS 

Jlnd én[iper poftulabat, "Uf 

tum-coxorjtum forores fua ecum 

committerentur. JNCon du bita- 

ye fe; quin ila omnes,otpote pro 


ba &9 bonefta , ipfum pro frat re 


coftanter a 'gno[cant. Petit etia 
"Ut AG IX qua ApudP etrumpa- 


truuim 

































67 
Ertum erat ,ex eut domoaldna- 
| Ga,apudviros integra exiftima 
onis manere 1ubeatur ,uecir- 
cumueniatur ,aut (abornetur. 
Denique feznfontem abfoluipo- 


féulat. 


eNALO TA4TIO XX. 


Siex vulgó receptisregulis iuris ma- 
gnam ob caufam cauetur, ne bonafe- 
| queftrentur,'id eft,é manu & poteftate 4 z. r.c. 4 

potletforis abftrahantur,vt tertio cuida jo s 

| committantur:? quod nonfaciléneq; »zic 
abíque vrgente quadam ratione caufa- 4. 
| Que prius cogüita , quifquam fuarum VS 
| rerum poffeffione deturbandus eft: ^j. 
longégrauior profedto caufa eft,cur no 
ftatim perfonarum ipfarü fequeftratio 
permittatur, maximé quum à propin- 
| quorum conífuetudine, puta parentü, 47.45, 
liberorüautcxterorum confanguineo $«"icfire- 
 rum;abftrahendz fünt.?E diuerífo étiá, nd 
quemadmodüm;vbi'idonea & grauis num, C. cóms 
| Caufa extat ( verbi grátia quum pericu- "^"^ 
jS em 



























| p. 
Lai; làm eft, neres inter litigantes adarma 
l| mim, ff. 4e (pectet, aucinfuge vel inopiz metu)! 
MA PER licetabfque dübio mobilia bona & im- 
MIN Cds. ^ mobiliüfrucus *féqueftrare: ita in per 
WU aisi (onis ipfis nonnunquam faciendü eft, 
"i Pini vtquumfufpicio vcl metus fedudionis 
* OTI d pida fubelt, aut alia extatlegitima caufa,Iu- 
AMA aid dexiubeat virumaut mulicrem feque- 
II eutiene, C. ftrari, & apud quoídam probos & inte- 

il E dee gros collocari, quorum diligentia im- 

iM pediatur , ne cui fufpecdto aditus illuc 
TE II bza-$./ pateat. Exemplum efto,fimarituspe- | 
E f p A rat vxoris in integrum reftitutionem, | 
bib. qua tamen illiusfxuitiam reformidat, | 
cuius fortafle antea periculum fecerit: 
| debetea probz cuidam & honefte ma- 
| trone in cuftodiam dari, donec dcelite 
' dI ue pronuntiatum fit. 'Itidé quum maritus 
NE ru e. fm. dc VCrCtur, ne vxorquarepctit, aduerfus 
fh.  fcfubornatafitiudicis partes funt, vte- 
H amin certis edibus habitare iubeat,vbi 
SERI E eewnle- nullavis metuatur: * quod antea fole- 
PI falis * I?" bat fieri in virginum facrarum mona- 

T l c. penult. de fteriis.' 


.] MN s TOBOERT SIE UN 
MI Hic vero Y ilius dum apud | 













Iudi- 








69 
fudtces loquitur lon 'TATÜWAYTA 
LHonemyeamá, ueram (quod po- 


| Siea apparuit.) cepit enflituere 


de Cantabrorü V'egt0f2€ , eZXCar- 


| dnipatria, de etus barentibur, 


fratribus, fororibus CALertfe, cO 


fanguinem .quo anno me[e edet 


I 


| uptiascontraxerant ,de[ocero 


€9 focru , dezzs qui €g ti aderat, 
C5 matrimonium conciltarant, 
de soefum ornatu , quas qui[a, 
eo dte ge[Jerat, defacerdote qui 
nupttaa celebraterat , de omni- 
bus tts figillatim qua tunuptia- 


| Yum ipo die, tum antecedenti- 


| 


bus £5 confequentibus geflafue- 


| YA Mtanot €0$ £14 defrgnaret, 
| qui media nocfe in gentali toro 





fe miferant.. Pratereade filio 


3 












l 


— 


* 
a ! Il] 
" 
ri NI 
4 T i 
E MULA 
: JH 
I m 
r VUL ; 
LM 
I I 
Ull 1 
1 l 
1 Ml 
I "MI ! 
TEE il 
Il ! 
| I 
| 
* JU 
; l 
phi 
TALI 
à Wf 
. MER 
4 
E TD. 
m 
b. 1d d 
Wd 
y n 
d ;] 
^ MP 
ud l 
Lan TA 
. m e 
TI 
: t Jj 
j | € 
» l 
zm 
1 ! | 
uan I ! 
: n l 
- [. j 1 1 il 
o - UT ld 
: Il 
4 NE 
no ; 
d s 
"SU 
pr ] 
x MILI 1 
bor ! l| 
] 
uoi - ENT | 
d I !T 
t3 ! 
AS 
EO 
L] E 
E 
Hu 
. n. 
L ia 
| : , 
HT 
Es 
Wr | 
m | 
E: ni 
? ! 
E, iit !| 
Ui | "MM 
"^ l | 
Iu i | 
e M t 
$ I: | I 
- | J 
a M 
; l 
[ | 
Y ! ! 
) 1 I 
| 
: 








79 
| Sanxio ,ded, dus dienatali: de. 
| caufa profettionzs de iis quos dif 
cedens obuios habuit , quid cum 
ali locutus fuerat : de locir im 
quibus toro peregrinationts tem 
pores» tum imn Gallia, tum 19. 
Hifpania egerat , de iis quibus. 
cum «utrobique confnetudimem 
babuit. Inquibus fingulis memo 
vandis certas per[onas denata- 
bat ex quib. poftea quareretur, 
num ita [e baberent : ot eus ora 
Ho tanto «verifimilior reddere- 
Hur. € uod quum fieret, comper- 
Lam eit ;omniaab eo veré diciz 
GIAN OTATIO XXne 
Hxctam prolixa rerum commemo- 
ratio , additistot veriffimis fignis, ma 


gnam üdicibus occafionem prebebat, 
cuf 































7I 
cur,cümfibi perfuadererT illium crimi 
niaffinem non efle, tum etià foceliciffi- 
mam illius memoriam admirarentur, 
quiinnumerabiliajqucabannisviginti 
contigerant,ordinenarrabat.Quainre 
quum illi omni ftudio operam darent; 
vteumin mendacio quopiá deprehen- 
derent, nibil tamen profecerunt, neq; | 
vnquàitaturbare potuerunt, quin ap- | 
pofité & veré ad omnia refponderet, 
ctiamfi feparatim temporum fpatio in- 
tericcto, Ícifcitarentur. Id quodlonge 
admirabilius videbatur: qui cü ob pre- 
fente illam omniu rerü memoriam cü 
vitis hoc nomine precipue celebratis 
cotuliflentjnepe Scipione, Cyro, 'heo 

dccte, Mithridate, Themiftoc.Cynea, |... POP 

Metrodoto,&Lucullo: * nifiexitus ID- fal. quaft. et 

fcelix & tragicus iftius impoftoris Cam» de enatore 

illuftriü virorü fplendoriobfuiffec:^ E- TANK 
nimuero fi huiufmodi comparationi- ^ Vide annot, 
bus indulgerelibet,par propemodüfu- 5^ 
itPortio Latroni, Senecz familiariffi- 

mo;qui dicerefolebatfenunqua ne mi- 

nima quide inre memoria lapíü fuiffc. 

Cuius rci vtfpecimen ederet , iubebat 

fibi proferri nomen cuiuídam ducis 


EA 








E E ee EE ^ z x : - 
AUI Dee ein e 


Ure E NEE SBPI S ne Miei eie 
-. VP ERLERE A sre 





L 
aut virialioqui fama illuftris,quem (ci- 
licetquiíq; nominare vellet: ac ftatim 
fadaciusacdi&aab ipfa ineunte etate, 
velut ab ouoad mala,memoriter nar- 
| rabat, vt ne latum quidem vnguem à 
ll «S4 verodi(cederet./Idemifte veteratorin 


WU frolego De- 


II clamationa, Martini Guerra negotio faciebat. 


Ii l1 BRXAUCIUMOM | 
BU 00 Remdifieptatronteg cogni-- 


Honem vocata, [lLatuttur ut te- 
ffesci T 1llio coponantur, quin | 
€9 ipfaacirix in tudicio fista - 
tur, €5 adpoftulata refpondeat : 

| praterea «ut ex teflibus nonnullz 
Mi — —quostpfe,[e eXCartzmumprofe[- 
ili fps, nominatim citauerat , tum 
alij quorum nomina eduntur, 
rogati refpondeant dequibu[da 
ex ipa lite na[centibus. — [pfa 
acirix à iudicibus rogata , om- 
nta 











73 
ntacon[entanea cum T zlin mer- 


bz réfpondet : ntfi quod addit, 
paulo pofi quam eXartino zu- 
bet» ezretter. octo sel nouem 
ATH, fe gm aleficto quodam 1li- 
gatosmanfilfe , «ut COPgreas om- 
"no nop po[fent. € uamobcan- 
| fam proximos quo[aue confan- 
guineos fuafiffe ut matrimonia 
dirimtpoflularet : cui confilto fe 


nunquam parere voluiffe ». 


ÁNNOTATIO XXII. 


Ex eo vel vnoindicio fatis apparet, 
quàm pudicitiz & honeftatis ftudiofa 
fuerit hzc matrona,quax nunquam po- 
tuitadduci,vt diuortium poftularet,ob 
malcficium, quo virum amplius noué 
annorum fpatio irretitum viderat: licet 
per iuris pontificij ftatuta , poft terti- 
um ftatim annum id petere licuiffet. ? 
Quo auté res tota melius intelligatur, 








dc. . ffn.de fri- 


gi4. et malef. 


c. ft. per fortia 


rí44,33.q. 1 










— 


: 7 
cS pros fichabendum eft,impedimentum quo 


fionem nose. 
Iuflia dev». quis ad coitum ineptusredditur, oriri 
RM vclexfrigida conftitutione, vel ex ma- 
pebs., — leficioautalteriusgeneris impoteétia. ' 
fGLincb E43 enim voce in vniuerfum notatur 
TOPRNIRA defe&us quilibet, fiue à natura fiue à ca 
vibr. defris- (ufit.* Naturalis impotentia nonnun- 
uA quamab xtate duntaxat procedit qua 
q»an. dis. infirmioreft: * qua cauía in virum ex 


leg. ced. —— xquo & in feminam cadit. j|Quandiu 


b L. minore, 


ferito. enim in pupillari funt etate,mas nempe 


RISE: , minor annisxirl1r.foeminax IL ex na- 
y. defrig.c» turalium viriü modo ad coitü nonfunt 


e idonei,^neg; ad contrahendü matrimo 

iae I.am- - * 3 . -— 

muros  niumoapti: prefertimquü(vtantea plu- 
LL.1.C.dt ribusà nobisdemonftratü eft) 'iudicio 


I, mó.c.1. 
fal. m5c1.tt $, erumvfunondum polleant, vt con-, 


2.30.4.2. 
mL.1$4- fenfum ad hanc rem przbere poffint. ! 


poberes,L ex- seg : Mp T6 
jS ltaq;licetomnia criminügenera,furtü, 


ad Sillm.c.1. facrilegium,homicidium,periurium & 


dedelié-per. co fimilia, in eos poffint cadere : hocta- 
n L.fiminor | à : : m : 
annis ff dca. fn ab eisalienum videtur," aC proin- 
dult. deadulterijaccufarinequeunt.". Aliàs 
o c. ex literis, eec M F.: re -.i x puma gn 
bie? haturalisilla impotétiaa frigiditate eft, 
defrig. etma ^id eft temperamento tam frigido, vt 
iib nullo calore excitari & ad congredien- 
fiqusacpee dum. cum. vlla. muliere aptari pof- 
fit,33.q.1. : fit. 























































A 
/ 


fic. "Quienim hacrationevniinire DIO s 

j à / p. Pn. lib xt, 
hibetur;abomnibus pariteratcetur. 956557. - 
Hac viriüm defectione viresduntaxat 4 4.7 
; : TT pe 4 ffi, Gl. inc. 
affici contingit : quz ctiam caufa 'ido- fin defrig.co 
neacít,cur matrimonium contrahen- esf. 
dum impediatür, aut contra&tum diri- 7^7 € ^^ 
matur, aütfaltem nullum effe pronun- ldabitos, 
tietur, quod profectoreipíanullü vn- ji Hi 

s ; T pr 15,G€ TH. : 
quam fuerit. * Poteft alianatuüralisim- sf c1. « 
potentia effe, quum quis natura caftra- "24 s. 
Lr il]3 MEME dI; 

tus cft, aut tefticulis caret; aüt denique 7s. 5 45, 
meatü &quafitubum femitisita finuo- 7o. Ifin. 


XL ads à d t. coll, 
fum & flexuofum habet,vt femen in his ^ "£^ 


anfractibus fiftatur, nein vafaneceffa- rGale.pe 
rià deferri profluendo poffit. Similivi- De 
tioipfa quog;feeminalaborare poteft,fi «Lquericus, 
velnaturaleorsanum ei deeffet;vel SEE MCI 
bf, TNA 26$. i» 2 f: de «dil, e- 
tes obífceenasàdeo.anguftàs: & "arétas i. 
haberet, aut-áliadé cáufa marisimpetü s cec lies, 
beue. TACNA pun H. .. c. con(ultatia 
patinó poffent Cua inréfi nullaratio jj. 6 un. 
extat j quaadi? poflic patefieri;certü cft tatisdefeis. 
inatrimoniü contractü folui pofle, * drm : 
* , ive : S. ft vero, 
(vt veri? loquar)pronuntiariüt unquam - Lf ferus, 
iuftü & validü fuiffe. Impotentiaex'ca Dia 
^. SONTUA : 1 Jj 48 . Aqui ; 
fü aut coacta & violenta, autoeculta & D n 
ignota eft. llla-eladio vel cültro fit, 47- 


quum virile pádendum ab fcinditur." 








76 
quodlicet nonnulli in fe vltro faciant, 


aL .lz2$. nihilo taméfecius vis nature infertur. * 
|f de ficar. RS War 
ro UE D mihiquidem nonnulli videntur D. 













Matthzi verba infcité admodum huc 
adducere, dum dicitex caftratis alios 
efle ex matris vtero tales, aliosab homi 
nib? fa&os;aliosdeniq; effe qui feipfos, 
regni coeleftisgratia,craftarunt. P Euà- 
celiftaenim (quialio quamnos hoclo- 
co,fpedtan)docet,eosqvelnatura,vel vi 
humana caftrati funt, fi cafti funt & coti 
nentes,nonmagnaexearelaudé con- | 
fequi:quód talis caftitas magis anecef- 
fitatequadá & coadtionependet,quàm | 
à(an&o propofito & virtute Chriftia- | 
na. Quiveró feipfos caftraucrunt, non 
gladioautcultro (hocenim deteftabile 
cft & execrandum) fed Dei cultu, Eua- 
gcelij ftudio, & magnaquadam prace: 
ptis diuinis parendi cupiditate arden- 
tes,certamine funt fuperiores aduerfus 
libidinis incendium , & zftum illum 
flammamá;, qua caro continenter fla- 
grat,reftinguunt,eos demü (ummalau- | 
de effe digniffimos. Sedvtad inftitutü 
noftrüredcamus, qui mébrisipfis ita vt 
dixim?,mutilati funt, quia no folümgi- 
gnen- 








gnendivirtutedeftituuntur, fed omni- 


Y s x c £$- fed illud, 
no ad mulieres accedere prohibétur, * 7 adoptio, 


nullo pacto matrimonium poffunt co- 
trahere. * Impotentia occulta & arcana 4 £-/iferea, 


; . -. . — S.ft fbadont, 
c(t, quz fafcinatione vel maleficio in- 7, 4; 


fertur: quo viraliquando erga vniuer- ec. ffn.S. ad 
fas mulieres impotés redditur , vna cx- yer. 
cepta , cad; cuius operaforté maleficiü perjortiaria, 
comparatum eft: aliquando fic erga v- 9: $*: 
nam impotens eft, vt cum cxterisrem 
haberepoffit. * Qux omnia parum ve-f«fo» oit 
rifimilia fierent;nifi innumeris exem- eis ud 
plisrem ita habere conftaret, Huiut- 
modiporro fafcinatio perpetua no cft, 

quód vel certo temporis Ípatio, velcó- 
trariafaícinatione tollipoteftjautab eo 

ctiam qui faícinationis cft au tor:tquod , | £4, 
vel in noftra Vaíconia frequens eft. «is, c iti 
Namin rebus humanis (vt ipfis etiatnt "e 
philofophis placet) quod ligpari& ne- ^ 

&i poteflid folui etiam ac difiungi po- 

teft.^ Quamobrem certó ftatuendum ^ $.». tie. 
eft, in hisrebusnon fatis effe caufx ad AE 
foluendum matrimonium iam contra- ; d.c. frater- 
&um, 'nifitertio demüà die nuptiarum on 
anno. Quo tarito temporis fpatio, fi tria fri. c» ma- 
trimoniale opusnon potuit inter con- 














7$ 
! iuges perfici, lex prafumpta opinione 
ln impedimentum cfle perpetuum exifti- 





IM d.c per for- ^ 
l| tas ^— gunt,num hzcidoneafit caufa ad ma- 


ttimonium dirimendum , quum Deus 


I9.1.Cer,7. : : : 
4 eft,que affertur ratio, imó iufta & vera, 
fi quidem velíemel potuiriuftus coitus 


riàviro, quivirili nulla facultate prx- 

zi Dusk ditus eft, diuertere, & alteri nubere." 
41^ ^ Extanttamen nonnulle adco pudicitia 
il & honeftis moribusinfignes, quzlibi- 
4 DUM dinofüm incendium ità moderari ftu- 
| dent,vtquoties laíciuusquidam vehe- 
ji mentior impetus continentia laceflit, 
1L ftatimillum reprimantatq; enecent: vt 
| non paucz tres illos annos, quatuor, 
| quin; imó o&o vel noué annos máfe- 
rint(vtiíta quogRolfianoftra)quirinte 
rimne verbo quidé de mariti imbecil- 
litate conqueri vifz fint. Quain renu- 
perabhomine quodàafde digno didici 


panlo antequahzc (criberem, fuifTe ab 


memet iip dU cM 
P ELGa DD C qu M c c EUM reU eat NE T T TUR AR T To, RR GET RN 
m -— - - - ——— À—À— à 
-—— E N 


eim 


à 
Sm FL 


nne sine NS MESPESIA S 


fi, 


i| 7^73?1^ 3principio iniri. 2 Namfinullusinter- 
"ll -.. cedere potuit, licetproculdubio vxo- 


Ofliciali. Albauguftano, fiue Albien- 





























DEUM kauf. cr ) 3 c 
Af UA mat.  Quanquà non defunt quiambi 


P nullam prater adulteriü videatur con- | 
Dwatth. ea. fticuiffe. - Atq; hzc quidem grauiffima | 


| 








fi, diremptum matrimonium , in quo 
coniugesocto & decemannos abíque 
vllo congteffu per maritiimpotentiam 
vixerant, vt vxor adhucvirgo reperta 
fitab infpectantibus: quaztamen nun- 
| quam xgréferrcaut expoftulare audi- 


| tafuerat. 


Tube-X I Vas; 


Nono demum anno fafcino 
Mlo liberatam ,cutusvei cata fe 
monita fue,-vt quatuor mif- 
| fas celebrar p 
| Fes qua mtl[as fecerint , indicat: 
| IL AD GOV AL UBRO , que &9 tpfi di- 
| yere HOTPIDAL. fe Aliquot hosizas 
|! quas vocant , fen erufhulacome- 
| deda acceptffe, quibus abfumptzr 
l'otrunque meli babuiffe, "Ut no 
wnulto post S. Anxtumfliumcon- 


| ceperit. 


Vactperet.Sacerdo 


o4NNOTATIO XXIII 





IncredibiliseftSatanz verfutia& cal- 




























| liditas, qui Leonisrugientis more pere 
LEE petuo circumit,vt aliquem illaqueatü 
TA tmd decipiat, fxpe etiam fe in Angelumlu- 
42. Cr.cap, Cis transfigurat, ' quo meliusalliciat & 
Ux irretitum teneat. Imó fuasipfas tene- 
bras inductis coloribus ita ornat, vt 
multis obícuriffima caligo fplendidif- 
il fimumlumen effe videatur. Cuiufmo- 
il dicftjquodin hacfafcini repercufDone ; 
li defignauit: vbi fub pietatis fpecie Gzec- | 
| clefiafticarum ceremoniarum pratexe j 
tu teterrimuin venenum propinauit, | 
$5 miferisiftisperfuadens, non aliam efle. 
Hu rationé, qua ifto maleficio foluerctur, | 
nifi edendis hoftiis & cruftulis: quum | 
IM interim potiffimailla ncgligerétur, ani | 
l| miconttitio,cordis demifsio , elecemo- 
ll fyne,iciunia & preces: veri & praftan- 
BE tifsimiexorcifími,quos Deo offerri de-. 


BN  befrs ceat,» vtin eo folo C ES 
jJ | gy. L. à : vides 2H 
li f nonin vanis & commentitiis fuperfti- | 
PI eratss. tionibus." | 
| VORNE Lue X T.V5dx 

jJ i I I 


T illius «vero de boc maleficio 
SEE 7A 



















$1 

eo fajcinatine , facerdotizs no- 

Wine , €9. ceremonmjs "iurbatts 
rogatus, plané confentanea a- 

Gricisorattontvelpondet,vt ni- 
| Jilueque adderet neque minue- 
| vet. (4terum quum nter fecon- 
| auttendie[fent, petit eam [eque- 
firars eg in liberoloco coflituz,ue 
| qua [ubornatio compararetur. 


CANNOTATIQO YYIITI 


Demonftratum iam à nobis eft, fe- 
| queftrationem, cüm bonorü , tum ve- 
| ro perfonarum,odiofam effe & veriti, 

nifi ob grauem & iuftam caufam : qua- 
| lisinhocnegotio profertur metus fub- 


: : : : d dL..6.É ve- 

| ornationis & feductionis. PEE 

| Tqesgnegp, 

| de lib, exhib, 
d jb, Xu]C- v. x: 6 ex trámif- Hi 

fa $C. litera $4 


de relt, fi Ot, € 


Commtfits inter fe Ittigatori- vos 
| bee T luae refutationthms ex- 


jd 





82 
In bibitis petit. ot. ftbi permitta- 
I Puy literas monitorias publi- 
pa candaa curare , 12 eacapita qua 
LU obiiciebat, quibus actricem  fub- 


LM dicto pratoris admittitur ad pro 
EUN  .— bandasrefutationes-Deinderet 
ru grauitateperfpecta placuit mo- 


Hi tarespatefiat.Infatuitur gitur 
: IM inquifitio ex officio ctum multas 
in loczs,tum Pini Sagrafés 9 Ar 


" n eSMartinu Guerram affirmat, 
liauidó coustet , deinde ut 1n te- 
fium «itam €9 famam. imnqui- 





T nttorits , collectas in -omumsqua 
WI zudicata fuerant , inquifitiont- 


Lig- 


ornatam e|fe contendebat. .E- 


amtorias publicari quo certiusto | 


gat; «t de Agnittone Vel qui fe | 


A ratur. Editisinpublicum mo-. 





























8 
bufa, ex officio PTT quod ad 
actrice jpeciat , conflanter ab 
omnibus affirmatur, eam cim 
£oto «uita tempore , tum ab[ente 
viro Martino,boneflam cs pro- 


Lam itam duxQfe 
ceANNOTATIO XXF. 


Huius probationis circumftantia nó 
€xigui ponderiserat ad a&ricem pur- 
gzandam, vt facile intelligi poffet,eam 
frd minimé coníciam effe. Nam 
preterquam quód natura & lex de vno 
. quoque in bonam partem przíumit, ; 
honeítz & inculpata vitz cíle, neque uai 
inanimumin ducere velle, vt dolo ve1^ 7 fedi a 
fraude proxiinum circumuenire;' ag-f Wd. 
grediatur: exco integra exiftimatio E * L fa. 
fama confirmatur, quum ex anteacta f. qvod me, 
Vita apparet eum ex virtute & hone- ^^ 
ftate vitam inftituiffe , & talemab om- 


E IL.ÓAneononi- 


nibusqui eum norunt haberi. nes, $ a bars 
es baris, ff. de ré 
milit.c.masi- 
B E X T V S. data ,de pras 
fum, 


F ai 








$4 
eT proreo ipfo extant zeffes 
circiter centum quinquagimta, 
aui tefimontum dixerunt. €x 
quitte ant X X X.aut X L.nu- 
mero qui eumveuera e:—arti- 
num Guerram effe affirmat,qui 
cummagnam confaetudinem i4 
abineunteatate habuerunt. A- 
gqnofcere fe in eo certas notas e 
indicia, quain eJXartino futf- 
fent. eig rfeunt » 69 quidem pla- 
ressqui Arnaldum 9 illiua effe 
contendunt,quem fibi ab incuna 
bulis notum fuiffe.) pradicant. 
(ster! amplius fexaginta , tan- 
tam elle  fomilttudinem , ut dubi 
de neutro a[[euerare audeant. 
Conferuntur infuper cum veo, 
Martini ti filius Sanxius tum 


fo- 



























$; 
Jarores.Vndeduo aldedzffizni- 
lia coltguntur: Sanxium cum i- 
ffo reo mhil. babere fimilitudi- 
qs, forores contra illt per[rmiles 
effe... Caufa sudzcum fe ntentite 
perma, J allius capttzr Linz nt 
cto addzciturcadauere poftea n 
quatuor partes dif[ecto, eS fecum 
dum actrice promunciatur.T 1l- 
lius ad curiam "T olofanam pro- 
uocat. Pares pro [na prudetia, 
prod. rei graui tAte, Petri Guer 
ram patrum eg actricem [ifi fr n 
Senatutubent. Ibzinter fecómtt 
tuntur, e primoquide s pf 
mulier. Ac tum QT alius ult 

"a tintreptdo fuit edd d, conftan- 
HAm,multo quidem q quam ip(a 
acirix, "matorem  prafe tulat ,"ut 


/ agir 














$6 
patei ex is qua tn iudicio fede - 
bat effent , qui non fibi per[nade 
Nn vet, reum-voerue[[emaritu,mu- 
Nu lieremxvero € patruum dolo ma 
WM loagere. "Uerumtamen quonia 
ul nonduderetotaliquebat ,placu 
UM 4t Senatui tnquifitiont ex officio 
de alits capttibur im[tutyalió(a, 


Fefles citari Ab 13,005 prior du- 


i dex audterat. €) uid plura? Hir 

i omnibus confectas, ves etiam ob- 
"H feurtor quam antea, euaftt. Ex 
du triginta circiter teflibus ,decem 
Wow fere eWartinum effe ferio afftr- 
i maltant,otto eArnaldum 'T4l- 
aw lium : reliqui pugnantibus cir- 

D cumslantis dubi barebant. 
H l| OLÁNXANOTATIO XXVI. 


Aduertanthucanimum cümlIudices 
om- 
























f 
omnes,tum fupremi, quanti periculi 
resfitiudicium, maxime capitis & exi- 
ftimationis, facere ex teftium verbis: 
| quifzpenumeroalienafideteftimoniü 

ferunt, aut vtobfequantur litigatorià 
quo citantur, magis quam ipfius rei ve- 
ritati. Vndc nonraró euenire videmus, 
vtin eadem caufa, diuerfis inftitutiste- 
ftium interrogationibus,contraria pla- 
néconfequantur, eorum confentanea 
| voluntati, qui hecfieri curant.Quocir- 
| camagna Iudicem prudentia hacin re 
vtioportet,cuius fideilexomnia verbis 
Calliftrati committit. T'u magis;inquit, 
| fcire potes, quanta fides habenda fit te- 
| ftibus, quin & cuius dignitatis & cuius 
exiftimationis fint: & qui fimpliciter 
vifi funt dicere, vtrü vnum eundemá; 
& premeditatum fermonem attulerint: 
anad ca que interrogaucras,ex tempo- 
re vcrifimilia refpoderint. * Verüm de 
illis probationibus que teftimoniis có- 
ftant, ampliusaliquid Deo dátcà nobis 
dicetur. ? 


TAESXCTOM S. 
"Undefacilé intelligi potefl 
F4 





















dices no mediocri 1n difficultate 
bafiffequum caufa grauitate, pe 
riculum es.ancipité cafum per- 
penderent in quatantain vtra- 
que partem momenta appare - 
bant. Enimuerononef[fe eAXtar- 
num Guerram[ed drnaldum 
Q ilium , aut infignem faltem 
quendam tmmpostorem, quinque. 
aut [ex rationes [ne coniectura 
«ebementer [nadebant. tPrinct: 
pioextabant testes amp [tus qua 
draginta quinque ,quieum Ar- 
nalduT ilium effe affirmabant: 

e Martinum quidem Guerram | 
nequaquam efe afferebanz : 


of NNOTATIO XXVFII. 


Quum teftes AGoris & Rei interfe 
pugnat, primum quales fint vtrique, in. | 


fpi- 








$9 


Ípiciendum cít, vt iis fides habeatur, 
quos famz & exiftimationis integre cí- 
Íc ex populi voce conftat : deinde Ípe- 
&andü,vtrivcero fimilioradicat. Quod 
fiin his duobus vtrorumque paria effe 


| 1nomentaappareat, tum maiornumc- 


f—————————— —— ÉL (P —n 


rus fine dubio minore fuperaret. ^ Imó cr.3. esf 


— dem ff Acteff, 
'teftium multitudo non raro,quod eorü [ro ym 


c.in nofira jt- 


aliquibus deeft, fupplet, quorumalio- 1:4. 
qui non effet ad fidem faciendam ido- mds 
neum teftimonium. * Verbigratia,fi in 1 
condendo teftamento, qua in re non 
plures quàm feptem teftes neceffarij 
funtjin tabulis octo fcripti reperiantur, 
exquorum numero duo fint non valde 
integri, &quorum fides facilé poflit cle 
uari:teftamentum tamen, ex quorun- 

dam Do&orum fententia,valet. Ambo 

enim illi perfe infirmiores, pro vno fal- 

tem habentur : vt quantum grauitatis 


| infingulisdefideraripoteft;id numero, 


uiiufto maior eft, abundé farciri vi- «Ie Lala i» 
»] 


bi l. qui tefla- 
deatur. miento ; fl. de 


tefla. Alexan- 


TEX T V S. conf, 95. "vol, 


I, 


J efizmonm porro rationem 




























cedet ccn ren Sese RATEN TSRUNT UNI SENI IE RE RITTER en) 
uem neces COMIS P MED AU CO VOTI MEL Le e checks. CLA WERDE LU ife 


90 
optimáreddebant,quod «tria 
que €9 eZXCartini C9 T 1lig con- 
fnetudine. € familiaritate «fs 
fuaffent , fape Ab ip[a-v[g, puert- 


tta,contutétu eo men[a cum otra, 
que ver[attfuifent. 


ANNOTATIO XXVIII. 





Teftisfide dignus minime efthaben- | 


II fr. lam, c. dus,qui di&irationem nonreddit:' de | 


4/5. — quactia Iudex diligenter debet inqui- | 
& c. cum cati- vo " " 1 if^ «mi 
d dersjue eds Qui fiadeo incogitans, aut mu- 
neris fuiignaruseft, vtinterrogarc ob- 
liuifcatur, non teneturteftis, quod non 
a o rogatur, dicere,^ne priuatam aliquam 


eda- affectionem prodat: * Siphlus quum 
JE pa pt fueritinterrogatus, refpondeat.Quan- 
pre. inp.if. quam non reprehendendus eftjfi ratio- 
P we DC vltro reddat." Quin etiam in cau- 
Wim », facapitali (cuiufmodi nunc iftam prz 
f. C. 4: gif. manibus habemus,) teneturteftis didi 
idt j ;, 'ationem, ctiam non rogatus,reddere : 
c. d: proba. alioqui fidem non facit. 


lex .conf.14. | 
abi. T EX TY | 
Quo 





6T 
C) geo loco obferuandum cff, 
aliquot futffe / tef ibus circum 
flatzas notatu in primi dignas. 
vErat entmex eorum numero a- 
wunculus tpfrus Tilly, nomine.) 
Carbo Barrautius ,in que nulla 
fufpiciopolfet. cadere, quod nemi 
| . . M i . 

pnz vertfmulefieret , bomint[an- 
Igutneconiunéiu tamatrox men- 
Idacim confinzere ) voluiffe, ot 
mulla catía exIante,neporis mor 

Lm ignomtnto[am quareret. 

CANNOTATIO XXHBS 

J| Preterquiquód generis illa propin- 
[quitas efficit, vtneposab auunculoa- 
Ignofcatur,'impeditá;ne quisa cómu- 
f ninature fenfu adeo degeneret,vt con- 
I anguinei fui exitiü moliatur: illud quo ^ 
Eque certum eft, neminem (nifi beluas 
Dipías feritate fuperet) (uam carné odio 
| vnquáhabuifle,quá omnes p virib?nu- 
'triüt ; fouet & colüt.? Quocirca Paulus 











n.i! 


b i.Timotb. 
eap. $. 


E : 
eum infideli deteriore vocat, quinulla 
fuorum curatangitur. ^ 


Tek NW LI. VM 


jd quod [atis Barrautins i. 
le Carbo docutt, quum ill produ 
ceretur "Reusatumapud Prata- 
rem Negien[em,tum npo Se-. 
natu. Esentm-vincium e$gra- 
uifetmis compedibus impeditum 
SUIdeis CUm má 420 CApIf1s peri- 
culo, itatum lacrymari eS eut 
miferam conditionem deflere p 
capit. 

ANNOTATIO XXX. 


Etfi homincs interdum prz ingenti 
lztitia, quam eximprouifo percipiunt, 
lacrymantut : quod Ptolemzxo Phila-- 
dclpho contigit, quumlibri facri literis 


, i Wit" aureis defcripti illi porrigerentur: ! ta- 


[ T00 


ib. 15, menlacrymandifrequentior caufa eft, 
v? —— quumhomines merore & agritudinc 


'af- 















































95 
afficiuntur;id 5 ratione optima. Anim* 
enim trifticia & dolore obrutus, ad ipfa 
cerebri pelliculam perfertur , vbi hu- 
moré, qué illicoffendit, comprimit & 
erumpere cogit. , Qux caufaeftvthu- 
1 morille /acryzza à Latinis dicatur, quafi 
lacerrima , quoniam ex animi laceratio- 

necienturlacrymz. Alexandertamen | 
 Aphrodifienfis caufamaffert,tum moe- | 
ftistumlzxtis congruentem,cur nempe | 
vtriq; lacrymas profundant. In moeftis 
|quippe,inquit, hocfitobanguftum vi- 
fus meatum, qui oculorum humorem 
| comprimit: in ijs veró quilztitia exul- 
|! tant, idem humor propter meatuüra- 


ritatem effunditur. * YU Abw 
Apbredif. 
Probl, cap. 
$194 y Un EA HRK 32. 


e/Altera circum[lantta est, 

| quodextant testes qui altas «vel 
| eu T illiocotraxerunt ,aut con- n 
 tractib.abeofattis , teffes accer | 
frr affuerunt. AT ertzoloco ater 
openesfere testes couentt, Mar- 


















94 
Unum Guerram effe procerior£, 
TE colore 1agts fufco , corpore eg 
I cruribus gracilioribus ,fCapulas| 
| CHF ES, CADIEG bumerisappre[- 


fo»mento bifido e$ paulum repa- : 


n it do , tnfertori. labello deorfum 
A i | pendulo , dentibus extguts , nafo 

TM lato €9 refimo , «olcereszm vultu, | 
B €9 ctcatrice quadam ad dextri] 
kn fapercilium notatus : quumin- | 
vM terim eus effet bumalis , com- | 
H "I p4ctus,corpore egeruribur crafz | 
EI ffs» cateras ullas notas humero- | 
Wu rum e9 naf , item, cicatrices | 
i c nullas geremz. | 
it li GENNOTATIO XXXI. 8 
1 i !! Quum de agnofcendo quopiam agi 
j CONTR tur ,locuples eft teftimonium, magna 
1 


probatio & propemodurn certa, fiex 
vultu petitur,qualis eftiampridem no- 
tus 





ESL 








| uisparte corporisquafiinuftas,imprcf- 


| veraDeieffiviesacfimulacrum, & eius «. 


tus & vifus. ! Verümlonge illacertiffi- 1r. «m in 


, maeft,quum cicatricesdefignanturaurt 4"efs f: de 


relietofis. 
c 


aliz notz,quas quis infacie velaliaqua 


m L. figma- 


fascerte & fixasgerit. " Qualeilludan- uc funi 


| quitus crifolebatiniisqui peenz ferui «f. bib. 11. 
| operipublico addicti erant:in quorum 


velbrachiis vel manibusnotz quedam ,; 54, c4, 


| imprimebantur."Nam advultum quod «rj dw. 4. 
| attinet, tantum abeft vtaliquo fti 
| teinfigniretur, vt neferui quidem faci- 


l. [liemata. 
gma- A 


- 
em vllo pa&o fcedare aut diformare li- 


ceret;imó hocindignum, atrox & bar- 
barum habebatur:^nefi quidem id fieri , ;. ló!upi d. 
videreturloco poenzad quam damna- e 4«- 


A. Mc e a rderi , (0 jfufruc. 
tusquisfuiffer, que aliter quàm notain NE ds 


faciefcribenda puniri placuiffet." Ete- mallom,c, 


ÍA » ll a . d depen. 
nim quü fit homo, vt ait Lactantius, UM 


"e 
faciesad exemplum coeleftis & diuinz 


pulchritudinis effi&a;* Peru 
Exemplud Dei quif, est inimagineparua: i.—— 


9 : ; 3 CLA : - : à "Manilii 
gen effet facrilegij, & crimé maieftatis A Meis 
Aftron.lib.3. 


| fi quacitatrice &nota velimprimédavcl 74 1 fau 
| inurendafoedaretur cómaculareturq;.? »etallon. 


Y. "Mec "m. X Nr E ?. Cad atidi- 
| etiaingrauiffimo flagitio (vt quide Ca- 5555, 4; 
| nonifte noftri docét)velutifi quisfigillü crim. fal, - 


MM i ace zm ROI gera s 
Principisadulteraffer. ? 


v» bl 






























o6 
TJI XUCP-V OUS 


C nartum accedebat , quod. 
fttor,qui Guerra calceos fuppe- 
ditare con[ueuere , teflatur eu | 
duodectm puncta ("vt loquuntur ) | 
longos calceos gnduere folitum, 
quum iH nouem tantum [uffr- | 
cerent. e Altus imuper afferebat ] 
Guerram peritiffamu artis ela- | 
diatoriafudfle , cuius 1fle plané | 
/gnarus eft. O) suintolocotresex- | 
tant teftes, quorum vni,quemti 
Ioannem Firfbpamum dicunt ( 1s 
diuer[orium T oleis merttorzm | 
habet ) T sius in patriam ve- 
uer[us fe patefeceraz , remá, *ut 
celaret,rogauerat : Guerram £- 
nimimortuia effe , qui fibi omuta 
bona teflamentoreliquiffet. AL 
£- 











| 


c-— 


ba. 


] 


) 


cad 


—Pnme 


" - 


| nfuper fudariola duo dono de- 


| "criminis confeflfio extra iudicium fa- 


























' 97 
tert , Valentino cuidam Rubio, 
| qui eum nomtne compellabat eg 
JT uium effe agno[cebat , digito 
 JMentzum andixit. *T ertio Pele- 
| grino Laberofío idem fecit eid, 


dif , ea conditione, vt alterum i 
loanzti I zllzo fratridaret. 


CÁANANOTATIO XXXII. 


Nifi teftes hi fingulares , refutati 
effent, quum de fuo quifque fa&o te- 
ftimonium tulit,in his probationis fatis 
erat,vtquaftioadhiberetur. Etfienim 


&a , non fatis habeat ad damnandum 
caufz,nifilis noua inftituatur: aut nifi 
extra ordiné hoc fitin iudicis arbitrio 
(putaquum quisco amentix & furoris 
venerit, vt (c flagitia feciffe glorietur!) 5eqenfa 


: ; gave rate, deex- 
facit tamen idoneum indicium, vt de 2s 


taliimprobo , qui hoc confeffus fuerit, k Acn l 
* . a . tt1nià 
quaftio haberi meritó poflit. * : pp j 


G 

























98 
T Bere 

| | Sextoaccedunt duo tefles,qui : 
131 affirmant mtlitem quendam pa- 

| tria Rupefortanum, non multo. 
i abhinc tempore , quum rtiga-. 
hh zo 1ter faceret , miratum quod 
q ilium videret fe pro Guerra 
gerentem, aperte dixiffe », vete | 
H ratorem quendam ejfe: Guerra. 
8 zn Elandria adhucmorart;alte- 
ratantum tibia incedente , alte. 
raligneaftppofita,proeaqua m! 
expugnatione ad Sanquintini 
die S. Laurenti [bhara bombar-. 
dicasllfuerat ablata. | | 


ON ANOTATIO. XXXIII. 


NE rsen s ume d MUI Mudpede 


Fen 


lc. tam lite-.— : [ 
ni. clierex 7, Etfi didumhoc, vtpote teftium au- 


EI. qualem, de ritorum, non multum ponderis habe- 

P IU | tefib. c. fedt, b adipe n - S M ti G 

B 4» «fan. c Da, tamen quü verus Martinus Guer- 

aff. rarediitfic ornatus, nempecumlignea | 
tibia 


ip iet 
























P9 s 
tibia, praterea fcriptum apud fe lia- 
bens , quo oftendebat alteram illi ti- 
! biam glande tormentaria fuiffe abla- 
, tam,grauiffimustum Ícrupulus animis 
. ludicumeft inie&us, vt fucum & do- 
| dum odorari inciperent. 


| I:OE X Tov € 


pu Secunda vatto qua. offendi 
| poterat non effe eum Guerran; 
j| €rat eatp[rus collatio cum San 
] xzo Gruerrafilioquaprator'R e- | 
| gnenfis deprabenderzt, eos nibil 
] enter. femilitudimis balere : t 
| fupra commemorauimur. 74 
| verà multorum teflimonio con- 
Lfremabatur. 
CeÁNNOTAÁATIO XXXIIIL 

|! Neghuicetiam argumento multuni 
| ponderisinerar. Contingit enim nó ra- 
P ró,vtveri& legitimiliberi,alterius cu- 

| lufpiam magis quàm ipfius patris for: 
mam referant: vt à Dobis oftenfunmi 

G a 








1 
j ' 
[i | 
PRU 
j 
] 
j 
! m 
| 
J 
lul 
Tint 
] 
VISTA 
| Ji 
J 
1 
| 


- TeUMMS 2 
CEUTuSU EU, MRNA o Dames: NM ; : — 
e tn It rre Ee, sc Dee . C z 


Xi perum 


ESSO OUI quee er hs punte ese "tena e 
M SECCET Ph P MEDEXIII T LUPde 








ICO 
eft. Quaderenonpluranuncaddam, 
le&orem ad Plutarchi fcripta remit- 


In 


2» 


T EPI" V. Si 


Tertia, quod eAXartimus ex. 
Cantabria oriundus effet, cuzus ' 
regions lmngua («ot ommntbus est | 
notiftimum multi 4 Gallica e9. 
ab tpfa V a[conica difcrepat , «ut. 
ix acnuevix quidemnifi Ab in- 3 
colis intelligatur. At lingua bac : 
eq alls nifipauculu quibufdam 1 
diclionibus non callebat. | 


(NA OTATIO "XXXV... 
Licetlingua Cantabrica valde fit ob- | 
fícura, adeod difficilis, vr multi putent, 
non pofle eam vllis literarum elemen- 
tis exprimi: non eft tamen verifimile 
germanumCan tabrum patrialinguam | 
noncallere. Neq; enim fieri poteft vt | 
quis vernaculü füuumidioma vel igno- 


ret vel obliuionitradat, nifiaut extre- | 
| ma 





t— [»—-— 


—— Marec TE 


bo 4 


[ 


3 


] 


| Amphiftidesquidam, quem ita bardü 
| non poflet, num patre an matre natus 


| filius, qui tam hebeti ingenio extitit vt |: 
. elementorü nomina neq; difcere,neq; a 
memori mandare vnquam potuerit. 


"^ Morboauteé tale quiddà Meffalz Cor- 


( j 


| pidisi&u percuffi, literarü obliti funt, 
J| confanguineorüm & neceffariorü no- 

| decrepitafene&a, vt Francifco Barba- «14.59». 
| roliterarum Grzcarum obliuio obre- 
1 pfit, inquibusantea excelluerat: & Ge 
| orgio T rapezuntio fub finem xtatis, v- 


| hoftra hacetate Philippus Decius,egre 
| gius Iurifconfultus,anno 15 36. (quo té- 
| pore meinSenenfiacademia Do&ora- 
;tus titulo donauit ) adeo fene&ute ce- 




























IotIt 
matatditate ingenij, motbo;aut deniq; 


fenio. Primi gencris exemplum elt 


& ftipitem fuiffe ferunt, vt refpondere 


effet. Atticusquoq; Herodis fophifta: 


uino,clariffimo oratori, accidit, quem 
permorbi vehementiá, proprij nomi- 
nis obliuio cepit. Fuerunt & alij quida, 
qui velé fummis zdibus delapfi, vella- 


titiam amiferunt. * Extrema denique & , pr» 15. ,. 


Polybifl.cap. 
7^ 


triufquelinguz,tum Grzcz tum Lati- 
nz , Ícientia penitus excidit. Quin & 


G 5 








Io6Z 


TP ad phi ex iure noftro cHRBEIL imó 
MN zegré quicquaá Latine proloqui poflet, 


coriferré conaretur, dum quendamé 


i folita nüncuparet, Atveteratorifte Til 
M lius, dé quo agimus , necftolidus nec 


ToBINSNWUUS, 


- "9S. 9 m T eT ^ 2 Ss — — 
NEA ROS CU cq UM Si iU E 


Errat 
II 


fraudum deditum,impia diuini 
ominis execrationeterttoquo- 
quie verbo nquinatifizmum. 


| | oANNOTATIO XXXVFI. 






n goce ees ME EE M ERAS 


Teftium eaerat oratio, Tillium paf- 
fim in ore habere corpus , caput, fan- 


gui- 


| di tnareuerat,vt nullius legis aut paragra- 


Quare quum rhihiipfagradusinfignia: 


collegis oportuerit prodire, qui verba | 


n Q sarta afferebatur ratio; | 
qi quod-vno fere omnium orecon- | 
| Stanter ferebatur , I zllium ab | 
| mneunte atate flagitiofa ita a[-. 

"Mf fueuifje , omni generi furti &9 | 













(eriéx erat, nec morbo vllo laborabat. | 





. vituperium & contemptum fignificat. 

































103 
guinem & vulneraSeruatoris noftri & 

Dei: quodnoftates vulgó dicunt Bla- 
fphemare. Id veró nihil aliud cft, fi 
theologis & Canoniftis credim?, quàm 

Deo corpus, membra& reliqua, quo- 

rum fua natura expers cft , tribuere, 

autquz habet propria, ci detrahere.? pr. asus. c 
Quanquam fi res veré tradenda en c eot 
Blafphemia aliter definiri debet. Vt 3ido od 
enim Hebrzorum & Cabaliftarum in- «sic15. 
terpretationé omittamus, quicenfent 

nihil effe aliud quàm Dei nomen fu- 
premumillud ineffabile & tetragram- 

maton (quod (uis literisnec pingi nec 
efferrifas eft) ore víurpare: fichaben- 

dum eft; Blafphemiam ditionem Grz- 

cam effe;quemaledi&tum,contumelià, 


Itaq; blafphemare, fipropriéloquipla- 

eet,eft Deum & filium eiusIefum,con- 

temnerc, deteftari, opprobriis & ma- 

ledi&is profcindere. * SicquumlIudzi «cte. 

Chriftum Dominum lapidibus cona- ** 

retur peterc,id fe faccre dicebant, non 

ob przclaré & re&ée fada ( vt ipfe de 

eis meritó conquerebatur ) fed ob 

blaíphemiam.? Talesimpij conuicia- 
CM 


do, cAp.10, 



















D d LU 


I I| c.reos fanguis 


I04 


tores veteri Lege à populo lapidibus | 


obruebantur:é quaciuiles noftrz con- 
ftitutiones defumptz,tale fcelus capite 
»i:.55. lanxerunt." Quod fummareligione ho 


dieinter nosíeruari deberet, abíq; vlla. | 


mifericordiz indulgentia, vt monet 


Gregorius. Quoditadictumaccipi ve- | 


lim, dum modo confuetudine quadam 
a S. frn.nouel. 


coftit.tfti, In hoc flagitio induruiffe eos appareat? | 
eut o luxur. Ned;enim qui (emel ; iterum vel New 


bo.cont nat. 


nna. tertio hic peccauit,eum lex capitali fup 












bL famofi f. plicio fubijcit(vt quz praecipitem & lu-.- J 


ad l. lul. ma- 


ieft. M . . . 
temere nolit^)fed extraordinaria poena 


in cum animaduertit, habita ipfius ho- 
minis aliarumá; circumftantiarumra- 
cDoL adl. tione: quorum omnium arbitrium pe- 


c.de reb, cred. 


: * nesludicem effe vult. * Cuiusrei ea eft 

$. item fr qua , : ; i i 

poftulane,; ratio,quódlex prefumit, taliain Deum 

atio. conuicia, magis ex animi quadam vel 
perturbatione velleuitate, ex confue- 
tudine,aut denique praua inftitutione; 

dL.fimnd- quàm perniciofa voluntate oriri. * 

uiti , C. de 


iniur. Panor. T E bt JT. V S. 
5n 6 2. de nid 
ica, 


Ut mibilmirandum fit, fi no- 


bricum linguz lapfum capite ple&tere | 


— pdt DN BDecefun im a£-dilli. nandi cia RN 


HAN 








TUDIN UR pene cr e me o at 


mU 


———neÀ—— 9€ 





toy 
uam banc veríatiam ac "mpu- 
dentem onposturam excogita- 
uerit. | 
o4ANNOTATIO XXXVII. 


Etiamfi lex de hominibusita przcfu- 


, mat,vclutfinguli fint probi, honeftam- 


que & bene inftitutam vitam avant Ficompe- 


ter , $. rece, 


| ned quenquàex hisanimo ad malefa- 7i... 
. ciendüpropenfo effe: 'tamenineo qui dudum depre 


* E . . ium. 
Ííemel malus fuit, & in aliquo mali ge fr merihff 
nere deprehéfus , eumlex magnam ob prefa. 
caufam, talem effe in codem mali ge- 
nere prefumit. * Vt(exempli gratia)qui c c. femel.ma 
femelfuratus fuerit, fi denuo furti poy dert ind, 

T - iné. 

ftuletur,eum, fi vel leuiffimaaccefferit 
coiectura,furé effe,facilé nobis prefum 
ptaopinione perfuadebimus. Itaquz 
femclfüi copiam fecerit,etiamnum pa- 
rum pudicam effe: qui in prima accu- ,; c; c. 
fatione calumniari conuictus fuerit, etl ijdem , ff de 


| in altera quoq; efle. ^ Caufa autem cur actufatio, c. 


à A ^em (v feribá de pre- 
itapreíumere foleamus, facile poteft in /um.cparun- 
telligi, quód vero fimile eftin ea quéq; ho M 
velfa&ivelverbivoluntate perfeuera- «4nd. 


re,quam femel reipfa prodiderit: id a- & 4o. 














E D ES. Lor eur utaróee ao CN STE ISONDS NIS thscieEEEEE Linn 
Musicae Cow LEMeepuCl d eMe lu hr RT TATE 
cj ai pedo a abc acr cca RP IL MU DU UT CR EMI d 


DU Krueumqi, s. SY dd ; ; 
I de proba. cilé przfumtiur. * Quin potius ex pra- 


106 
dco quoniam accidentis aut qualitatis 
mutatio (quz in fado confiftit) non fa- 


teritisad praíentia & futura coniectu- 
l5. ficut, $. rasatquc argumenta transferimus:! vt 


i, || fuperuacuum, qui aliquando diues effe cognitus eft; 


.qui.mo. 1 


iss. Lf is nunc quoque diues habeatur: qui 


III. pofsidttis C- 5o per, pauper: ui dominuslocian- 
| ) 


deproba. 


mL.ecperi- tea fuit, poftea non minus fit : atque 


o«, C. pr- idem de caterisiudicium. " 
ba.c. prate- 


t4, l. 2. de 
ireietln T E. M T Vi$& 


[. fime pojside- . j 
ren ood diuer [o AHULCI , "UE YOMA ipfe | 
pios crederetur effe , effcie-. 

Anf testes ad quadragita fe- | 


re numero, atque 1n bzs quatuor 
eiu forores,qua hoc affimmabat. 


Etusá, yei rationes tam graues ' 


eg tam idoneas reddebant yt nt 


bilfapra: ili. frbi cum eo á primis. 




















eitaannis notitiam,con[netudz | 


nem €9 familiaritate in ipfo 5. 
cibo 9 potuinterceftiffe: haquod. 
; : ab 





IO 


t abincunabulisonacum eo eda- 


1 catafutflent. 


P— 


ANNOTATIO-: XXXVFIIL 
Teftesiftilicet numero aliosnó equa 
rent, tamen plus in fide facienda mo- 


; menti habere videbátur, idá; multisde 


caufis. Primümenimreü cfle Martinü 


- Guerráaffirmabant.lamveró plus fidei 


haberifoletvelduobusteftibus aliquid 
affirmantibus, quàm mille negatibus. " 
Przterea , qui inter hosteftes potiffimi 
funt, funtreofanguine coniunáiffimi, 
atq; adco quatuor forores,quz conftan 
ftantiffime illum fratrem effe affeuera- 


| bant. Atpropinquis, in primisautéfo- 
roribus, certiore effe confanguineorü 


| notitiam,quàm quibuflibetaliis,nemo 


/ 1 


[| 


| 
jl 
] 
| 


eft qvelitinficiari."Acceditquód quip 
reo teftabàtur,ij vero fimiliora ónia di- 
cebat,cü ab omnib.ciuibus,confangui- 
neis,quatuor fororib*imo ab ipfa vxo- 


triennali conui&u duos liberos fufcc- 
pifle:quo tanto temporis interuallo,ni- 
fi veré is effet qui putabatur, vix credi 
peteft, vxorem nonfuiffe aliquo figno 





n Accurin i 
diem. profer- 
re, S. fi plures, 
Jf -derecept. 


Arb, 


0 L.oClaui ff. 
eunde coc.l.de 
tutela, ff. dein 
int.reft. 


| reproMartinoacceptüfuiffe,excaiam 































Ic8 
deprehenfuram. Denig;teftesproreo | : 
; Iu faciunt, in fauorem tam matrimonij 
: IIO quam fufccpta prolisloquuntur. Quo 
m incafufi multi Iudicesinter fe diffide- 
1 rentfemper corü potior habereturfen 
"AL tentia,qui reo vel matrimoinali caufa 
WB! pr.inter pa- faucrét."Idq; ic yidetur fenfife & fcri-. | 
I 15.74 pfifle Hermogenianus Igutconttng 


"Nn ised.c. ftn, eo, 


| I rir. 'quumteftium verba inter fe pugnant? 
BL. TEX oves | 

| f e/Ac in ipfis quidem testibus. | 
tria velquatuor praet) buénota- | 
tudigna fant. Primo quatuor. | 
fórores.de quibus 1 14m diximus, | 

Í tam hbonésíaac Integra exifima 
ad E0215 vAALYOHA, quam Quat 4- | 
NM lia1sntota V. a[conia: quarumea | 
i femper fuit oratto , vt iium di- 
cerent fratre [uum effe Guerra, 
II ipfius actricis maritum. dem | 
i nl eg pari con[lantta duo eJWarti- | 


ui [orori , qui forores: Inmatvri- 
mo- 























Epic Me EE LEI T T Ud 2a 


ege 


etti eim 


Wee ML CP cung 












Ic9 


onmoniumduxerant , afirmabat. 


ANNOTATIO XXXIX. 
Coníanguineorum aut affinium te- 


| ftimonia, imó parentum ipforum, fra- 


mcorper 





| nüdealiquogenere & familia fit. * Alte 
| rüquumquisad teftimonium ferendü «war. 
| non à propinquo litigante, fedabipfo 
| Iudice,exofficio fcilicet,citatur: quod «w. 
|! &in haccaufa contigit. l'ertium,quum e ittane 


| innocentiam : quod ifti nuncfaciunt, 


| trum, fororum;generorü & fororiorü, 
| meritó non admittuntur, nec admitti 
| debent: nempeobnimium ftudiü quo 


ergafuostam propinquos naturali qua 

dam viafficiuntur.^ Nifiin certis demü rd 
rebus, dequib.noftri Interpreteslatius 
Íícribunt, vnde duo tantümauttria capi 

ta ad rem noftram faciunt. Primum 

nempe, vbitale quiddam ageretur, in 

quo propinquorum fides magis quàm 

aliorü requireretur: ^ quod fitin xtate Pr 
probanda, autquum agnofci quempia Mp ; 
opus eft(quale hoc eftinquo verfamur) 


cd.l,etiam, 
in l.2.in prin 


ff: 4e excuf. 


: ) , 3 E : prefom. 
huiufmoditeftimonium ita propinquo 


| prodeffet,vtneminiobeffet: verbigra- 


tia,quum quistceítaretur propinqui fui 













































iio 

Quod ctiamin fratre, vel in hzrefeos | 
cauía, locum haberet. Itaq; multi putà- 
runt & fcripferunt, ei quicedis poftu« Jj 
latur, fratrem proprium.teftem citare ] 
licere, idqueaduerfus Fiícum vei Ré- f 
gem, quem folum habetaduerfarium:: 
ficxdem àíe vis propulfande.& fuitu- | 
endi cauía factam , docere intendit: 
Quamuisenim Rex reibonaFiíco vin-. 
dicare contendat,tamen lucrum huiuf- ] 
modi poenale & odio(um nulli? mom&- | 
ti habetur, vt pote g nonifi cü falutis & | 
f L.fqui honoris rei iactura cótingere poffit. 
"uxori , S. pe- 


e Bal. ind.l. 
parentes. 


nul.lft cui, T Cg ! 
UE R Secundo , ex bisteffibus mon- | 


pulls interfuerunt nuptiis Mar 
tini e9 Rol[fa imprimis (atbar£ | 
na quada Boeria,quatacentibus | 
eis ,meditafere nocte come[[atzo | 
9n ( quà ab excitandi vocabulo, | 
lerefueil appellant ) attulit, qua | 
quide certtfruma a[feuerattoneeu 


effe contendit qui Rolfiam duxit 


VXO- 














III 

UXOe queda, cum 6A LACEREE of- 

fendi. 7 ertio loco teffes 7, 
i AS ex parte proferunt notas 
I qua[dam;»quarefutarinon poffe 
t Eo geftalfe [calicet Guerra 
' u mandibula fperiore duos fuo 
| natos dentes, infronte cicatrice, 
! "Unguem primi dmgitidepre[]um, 
|] £res in dextra manu -verrucas, 
alidin minimo digtto,[(anguinea 


I gutta 7 oculo fimiftro. Qua 021- 


i nafignamreo extare comperie- 
bantur. 

1 LI NTCD TOUCT FO TET, 

I! Mihiiftalegeti fubit memoriaQ.Fabij 
I! Maximi, quià multitudine verrucarü, 
| quibusad ipfas mámas abüdabat verru 
f cofus cft cognominatus.Id q; Q-Sereni 
I poctc teftimoio fatis indicatur, quüait. 
1 Interdum exiflit turpi verruca papilla. 

E Hincquonda Fabio ver& cognome adbefrt, 
-"Quifolus patrie cunciando rellituit vem. 










































I12, 


| T EDTSVS 
LB '— eAccedit buc , quód ex teft. 


NN numero multi patefactunt Pe | 
| Wt tri Guerra confi [gum , qui cum | 
* a "uxore 9 generis in rei necem zi 
Zl exitium comurautt oua, «ut cte 
: I Joanne Loo con(ule Patefi enfi 
paaifci voluerit fad eus pernt- 
"d ciem pecuniarum. certam fum- | 
E nam conferre «uellet , fereltqua | 
E f'ippeditaturum. — Illuom autem | 
refpondi[fe ,mallefead etus (alu- 


an tem bona [ua expendere, quem | 
E feum effe confanguineumsab 1pfo | 
12 1E "Petrofapenumero affirmante 5. 
id didieiffet.. "dddunt famam effe | 
2 IB apud Artigaten[es , Petru cum, 
AM generis fuis, tmusta tpfa ACÍrice, 


3x perniciem mte ro bomini 
Ua- 





: ny 

 machinaries lite perfequi. De- 
uq, aliquot ex illis Petrum nom 
femel audzutffe » quum bunc veii 

Laepotem fuum effefateretur. 

| UA NNOTATIO XLL. 


| Inhocgenereprobatio que ex fama 
| petítur,non videtur parui effe momen- 
| tiproptereaquód veríamur inre valde 
| obfcura, perplexa, & monftri pene fi- 
| mili.Porroin huiufmodi fadtis quonia 
| rei certitudo nonnifi magna cum diffi- 
| cultate coperiri poteft, rumor & fama 
| pondus idonei teftimonij habent. * 
; Quemadmodü,exemplicaufa,fi often- 
|! dendü fit Antoniü effe Petri filium, aut 
| fimile quiddam, vcl fi cuiufpiam mors 


| probanda fir. 

| JE X Tv 

|. Quarto.quotquotfereaudi- 
| tunt teftes, confirmant , bunc 
| reum ,quum "drttgatum vent- 
| fe , nominatim ommnes Jalutafje 












ADo£., in c, 
"yeniens I. eo 
c.preterea dà 


teflib, 


b per tuas , c. 
de proba. 

€ Bar.in l2. 
$. fi dubite- 
tur, ff.quem. 


tefla.aper, 

























t14 





qui Guerra notifuerant, ut que | 
queprimo occur(n obuium babe. 


bat: ui fiim eoagnofcendo non- 


nibil bafitare videbantur , tum. 


eA res prateritas tn memoriavre- 


"0cA 2. Ut fn 'gulos fte compella- | 


ret ,[táne«vero nom meministi, 
quum ante decem , duodecim, 
quindecim vel utgintiannos ta- 
liinlocoeramus ,quum1lla age- 
bamus,cuicatuits cs tllezatere- 
rat ,atque buiufmodiimter nos 
fermones habebantur ? O win eo 
cumtpfa actrice multa dixi[[e e9' 
vepetilfe( «ot antea dictum a no- 


bisest ) eorum qua «vtr € uxor. 


maxume occulta 1nter fe babere 


N 


fotent. "Diferté vero , quum pri- ' 
mum aduentlfet ita pracaptffe o» 


Ce- 








nj Ws 
- Cedo buc femoralia 2lla alla, 
qua intvinfecis "msltitia albo 
quunt funt, qua quum bacbro 
| fretfeerevysintali ctfla veliqui. I4 
| Veroip[a actrix qérum effe fa. 
tebatur ,e9 compertum est fa- 
vemoraliatllicfusffe s. oo 
ANULO TATED, XLI. 
| Noómeminime legere,extitiffe vnquá 
| quenquam;qui tamfcelici mémotia res 
huiufmodi ingulares teneret, loca;ver 
| baGipfa,prefertimàtanto tempotisin- 
; terualloatq; erga tot varios liomines:ni 
fiforté fuccurritde AdrianoImperato- 
rc.^ Cyrusquide Perfarum rex, quü in 4 Dion e» 
| fuo exercitu effet, q magnoalioquiho- VW s 
|! minum numero conítabat; omnii mili 
| tü& tribunorü nomina tenebat: quüd; 
| copiasrecenferet,omnesillosnomini- 
|! bus propriis compellabac*, Id quodde « Hein 
| L. quoqueScipione refertur f. Mithri- EORR 
| dates duabus & vigintilinguis loqueba/jics.7. 
tur, quot fcilicetpopulis imperabat: vt 
abíque intetprete cumomnibus verba 
Pi 



































t 
eni] 





| citato, 


I og Appia. AL-- 
II «an. in bello vno 


| | Pyrrho, 


| f70l.declama 


Iló | 
facere poffet, * Cyneas Pyrrhilegatus, 
diequoRomz fuit, omnia fenato- 
rum equitumq Romanorum nomina 
b Plu. i» edidicit." Seneca de feipfo pradicat, 
duonominummillia,quo ordine com- 
memorari audiffet, recitare fe potuiffe: 
ducentos preterea verfus ordine inuer- 


Mitbrid. 












i Smeaio fo, vtab vltimo initium fieret.! Quod 


P rr" & de Iheodede Ariftotelis difcipulo;* 
k Cic.1.T«- & Metrodoro philofopho ( qui Dioge- 


di vas [;, P5 Cynici qualis fuit)narratur'. Com- 
mendatur infuperI. Cafaris,Scipionis, | 


Luculli, Hortenfij, Portij LatronisRo- | 


manorum, memoria: item Themifto- 
clis, Carneadis, & Charmidis, Grzco- | 


m Pli».lib. ram." Sed his omnibusifte,mea quide 


7; "t fententia, preftat, fiuearte fiue vfutam 


r4. c» 1, tenacé memoriam comparaucrit, qui 
Tufcul. 


àludicibus totiesrogatus, nunquam à 


vero aberraffe vel latum vnguem de- | 


prchendi potuit. Id tamen diferté exci- 
sAmnt. 3t. pi velim (q; & fupràmonui" )non con- 


ftituiffe me cam fceleratum nebuloné 
& impoftorem cum claris illis & illu: 
ftribus viris conferre. 


T.H X DUM 


At l 





I7 
e/t iflafane non:potuit ab 

| «vllo monttore «uelnomenclatore 
dicere. Fieri quidem potest,eot 

| certa quadam verba memoriter 

| narrentur,nonulla indiciapro- 
ferantur.Sed tot variorum lho- 
manum notitiamproferre , quos 

| HUnquam noris , ac ne utderts 
| quide ,1d vero humanis viribus 
| maus , nec aliter quam magia 
| velartequadadamnata perfiez 
: poffe oidetur. Sedde Argumento 
ex tefhuu dzctts fumpta hactenus. 

| Secundoloco hucfacit,quod de fr 
 militudinereicufororibus Guer 
ra compertum est , qua quidem 

| muitis affrmatibus (quuinqui 
ftto ea dereex officio im[Atuere- 
£r )tanta ejfe proditur ,-ot ous 


T1052 





























n$ 
010 nonmagts effet fme». 


d DD oANNOTATIO" XLIIL 
ITA - Pronerbiavetera; ad rerum fimilitu- 
Tod dinem exprimendam, ex ouis, late, a- 
quaautapibus fumi fcre Quaamco- 
TEE Non vides inquit Cic. verü effe prouer 
Vr LB bium;detanta euorü fimilitudine, vt al | 
I terum xgré ab altero difcernaturEt nd 
multo poft,vtfimilia,inquit,füunt oua o- 
Was uis,& apes interfe?.Sofiaqüoqueapud 
|  — .- Plautüquum Mercuriüvideret,(ua for | 
n P Plat» maafsupta fimillimü fibi effc dicebat?, 
T M Kk. Aeque lac laci HAUS eit file ; quam ile 
ego fnmile st mer. 
Apudcundam.Meflfenio, quum de Sofi 
de cum, Menzchmoloquitur, 
Nequeaguaaqua, inquit, zeque lacfe est. | 
lacfi,credesmibiv[quam femilius, 
"Quam hictul est, tud, huius. 


l IE GRIV. OS 
elccedit ad hac,q quum Rol 
fra»qua tam acriter veu per[ecu- 
ZA e cum eo conferretur ac "pfe 
reus tufturandum ei deferrenon 


vile 


TU I APO URELLCL CURL E RU Sa ai CX pU mme c ea z ix C aus CUP Mdgcrioc m: 


ETT 


lene aue "^ P bie 





























II6 
dubitaret;neq, vectfaret quina- 
£rocif[ma morte afficeret ur ff " 
gon effe Martinum Guerra deie 
varetnunquam aufa esÍ 14urare, 


| | e ed hafitabunda : dInflar negauit fe 


| facramenti exigere aut reddere li 

«pelle. €) so ntbilapertius fieri po n 
| fest yot ipfa dolo eg calumnta affe 
] zu e[fe otdeatur. 


CALUN ACCAM A TDTOSXLTTIT. 

Manifefte turpitudiniseft(ingt Pau 
Iurecoíultus)& cofeflionis,nolle neciu 
rareneciuramentüreferre ^. Na& om- erani 
nibus aliis probationib. deficientibus?, «4m 
imo & pfumptione aliqua aduerfus eü If TW 
quidefertíe,pdente, & probationib.cir «is c. de 
prementibus,fas camé ci effe;ad rei veri cpu f 
tatéindaganda & lité expediendi, iura - deinreinr. 
| mentüaduerfario deferre *. Quiquide effi. C di 
| tüiuramcti przítationé defugerenó po fideicom. 
| teít:vt qui ex litigatore iudex face, idá 

ex aduerfarii voluntateac confenfu* — £pi, 

Quod (ané fic àme di&tü accipi velim, fic. 
tIS 4 


— o2-— — 






















EIC chua ro^ me cec rtr MER LER e e ies "EM -: : 
mu nc nci! — 7. MERC v ede She d t RE Eae qd Rex a wies 
-» TAE "NOM ZEE. z CAD P tri Si dea s Re TW : 


IZO 





vt minime pugnet cum iis quz noftri. | 


Interpretes futiusinlocis communibus 


differunt, & nos paulo póft fcripturi fu- | 


g Amos, c, Ius, P 


Tb V.S, 


€ uarto boc quoq, affertur, | 


quod totoamnortá circiter qua- | 


£u0r $hatto quo contugum 4n- 


fiar 1f i conutixerunt,attrix num | 
quamauditaest conqueri. Imo | 
quottes quifptam affirmauit no 

effe eum verum maritum , illum | 
nondubitabat durtorioratione. 
mendaci tn[imulare, affirmans | 


"[ummet eAXartinum ele , Aut 


ommno mala quempiam gentia | 


"frs exuuto tecum: 4 fe enim 


imdubitatóagnitu fuiffe. Q uod | 
f 4s 14€ deinceps dicere audeat, | 
Je effecturam vt fuo "agnomalo | 


dicat. 
AN- 





ih 























Y2I 
UAÁNNOTATIO XLY. 


Firmum meherculeargumentum & 
| grauis coniectura, vt ftatui poffit reum 
| calumniiscircumueniri,quum confta- 
| retactricemantea,licet monitam,con- 
| ftater& pugnaciter aduerfusquoflibet | 
| maritum efleaffeueraffe: deindenouü 
| nullum argumentum na&a,quafi fui o- 
| 


| blita, fuam ipía orationem rcfelleret. 
| Quod valdeindignumacturpe eftnec , ,. edi 


i fuípicione caret. ^ liter, C. de nà 
lh dh.pec. c.per- 
n TEXT VS. tuas , depre- 


Infuper apud multos folebat ^ 
| zlIlaconquert, quod Petrus Guer 
YACI.UXOre ,tpfrus actricis ma- 
| tre, eo fe volebant impellere 9 
| 4nuttAm cogere , «ut reum in int 

"vocaret, (uum, non effe mariti 
contenderet. Yi t neaminiqui- 
dem ab[Hnuerint , fe illam , nift 


| oporemgereret domo exacturos 


(fo 


A-—|O 


——— 








- —— 


p de d 


d—-—UUMÁ- 

































12 
AANNOTATIO XLFI. 


Et in hoc quoq; argumento magna | 
doli füfpicio przbebatur, vt facile quis | 
putaret reo infidiasftrui , & quicgd hu- 
iusabac&tricefieret,id omne metu,aut 
Coactione extortum effe, aut certé reue 

i Lnorin) ff. Fentia Petri Guerrz,& matris, quam il- 
grofo.$. qi le in matrimonio habebat. Quanquam | 
dolo, ff. de re. : MN - ; . 
s enim non facilé przfumédum eft quid | 
k py».incpe- tCr TOTIS metüfve caufa fieri',tamen vbi | 
A apparetinterceffiffe importunam folici 
i L.1.5.5«e tandi & comminandi perfeuerantiam, ' 
Pda fatis fupcrá; de metu probatü eft^; prz- | 
i Eiui cn AREE fi infpiciatur,quales fint i1 quimi | 
«cre. f. nis vtebátur, nempe vitricus & mater E 


quod me.can. . : : 
eic 2g, eo magisfi lociratio habeatur,nempe 


incom boi ineorum domo , vbi a&rix quafi capti- 
Lm . uadetinebatur ": denique fifexus quo- 
queadeo fd; que expendatur,quód foeminz Icuibus 
queen rebuscommouentur & percelluntur u 
lotibu, C 4. X el etiam facile perfuadentur,ac perfua | 
i A fiones non minus apud eas quàm minz 

ene iff & visvalent?. Neque nonillud aduer- 
deacqui. ber. tendum, cam fübinde de vitrico & ma- 


Dd jl id r l 
c itid e obeamrem conquerifolitam ". 


TEX- 





125 
ICE XND.BT S 
c Quinto && boc fafpicionem 
| augebat, qquumreus aliquan- 
| doalzadecau[atm carcerem con- 
| zectusfuil[et ex autoritate Sene- 
i fehallz T olofani, inflate quidem 
| €9 perfequente Toanue quodam 
| Scornebouto minorenatu ,[edo- 
| peram clanculum accommodan 
| £e Petro Guerra futt tum de hoc 
|! ementitomariti nomineuonnuul 
: dues fermo iniectus.Cutusvetcau- 
| fa mon definebaz 1pfa actrix de 
"Petro GuerratS vxore conque 
| ri.qui fe ad accu[andum mari- . 
| zumumpellere conabantur, quod 
eorum confiluu effet "ot ille soelvez 
| capitalis damnaretur yel trire- 
| "miem pana addiceretur. £x hoc 


— — 


- 


Ctm 














124 | 
carcere quum A Sene[challocau- 


81 a iudicata liberatus e[fet , ve- 
300 uer[ns eAartigatum officiose ab 
ao ipfa actrice domt,velut maritus. 
accipttur : qua ei ,fimulatq, ve . 
nit indufrmrecens [uppeditauat, | 
pedes laut e5 in complexu pum. 
admin. | 

ANNOTATIO XLFII 


3p LE Libetadmirariinauditam veterato- | 
| ris calliditatem: que tanta eft, vtfiquis 
| . vnquam facinorofus in fuo (celere ob | 
ated bj - e ngul ifici cufari debuit, * 

a, frd po ingulare artificium ex ebuit, 
"má. ifte pre cxteris dignus videatur, tanquá | 
alter Phrinondas, cuius meminit Ari- 

; ftophanes, aut verus Sifyphus. 

Ho Sifyphus in terris, quo nom aff utior alter. 
TO Quum enimiam fuppofitio & crimé | 
falfipatefieriinciperet, fictamen potu- | 
A itiudicibus verba dare,imó ipfiadtrici, 
(3 TIE cuius c maritum dicere pergebat, vt 
ll caufe ftatu à iudicib? cóftitutolaxatus, 
abipfatanquam maritus admitteretur. 


T E- 


Mou PD RTT TTE ES Re ERIT Eee 
DIpICQq CUT C RERIIA DAE) e LO MERE SACRE LI ife a 


CAR 


ES ia 
ACE 

















































12 


T X IV. 


| Poflerotamen dite, fummo ma- 
| me, Petrus Guerra , pecuratorio 
[ | mominetanquam abacirice con 
| | féezutus , , generis comitantibus 
| armatis rurfus cuftodia man- 
| datur: ettafi nulla accu[ztionzs 
| noua capita extarent , neg, dum 
| actrix tpfum Petrum procura- 
| £orem etus vei caufa con[atu- 
| effet. Td enim ve[peri demum eo 
| apfo dsefacium est , «ut spfe *Pe- 
| trut poitea confe[[us est. 
MANNOTATIO XLVFIIL 


Erat igitur falfus procurator. Eo Ms 
| quippe nomine in noftro iure vocatur, ^ "^ flf 
| non modóis qui nullum vnquam neq; eii Acw- 
J anté neqipoftea mandatü accepitab eo,/777,, 7 
| cuiusfepcuratoré dicit, "aurqui habuit 4procw. 


| quidem, (cd reuocatum effe ipfumnon 

























: 126 
D: * . DEM . , 88 
e ceeparte latuit", verüm etiam is qui vel mandat | 
BE Deer breterereffuseft,vel qui executionisté ] 
IU az.fale.e» pore ^ nullü mandatü habuit:zimóqui re 
IMS uice Me. | ) 
dr OPE &é & ordine conftitutü fe effe neíciens; 
M cras. n4. feinterim pro,pcuratoregefferit*: Sed 1 
ecpete/— inPetrifa&to hocincidiG;g; quuminitio |] 
| e L.quaro, jj. . CN 
MM II ges aqupo falfuscffet, expoftfadto verus& legiti- 
PII 10 ^ L.3-$. mus efle coepit, perar&ricis ratihabitio 
m Ht Rai nem,vtomnia quz geffitautoritate ha- 
B or . buerintf Acceditquód quxcunquean | 
il Í Mu. te procuratoriü munus demandatü fe- | 
an I fus ff remrat. C1 C, C praetoris Regienfts autoritate ge- 
EM bas. ftafunt:quod expendi meritó debet. A- | 
2^ lioquifiautoritate Curicgeftaeflent,ef | 
ni fetquedam ineoambigendicaufa:pro- | 
M vera | 
B 5 pterea quód lex obreptionem quamli- 
E non bet & falfx rei fübiectione,que in Prin- 
NI sr/f».C4 cipiscofiftorio fit *,tatoperc auerfatur, 
is qui anó do. P : $Y:pi 3 
dose & tam feueré damnat, vt quicquidibia 


b Ba.inlfal falfo procuratore geritur, nulla fequen 
Jus C-defur. «i ati habitione confirmari multis poffe 


JPaánor.in c. ) h 
»jnulli Sunt Videatur '. 
€» alii de re- 


| Il ferip. T. Excel Vous 

OQ uatame omniaipfrus actvt 
cas voluntate nequaquam ftert, 
fetu 








E. 


Mene 


Rr. S SD C T e gm DIN (m 


"ume 


D 


NE OMEE T TN à cs 





P SAU 





I$ 
fati docent ctiam us qua fe uprá 
| commemorata fant o, IUm-«vero 
Lamica tlla eg omnium officiorum 
tplena notts [upertoris sterata co 


Naetudo. €) nn e frmmulata,de- 
pano coprehen[ns est, tlla veftes es 


pecunias, quib.fe Jefuftetavet ontfit. 


l 

; ofNANOTATIO XLIX. 

| Nimirü hecojalongéab coaberát,vt 

Hipfa i iniudicio adverfus eü cótenderet, 
! aliumveq j Martinü genuinü maritü pu- 
| taret, qué tantis officiis profequebatur. 


d E X Tous 
| O za qua "t4 eflent omniama 
| nacau[am Senatus babere vt- 
Hdebatur, cur abfoluendum reum 
| cenferet ,prafertium quum (pra- 
| feromnia tla [upertora )hac fen- 
| ZentiA caufa HIAETITIODIL, Us yet 
pfi js ref aueret. 
CANC OT TIO LL. 








128 


bl d tentiam in matrimonij fauorem ferri:* 
IE E us 7 vtnoftriiurisInterpretes dicere no du- 
: b Panorinc. bitarint,pre(umptionem, que in cius fa 
"«""/^' norem capi debet, omni qualibetalia 
qui fi. fimt P , d 


' 2-67 f- pendendus eft liberisexillo connubio 


ms AMT fuíceptis, vtplanélegitimi efficiantur. 
"II pug. .4 fia noftricanonesitaex equo & bono 
EUN elenif.d- explicaripoffint, vtnatilegitimi habe- 
dona j,, antur & dicantur: ^ tamen fi resex ve- 
mat.c. fi s55, ritate zftimetur, talesnon funt, nem pe 
Sig NERA ftupro & adulterio procreati. * T'er- 


e L. Artia- . . . . . . . . 
we, ff dca. tio loco caufarei quiin iudicio pericli- 


WIL. favorabili ' »- 

31m c) io, " noftrarum legum autores fepe iubeát, 
i3 EMI iv ioi vt in rebus dubiis & ambiguis pro eis 
I D roroasía refpondeamus,vtá; magis adabfoluen- 
1 i.c «um. dum, quàm damnandum reum propé- 
fint , dere, 
P2 | iur.in "vi, 9n x ] ; x 
P3 fL. inerpa- licis & capitalibus, *inquibushonor& 

| "ff dtr vit3acitur:Idd;ctiam quum areumen- 

b g 


35 


in d.c. ! ; pedi: 
MI uu ducit. Eiusfententiz rationesex Ari- 
I ftotelealiquot reddere poffumus. Qua 


rum 


Inrebus dubiis lex vult&iubetfen- | 


BI Ls. potiorem efle. ^ Acceffitfauor, quiim- | 


deamus, 5 maximéin criminibuspub- 
























IUNME fotls-GL» Ec enimob ignorantiá&boná fideRol 


MU eei. tatur, ita femperfauorabilis vifaeft, vt | 


! 
M g GleClei- taaccufatoris,fiue a&oris,aliquanto vi- 
[ UII e8r4/.7^ dentur firmioraiis, quzreus profead- 








129 
rumbzcprimaeft,quódnon eft inarbi d Pr. 
trio rei,vt quoties vult, caufá dicat, vel ^^ res 
in iudicio ftet:quum contria&ori quo: 

ties libetliceat contendere. Ita ficri po i£psásy 


$ : de doli exc. 
| tef vcquumad reípodendum vrgetur Jdrcolum 


? [.1.C.vot nem. 


przcipuum fuz caufzx & defenfionis fir zz ar. ud 
Inamentum pratermittat.: Alteraeft,g, Fcnjcaga 


| quemadmodum viator dum iter facit, 
| viam aütfemitam tutiorem infiftere de- ke«Lasdiz- 


bet 5itaintebusobícuris & impeditis 


tiam,de hom 
» cid. 
Iudex eam fententiam ampledti debet, "yc 
. z 3 & Js &€ TCO. dub, 
inqua minus eftpericuli Iam veró ne- / 


gl.inc.2.de 


| mipnidubium, quin multis partibus tu- 7a.ierin dee 
1 ' i ; tc L 
| tiushifontemliberari, quàm infontem ^*^ 


m L. abfent&, 
1 .m 4 Nd 
camnar ,ati;sadeo mitiorem fenten- fpe». 


tiam & humaniorem fequi,quz fcilicet ^£ Prexen, 


^ . í Jj 46 5 qua im 
ad abíoluend umrcum peraon Ct d teft .del.d, i, 


Arriants, 
SD. EXE ORR $5 OR 
4^ [2 m : ] D 
O namententia, ut aqutare, 


| ffe 2i "I liberet,contetiura £9 ar- 
N a 

EUImmenza fupra ex aduer[o obic- 

La parumaut nibil habere ui- 





PILAR "Videntur. Cam quod ad 
Wtmerum teflium attinef "facile 
I 






















130 
refhondetursquid( vt tam dictu 
est.) teftibus qui proreo loquun- 
tur,etiam[n pauciores [rt nume 

ro, plus fidei habendum est , pra. 
n fertum qua vertfimiliora dicat, 
LT uANNOTATIO LI. 
DU Non tam fpectandus eft teftium nu- 
merusac multitudo, quàm ipforum te- | 


e clietcan- (timoniorum verifimilitudo":ita vt qui | 


IM EO Dome aM 
| E ^ verifimiliora dicunt, plus fidei quam a- 


MD E ege. lii nereátur, etiamfi numero longé ex- 


| p L-obcarmen. cedant? | 

i fr. de tefli, Y 

| Mid TORUM 
E Et inmatrimonti, liberorum | 
M €9 ipfius vei fauorem loquantur. | 
13 ME eS affirment. 
i2 B OANNOTATIO LII. 


Triahzc digniffima erant, quorum 

ratio magna pro reo haberetur. Nàá pri- 

a Acrinl, mo, plus fideiadhiberi foletduobus qui 

diem lipl- de certo facto affirmant, quam mille a- 
ves ff devecep. 4. q ; USA : 

arb, liis?.Prztereain dubio,fauor vel matri- 

monii, 








Yir | 
monii,velliberorum vel ipfius rei mul- , 4,7, 
tum ponderisad caufam afferunt, vt Tpedeeno d 
hanc partem iudices propendeant , vc 56/4 


retud, 


modo dictum eít'. Multo igitur magis sAwb. itag, 

! vbihzcomnia fimul concurrunt '. rp en 
JE NL S. 
lamquodad (arbonem Bar- 

wauttumyTiliauunculum,az- 
Manet adaunctis alizs teflibur, quz 
tnultafimgularia aduer[ns reum 
Iproferunt.fuerunt omnes "fr - 
Ls vattonibusvefutati, quad, 1 

[zs obteéfzt fuere , "valere comper- 

ta Ingnilitis orationenulum eft 

momentumquinon est pfe audi 
Mus »fedalit quidam ,qui feabeo 
audilfe.» affirmant. 

o4NNOTATIO LII 
.. Quoniiteftis de iis teftari debet que 
aliquo corporis fenfu percipere & com 


prchenderepotettjnon quodab alioau 
1227 

























ATE STET RARE Ue Euer SEIT OIN ES Fleet EE d EMEN 
VES) S» : gy OE esr wor Se P NP 





1» 
dite ditione aécépit * : idcirco teftimonis 
C. de te[tto. C. : . | : 
hocuir,; ümdeauditu , etiamfi p rzfüumptionem 
2245. ^ qualemcunq inducat^;ad fidem tamen | 
b Avchid.ind. e3- [ ? ! 
Woidin4. £ ciendam non eftefficax". Atfiad pros | 
C. boc videtur. | M y i 3 
c ctam lie-bandü vel confanguinitatis gradum vel 
Mii di affinitatis propinquitatem,impediendi | 
H 4, e Le- . "2 7M . (^ € . 
jlib.c.tu«; d. matrimonii cauta ^, huiuímodi ceftima ; 
eonfan.c7 4f- pium fi rumore & famaaliisq; ad miris | 
culisac circunftantiisfulciatur, valet 4 
qudm.  ldemíentiédum eft,fiquid ex longa ve- 
E sind tuftate repetendunrett puta fiquisagti 
etefr.Pamor, ^. À x be RAN OX! 
ind.cliet x füi antiquum limitem probare velit" A 
75 festi lud tamen fané intelligendum ett, fite? 
.frarbiter Á " . y $a ee e 
fe deproba. ' ftis fcàtertio quoda audiiffe dicat. INam 
pue e fiquis quid fe ab altero litigantium audi | 
uenticii. C.de -— . ; : .my 
MEME TEE uiffe teftecur,hoc teftimonium firmifht- ] 
: ; M | ;i 
b Acwf.inl. mum & locupletiftimum eft^. Vrcfiquis 
».$idemLe- ^ diit Antonium polliceri Petro centit 
qvaplu gli» coronatos,quos nunc ab eo Petrus exi- 
cit; Autinter Lucretiam & Camillum 
tir,22.4.5. O 1 . o. 
; yg. 1L ponfalia per verba de prz fentiintercef 
Ct. i ej? » M 
abe» indc. fiffe,quum de hoc matrimonio contra 


snl uerfiamoucatur. 
TESgXSD7NBSSI 
INecobst at frgua €9 nota qne 


Ate- 


n. 
d d.c.licet ex 


qua dam. 


c.boc vide- 






























d ef ibt proferunt ur. Id dillaes 
non fup. ertoribus verbi s [atisre- 
fpov fam eststefles abunderefuta 
Ea edt verüpauca ab cis ff- 
Dena aff: I wvuntur , quamon m reo 
quoq, extare apparear., la Unam 
allnd de proceritate eg crafiztudt 
| He corporis denmas Adauodetia 

facie erefbonderipotest.. J ACam 
Ie qu jod ab aliis testibus idoneis af 
f vinatur ) licet reus quum do- 
| 720 pr NO UUPHRRIM eracilita- 
| deoa uideretur procerior e "alt1- 
| 0p, posi ea tamen accedente eta- 
£e, potuit corporis € femorum 
 erajstorem magtsá, compacdiam 
| molemacqui: ere». 


(oT NONO TM IIO -LIIIT 

... Frequensrerum víus efficiet , ncle- 

| &or mireturquodhicauditdici. Cre- 
D. 5 































DA 
bró enim videmus tum virostum focii 
nas primis annistenui & macilenta effe 
corporis ftatura,qui tamé per tatis in- 


crementum;obafo, craflo & vafto cor- | 


pore roddu rd  Wuerel nc hodierna 
exempla(vtpote quibufdam molefta fu 


tura)recenfea,qua a vetuftate funt mas. 


ximé memorabilia,caafferam. Leo By- 


zantinus , fophifta prima adolefcentia. 
valde macer,quum ad iuftam viri ataté 


perueniffet, adeo obzus extitit, vt quit 















legatusAthenas veniffet ,& edic quens | 


das fuggettum CERES Ícdandi gra- 


tia cofcendiffet populuseum tam pro- 


minente ventre deformem confpicat?; | 


tot' inrifumfolueretur.Tumille,Quz, 
inquit, Athenienfes ridendj vobis cau- 
ía eft? eciterc mb REM ED Iud 
etiam mecraffioré, Atquuminternos 


cócordiam colimus,vnusambos lectus | 


lusfacile capit: quum auterixamur, ne 


totaquidem domusfatisceft. Hzc hon | 


nisoratio tantum placuit & valuitapud 


populum, vtfeditio ipfaftatim compo- - 


nerctur.Dionyfius Heracleota tyránus, 
adolefces macilentus , paulatim in eam 
aqualiculi pdigiofam víq; immatitaté 
Cxcte- 











nj 
excreuit, vt noctu cogereturhirudines 
magno numero tota cutcadhibere,que 
illi fuperuacuum humorem exugereét, 
| qui vaftam eicorpulentiam illam conci 
.Jiabat. Mitto Ludouicum illum Regem 
| Francizordine xxxix,qabanno uro. 
ad 137.floruit,cui ob eam caufam Craf 
| ficognomen inditum fuit. 


[ESTA MJNNVUGS: 
"ilorecktus obiicitur dif- 
à Jr militudo qua tnter veu &9 San- 
|! cuum Guerram eXCartini fuum 
cernitur. INampraterquaquod 
t 2nde petita 1udic14 ( quod antea 

demonstraummus ) parumfirma 
fiitsextat cotrarta probatto ex 
| fimilitudine oquainterreum 69 
| eAXCartini[orores extare con[pi- 
| Cetur.Q ua(anéeomatorem-vim 

babere debet quando plures per- 
| fona cum-vnacoferutur,€9 qui- 
dem eidem propemodum ata- 

I 4 











136 
eis funt cum ea cutus frmnilitudo 
l QuUarttur. | 
I— aao INL ENCODED; « IO 
NM ^ Traduntarithmeticz & geometríz 
WT periti,quo maioríduo quzdam interfe 
UN proportione refpondent, eo firmiusab 
CMM kAnsrto altero ad alterum peti arsumentüm *- 
?* LM Quale,exempli caufa jfieret inter duos | 
TRUM doctos & probos, vel magnos & robu- | 
ji ftosiquód intercos maior confénfio & 
fymphatia futuracft;qui intereos quo-.] 
| rum alterdoétus& probus;alter indo-. 
i ctus & improbus eflet: velhic firmitate 
| roboris przditus, ille imbecillis atq; in- 
firmus. Sicarguimentum quodab vno 
HN ad aliud ducitur,:eo magis valet, quo | 
tI E inaior cítfimilitudo intereaquorum al 
4i M tcrum cuin alteró confertur. Vnde eli- 
Bu. cituranoftrisInterpretibus regula,In- 
terres fimilesfacilé alteramab altera ar 
nut tLi»ro$- oui inter diffimiles,difficile '. Quare vt 
| TY ad caufam huius Tillii cum Martini fo- 
IM. n4. fdci roribusredeamus,areumentum &mili- 
1 LN in] tudinislongé melius quadrabat( quód 
li cx cis duz illi ferme zquales, reliqua 
due paulo ctate minores erát ) quàm ex 


co, 





e age neus eb Ee oes 


NU 



























57 
eo,quódqui nondumex ephebis excef 
Ícrat, vtpote natus x 111 annos,cum Til 

| lio tricefíimumquintum etatis annum 


| agente,conferebatur. 


T OEOXCDLUVYGS. 

€ sod porro obttciturreu li 

! qua "bofcorum ignarum effe ,ve- 
| fponfunsex vet geffa veritate fa- 
J| eile potest colligi. JNCam Tudtces 
: enquirendocompererunt,Iar- 
Unum enatali (alo "mnfantem , 1d 
eL Dmm aut eo paulo fortaffe 
grandtorem óllatum fu: Qu n 

UNNOTATIO LFL 


Latiniinfantem vocant ad feptennii 


| VÍq; etatem 5, quafi nefcium fari, quód afin. 


renella etate impeditus,vix folucre linc 


; guam poteft,vtarticulaté verba efferat. eLiscoot?, 


Quocirca Chryfippus dicere folebat, PITT P FR 


| puerosquiincipiunt balbutire, & non- 
nullasvocesedere, iam loquiillos qui- 
dem dici pofle, re tamen vera neq; fari 



















A | 
neq; quicquam proloqui.Quequumi- 
tafint,mirandum non eft in noftro hoc 
LUE fa&to,fi reuslinguam ciusregionis non 
Tb tencrct,e quaab ipfa prima ctatula, an- 
| nos vixamplius duos natus,allatusfue- 
rat, vteam nunquam diícere potucrit. 


Tl opmguatys 


"n — ANec obflat etiam quicquam. 
| quod'T ilius abipfa adolefcentta 
fcelerata eg omnibus «ttis con- 


d 


taminataitafuerat:quumret 
alus non effe, fed. pottus Marti- 


M s nun Guerram conr e. 


eENNOTATIO LFIT, 


In caufacapitis antequam Iudex de 
re pronuntict,duoin primisplanaei fie 
rioportet.Vnum,vt crime de quo que- 

A LI ...- ftiocftinftituta, veré defignatum fit & 
P D € L.1.S. item r : 
WIE imas: admiffum "Alterum, vt dequo reo fup 
III, 11.695 plicium fumere intendirtjis fit,quem fa- 
cave : 
uH &iautorem aut certé affinem efle cul- 


Mi d L.fancimus, 
| C.depan. pant d | 
| TEX- 





T M 


I 3 9 

a eT eM da c M TRE SR ' 
Zt ex aduerfo, ipfi quoquea- 

| Clores non mins con[entanea , 
| PAN. habebant ,€$ qui- 

| Uusrationumomenta quasreus 

: afferebat eleuarent. Nam quod 
| primolocodtcitursplus fidei teftz 
| bus afftemantibus habendum e[- 
| fe.quales fat qui a veo [lant :1d 
] imtfisuscau[a locum non babet: 
| quumactoris tefles no minus af- 
| feemantes JfImtyut quireum effe.» 
e/rnoldum T situm affirman- 
 deorationepronunttent. eAcce- 
| dit,quodnegattua oratto quam 
| vfurpant ,dum "ftum effe Guer- 
| Tampernegant, facile probatio- 
| nts pondus baber , quippe quum. 
adeo [cite 69 accommodaté ad lo 
| castempora &9 er(onasveifirin- 














146 
gunt,ottritaillim regttlacancel 


: NM cefur duos testes affirmates fex- 
PM cents infictantibus potrores efe» 


| boa a CALO dd LO E DEC d 


d Hxcquidem regula feu fentétia per 
M n vniuerfum ius ciuile paffim extat, plus 
credendum effe duobus teftibus affir- 


9d eAcuminl. cantibus ^. Cuius caufaeft, quod (vt ait 
E eiem.$ fiplu- Philof i : li & ti? ali id 
3 ! | T65,ff.de arbi. ^ ao op ius) I5 m ei1U$ CET X HME 

| nouit,qui quod agitur, aftirmahdo no- 


A pb. naturaeft, vnegationis probatio pro- 
pemodum in eorum numcro receníea- 
EE turqua ptaítari nópoflunt*. utenim 
doppHeds oftendi queat Antonium nunquam fu- 
mutia.c quo- ifle Tolofz:Vndeid quoq; contra colli- 
ee i poteft, huicaxiemati locum non ef- 
Du fe. vbitanta illaprobandi difficultasab2 
M bc. propofui- eít^.Exemplum accipe.In academia,v* 
AUR eT bi ftudiofus quifpiam examinandus & 
I eros 
| ad Do&oratum promouendus cft, fcp- 
téin ad minimum DoGorcs interefle o? 
: TOME Hu portet. 


Iiniammimeteneamur, qua do- | 


mantibus;quanifexcentisaut mille ne- 


EIBUNU f^rf.M- uit;quam qui negando fEcvetoearerü | 
























| 


i 
| 








4I: 


portet'; Ex quibusfi tresidoneum effe 5 £.tm. C d 
profeffo. e 


| iudicent & probent; quatuor reliqui Is hb 


bihocaxiomatum ita verum effe fi vi- 


| derinegét,horumteftimonium, quinu 


 mcro plures funt, proculdubio obtine- 


| eft', procedere pradi&ta,fi teftes nega- 





bit". Quin & Accurfii deciíio notanda k cinofra; 
de teftib. 


l Accur. ind, 


tionemquandam vagam & incerta te- $.fiplurs. 


"ftarentur. Namficertislocorum,tem- 


porum & perfonarü circunítantiis cam 
de&iniant,quiaad hunc modum coarcta 

ta facilé probari poteft ", qui eam pro » Lvftima, 
teftimonio diccrent, eorum nonleuior Mee 
quàm affirmantit fides videretur". Ve- cdeprefum, 
Juti fi Aatonius accufatur Petrum To- IET 
lof Calend. O&obris 156c. interfeci(- vaboblig. 
fc; idá; verum cfle teftes affirmant, alii 

contra illam cedem ab co commiflàm 

negant, quem eo die Lutetiz viderint, 
fiparinumero fucrint, tantundem fidei 
merenturiimó & eo plus, quódadinno ,Leetirera, 
ccntiam docendam eorum verba fpe- ^c?robaci. 
&ant^;quum aliireo periculum fuaac- E 


cufatione crcét,& fonté efle cotendaát". ?cwf.inL 
I.ff.de itin 


E UU C X v PAM Tia Huj pri, 
"Alterum e$1, 69 quid in bac 




















i l [EU € 1.3. S. lege 


BUM d. 
i Wi) n 





| 14» | 
canfapotifízmi poderis, quod te- 
es, quitantaa[[euerationerets 


| ! | e[[e e XCartinum Guerram dice- 


bant.errore postea agnouerunt, 


35 €5n Senatu de [ua fententia de- 
- AMO celferunt,otipostea dicetur. 


veANNOTAÁATIO LIX. 
Hic naícitur difficultas, viderid;po- 1 
teft fecundeteftium orationi parum ef- 1 
fc habédum fidei,quia fuperiori illa re- | 
cedunt: tum quia modó aiit, modo ne- | 
MI. er.sL24 gant ,fibinonconftantes,atq;adeoip- | 
il b udigd" ía verborum pugnantia & cotradicdtio- 
MET 4e:fub. ^ nefeipfos fatis refellunt^, tum quia pe- 
4H pemsL.S1- jepaffe videntur: qualium hominumte 
Jf 4nádo dies ||. Du A d ES 
lod — idtimoniürepudiati debere, nemini eft 
ec.teftimoni- obícurum *.Quod fi cui porro eorü te- 
M. ftimonio fidemadhibericonuenit hoc 
euff4is inomnium primo faciendum videtur, 
ge m quippequod cum iurifiurandi religio- 


Yalia ff.dete- ne dictum fuit'.Verüm totam hanc dif- | 
ANS ficultatem facile foluemus,ficquiffimu 
effe intellexerim?, vt qui vel errore de- 


ceptus, velabaliquo circunuentus fal- 
fi 
1Uin 





145 
fum teftatus efljftatim vbierrorem ani- 
gnaduertit,eum agnoícat, & dictum rc- 
| j| g " S SaL : v Pretereds c, 
tractet". Itag;non folum inipfo tempo- $5 rur 
| risarticulo;aut certé aliquanto póft(qd i»$.uia e- 
proculdubio permittitur^) verüm ctiá Mr 
Lquantocüq; temporis fpatio interie&to, s.c» Ai 
idem facerc licet, finempe veltumde- ?4tes.— 
| ; ET i b c.accufatus, 
, mum errorem coepit deprehédere vel 5/7, 4.7. 
certé caufaaliqua recensoccurrit*. De rei» 5. 
| de I di : j fi t Panor.e2 4» 
(quorum vtrog ludiciseritcognofcere j;7/775.. 
[& ftatuere!. Alioquin enim fi teftis pro Ht | 
Huo libitu, & carnis procacitate , maxi- s ip. 
jme poft longum interuallá , que femel íz, 4c. 
dixerit vel negare vel mutare velcorri- aT 4.t. 
. - €i . 
gere velletnon eflet ad mittédus:nem- 5, pia 5,4 
| pequia fubornationis metus fuübeffe vi- !«5,e4.«. 


deretur". | Te 
E PEXTIVES 
INam quodad notas tllas , ci- 
catrices, eo figna attinet, quatn 
oculis frontejmmanibus es "UA^gut 
Lus vez extare deprehenduntur, 
qua 1n eZXartino quoq, extitt[e 


feruntur, exctpt poterit earum 










THIS Ld 












144 
verum partem quandam nem» 


pe verrucas , [anguinea qutzam| 
65 depre[Jumn xonguem ) fic ofren- | 
di,vot fin gula  frragulzs tefhibus afs d 
fermentur-ot Festes fin FHÍATES ef | 
feappareat: qui nthil procasmt os. 
etiam [i (éxcenti tal "ces 
f f€ ; ales produce | 


Ventur. 
vu4NUNOTATIO LY. | 
In probationibus & teftimoniis cera | 


TRE tum & conftitutum eft fingularibus te: | 
deteflib.cbo- ftibus nihil probari ^, etiamfi innumeri | 


ue Len De *:quód de fuo quiíq; figillatim facto 
e.Ucet ex qiie - s 
dein il. teftatur, vtfic quide vnius duntaxat te- ] 


o L. iwrifivr. (tis locum occupet, vox autem vnius, | 


€ ibi Bal.C. m» dischi litudi 
$ nfib.4.g, quantacunque dignitate, amplitudine 


fin. vel autoritate polleat, vox nullius fit? 


p L.marit^; Ouod à Ciceronealicubi elegantiffime 


.dequaft.l. — | A 
d difputatur & docetür?, In cerristamen 


clic. — caufisverumeft(vt quidem nonulliin- 
q Pro Fote:o. B A : i Lj 
terpretantur)fingularium teftium iuftd 


y Innoc.in c. 

pues effe probationem,puta fi infamiam, fuz 

4.Bal. E | AIMO SWR ^ 

Esc rorem,hzrefitn, aut quidpiamin genes 
! de 

suis. re probari oporteat, aut actum quen- 

dam, 








14$ 
dam,quiinfenullam neg;locineq; tem 
|poris finitionem requirat, veluti iuriídi 
1 &ionem,electionemffepulture,rumore 
? & famam '. Vnde pleriq; nefcio qua cau 16vidpapio 
M faaddu&ti,exiftimaruntad homine hx- euis 
E reícos conuincendü vel duos teftes fuf- 
Hcere,etiamfi de aliisatq; aliis herefeos 
fF capitibusteftentur .Omnesenim here r ta.nut.in 
V fes, cametfi variis nominibus defignen- 5 ^res,c. 
P tur,camenin eandem impietatem con- : 
fuenire & coniunc&taseffe ". Verüm hzc *L-qeiemg, 
I fententia nullo iuris loco nititur neccó Fue 
B firmatur:quanuis nonulli(vtait Panor- teilt. eit, 
J mitanus)leui quadam & inconfidera- "^ 
J tainterpretatione du&ti diuerfum fcri- 
t pferint *. Quin & pariterillud falfü eft, xPasor.conf 
! huiufmoditeftes in actu vniuerfali auc *^ 7^ 
1 generali locupletes ceníeri . Etenim » esibion;- 
| cofuetudo eft quiddam in fe generale, ed 
'ad omnesvnius ciuitatis,regionis aut e- Fir: 
tiam prouinciz homines ex xquo fpc- 
| &ans'. Atineadocendanon fatis eft q; z L.dequil?, 
teftes feparatim de vatiis actibus tefti-7 ^ «zibw. 
! moniumdicant,ex quibus confuetudo 
! introducta fit, nifiduo faltem extét, du id 
| fingulosactusfimulviderint^.Saniorer C Cyri l 


go cítcontrariaopinio, & iure optimo ?-4"«fitlig. 
: confuet, 
































146 | 
apud Curiarum fupremarü Patres pra- 
LP fertur,qui temere nolunt pronuntiare; | 
E LE (ed oiaiufto iudicio examinare , & vera | 
Tn trütina penfare, potiffimumin iis flagi- 
n tiis, quz quó grauiora & tetriora funt, 3 
AMI có magis circunfpe&e & clarioribusar | 
TL M s umm gumentis definiridebent". Quocirca | 
WE LU vua ftatuendum eft;in quolibet crimine;te- : 
UE peric-deeleti- ftium fingularium di&o nihileffici, fed ! 
s vtprobatio conftans & plana fic,necef-. 
(c effe,vt duo ad minimum de eodem a- 
SEMI bPanorm4. &uteftimonium dicant^.Imó iure ipfo; | 
LEN """ ^ pluresfingulares teftes non fufficerent 
Ca o 
FE vtquishzrefeos conuictus habeatur,e- 
ii tiam eius caufa vulgo ignominia nota- 
Il Dr edi tus ^. Vtenim quod reseft fateamur, | 
5. VEA quemadmodum crimen hoc omnium ] 
SEE dse- eftatrociffimum, & maximé horrendü 
"M (quippe ipfam diuini numinis maiefta- 
tem lxdens )itaattétiifimos Iudices qui 
de cocognoícüt, effe decet,nequid hic 
l per leuitatem & opinationem quandá 
H Dur ftatuatur,fed omnia ex iure & verita? 
A 4dlfomf. ted: vtficpericulofisquoq; confpiratios: 
| mu nibus, infidiofis confiliis calumniisque 
|! obuiáeatur,quib.multi fcelerati quoti 


! WI "ie : . . "lt 
A | tidie bonos & inculpatos viros,vlcifce- 
di 





147 

| di cupiditate impulfi iimpetunt;idi; re- 
 ligionis fpecie ", cuius zelü fuis ftupris, eclmnprin 
Bonnslibitimbus furtis ;concuffionis oipeeheret. 
bus, & fexcentis facitibblr gencribus 
f impie prctexunt.Summa eft(vt tandem 

P adid vnde digreffa eft, redeat oratio)te- 

P ftum didtaquifimuleffenon potuerüt 
? ineode quo loquütur,nuili? fidei effe 5. [ONT 


do woes AL, ^S 
"Dereliauis porro A0f1s,"Ut de 
p/2^ natas dentibus ,e9 [rntlibus, 
uH nibinouum efe duos tnter "fe fimi 
lesreperiri non [olim 2 vultus 
| neametzr, fed etiam certas qui- 
nflam COT DOr'25 Hol té. 


UNNOTATIO LXI. 


Verum hoceffe vt intell igamus, Su- 
ra Romanusjn Sicilia,quo tépore Pro- 
confüleam adminiftrabat , piícatorem 

| inopem reperit , fui prorfüs fimil emno 
| modó co: 'poris ftatura, oris Ípecie, & 
| vultus figüra, fedgeftuquog; & fta itu, at 
que: idco neci o quaorisdiducendi ra- 


Rm 

























Re e Le EET E EE TET IINE IERI ER LE; cy 


L ! 
A CANI 


MEN «a plo.lib.7. 
I ca.24.Valer. 


Max.lib.9. 


NI. cap.15. 


b Annot. 63. 


i: | 
tione,quaille quumloquebatur autri- 
debat,vtebaturimó & ipfo balbutiendi 


vitio *.Idé cotingit Magni Pompeiipa- : 


triquicoquum habuit fui fimillimum. 


Dequo poftea *. 
dl EXUAPAM.S, 
i Jam «ero quod affertur,ru- 


morem e[fe eArtigati ,ip[am a-- 


&ricema Petro €9 generis mpel 













li otveumintudicioper[equere-| 


ur.rejponderi potest, probatio- 
nemexfamapetttam,non admit 


ti nifi incertis quibu[da factis, 


— 


p———— 


que huiccaufa quadrare 20n pof. | 
fent. 


OoNANOTATIO LXI. 


Quoniam homines improbi maledi 
centiz fupramodum indulgentes, lin- 
guam virulentama bonorum exiftima 
tionenonabftinentfcpenumero cotin. 
gicvtillorum petulantibus probris,ho- 
minisinnocentis cxiftimationi macula 
hzreat 


[X& DLE £X 





149 
hxreatinufta,& quidem atrocifbmi cri 

| minis, quod nó modo fufcipere , fed ne 
|! animoquidem concipere vnquam fu- 
dtinuiffet. Quibusrebus fit,vtapud cos 
male audiat,qui nimialeuitate ad male 
j| de proximo fentiendum impelluntur. 
INequetamen xquum fuerit, infontem 
2 illum ex iftorum credulorum fenten- 
$ tiacondemnare.Idemin ciuilibus con- 
Ftrouerfiisaccidit. Facile enim cftne- 
I quiffimo cuiq;, curare vt rumor defal- 
Jj fisrebusconftanter fpargatur,quó cau- 
8 £z: (ux feruiat.Quare fanGiffimé noftris 
! legibuscautum eft,;probationem no ef- 
| fciuftam,quz ex famzauditione fumi- 
! tur":nificertisquibufdam in rebusque «z.s.$.et 
ànoftrisInterpretibusinlocos commu trmjfesum 

|! nescongefta funt ^:vtquum de proban QUIAE edd 
| dis agrorum finibus agitur: aut fadtis ^Feimeine, 


"veniens, 1.de 


| quibuídamab vltima vetuftate , quz o- ,,;. 


| 


! mnem hominum memoriam excede- e c cm cas- 
| rent,repetendis*: autquum probádum LAT 
| fufcipiturIoannem eflcAntoniifilium, vos. — 
Petrum Francifci,aut aliud quidpiahu- s atus 
iuímodi*:autaliquem diem fuum obiif'; Rus MPH 
fc ":autdenig; quum quid planum faci- $./ dbie- 
endumcít,quodnonnifi xgtó admodü p. SM 


I 3 



















au Eiche i: 


ja - — uá E OE RUPEE e P PE — ducam 4 tke dista T T T m , 1 





Ijo 
perficipoteft. Ac inciuilibusquidem 


II i Acmunls. controucrfiisreceptum eft, fama & ru- 


G.riufdem, f. : A 
d: idt ss. THOTE íemiplenam probationem confta ] 


li.in ea. IC in capitalibusautem(de quibus nüc f 
qióm$f^ nobis (fermo cft) & in ciuilibus quoque | 


| infi. C, deac- 


o grauioribus & magis arduis, locum nul j 
k c. tam lite- Jum habet*. Itavtludex huiufmodi fe- 1 


Yi5,C.'uthiens, 


4ip. miplénam probationem cum vnius tce- ] 
1d.-tam lite- ftis dito coiungere non poffit, quafi ea j 
ris. Felin, d.c. : iuft : oftitui vi " T8 

rationciufta;pbatio cóftitui videretur, 


T piu | 
Sed ne 1n eo quidem multum 
momentipofitum est ,quod dice- 
batur deuotitta, quamreus bha-. 
bere videbatur.eorum omnium | 
quos primo occur[i obutos babe- | 
bat.Etenim prater magicam ar | 
£em , cuius nomine vehementer 
ffpectus erat ,ipfepostea quum 
f'pplicio afhciendus e[fet ,confe[- 
ffe eit fe a nonnullis adiutufuif- 
[equorum pera vfus effet 1 con | 
gerendts 




























| ISI 

gerendzs et bti mandandi 
uibu[dam rerum capiti bus. ING 
bil frmitus ,et quod e fororum 
LeCartint cum veo frmsilitudzne 
] 207 parua colligztur : propterea 
B quod («ot iam aliquoties dictum | 
Left ) tudictum ex fmnilitudine LES 
[valde incertum»est. Cuts ret | 
plurima po[[unt exepla proferri. 

|  L4NNOTATIO LXI. 


Initio huius commentatiunculzali- m Aet. 5. 

| quot fimilitudinum cxempla funt alla- 

ta": verüm quando rurfus in huiusrei 
] [enionemiacidimus, prater illaiam 

! commemorata,non eft a T Cn. 
| Pompeio(Magniillius patri) qui poftea 
! Strabo cognominatus cft,fuiffe cocum 
| nomine Menogenem, quià deprauato 
| vifuStrabonis cognomentum accepe- 
| rat.Istamapté herum fuum referebat, 
| vtipfeexcocinominetotius populi ta- 
| cito confenfu Strabo pofteaappellatus , pr 11.7. 
| fic", Simileeftquodlegimusde P.Cor- es 









Ij 
nelio Lentulo,& Q. Metello Nepotejd | 
^ confulesannoabVrbe condita697,du- 
os Comoadiarum actores fimillimos ha. 
buerunt, hic Pamphylum ille Spinthe- 4 
rem. Vnde Lentulustandem Spintheg | 
n cognominatus eft, & Metelloidem fu- f 
nu sí, PT Um erat,nifiiam Pii appellatione ce» 
TOL o Ieenibidem Ve errimus fuiffet ^. 
qi TE X pU, 
ZEquefacilis est exceptio, ad 
1d quod de acfricenarrazum eft 
 Qquacumreocammil[a suramen- 
£um edere veculaust. ANCeque e- 
Q0 D : (fe Cem E. 
l nuntotumillud ad vei veritate 
| nmutandam quicquam valet, 


—B 


nem ees, cpm MUTET Re PER TIDr- cR E 
CUI Oe ILI CI I AM m Lim rU 


c Mg 


vuNNOTATIO LXIIII. 
Philofophi di&um,in noftri iuris di- 
Íciplina repetitum,eft, veritatem,ex eo 
l quodaffirmamus vel negamus,minimé | 
i siio idcirco mutari". Cui* tantaviseft(que- 
MTM Maru —. admodum alicubi a Cicerone dicitur) 
. vtnulla hominis arte, ingenio aut ma 
chinatioc labefactari poflit: vt fipatro- 


no 


mj 


E 3 TTNSGUNeIE IN -s 5 € D. 


2i 4E as 





15 
|focareat, quieam defendendam fuíci- 


piatipíafefatistueatur?. Etalioloco, 
Magnam, inquit,veritatis vim, quz ad- 
|, uerfusingenium, aftutiam Se oallidint 


| tem hominum »abitpalienaope &cauxi t 
J | lioíe facilé dereud 


EE CAS LV S 


Prafertim 1n caufis capitali 


Y busn 


" 


quibus probatio ex Iure 


] 2urando legitima A0n6. 


vANNOTATIO LXF. 

Inludicio capitis quonia probatio- 

nes certas ,indubitatas & luce meridia- 

| naclariores efle oportet, non recipitur 
; mosille vtiuramentum deferatur *: pre ^ 
| fertimquum,fihzcfemelfeneftra ape- ' 
? riretur/faciléfieret,vt crimina & calum. 
/ nia collufioneitigantium occultaren- 
tur, atque impunitate perniciofa late- t «xe 


TYehts« 


DORIXS DOVos 


O nibus addi potefl , nonnul- 





| osea a fuper[ittione laborare , vt 



















D e RA i: 


Oc cnedneeE E. REI c e fee rem 








* E. LIS we « e^ *. "es ear -— 7 » — US 
iüwReeiesAe EV UMMCMMSPCCS 


& l.que fub co 
dit.ff.de cond, 
iojlstut. 


154 
ilis veligio fit velinveclariffzma 
€9 cert ifamaturare. 
MANNOTATIO LXVI. 


Vlpianusquodamloco, vbi delega- 
to agit, quod teftatorea conditionefe- 








cerit, vtlegatarius iuraret, traditeicon | 


ditionem reiiciendam effe, legatariüdy 
libere, abíq; vlla iurifiurandi neceffita- 
te, ad quodà teftatoreadigi videbatur, 


poflelegatü petere. idadeo, inquit, ne | 


vcliurare recufans, legatü amittat, vel 
peierans confequatur. Sunt enim qui- 


dam,inquitlurifcofultus,qui nullo reli- | 


gionismetu nimia procliuitate adiurà- 
dum feruntur:alii diuini numinis ad fu- 
perftitionem metuentes,vt neca quidé 


j4 
| 


| 


uz explorata habent, & certo certius | 


íciunt,velint velaufint iureiurando af- 
firmare *. 
T E33 Iwvas 
&ademopera re[pondetur ad 
idquod toto illo triennto actrix 
cumeonon expo[tulauit qua con 
Irá 








15j 
Irá Aduer fus quo[uts negantes 
fumma pertinacia contendebat, 
| eum e[[e oerum IMartinum:imo 
! quum ea de ve apud Sene[challa 
EU. olo[anum eus factus effet. d 
E pous eum umt[ebert ,pecuntas alt- 
| efque rebus Inuabat:nempe quia 
| (vt facile couci potest) 22 eo ad- 
I bucerroreverfabatur. 
| (4NNOTATIO .LXVIL 
Nontemere neq; ftatim prafumitur 


| quifquaminerroreeffe 5. Ex quo tame b1gpost di [01 


quifpiam in errorem indu&us eft, in Sb edd | 
| tantifper verfari prefumicur, dum rem gnor. 
! fealiter habere apparet* . Nam & men-« c.fin.de fuc- || 
! tem mutatam cfle non eft facile przfu- rar i 
! mendum,& minusctiam quicquáinci- 
| difle, quod mutationis caufam attule- 4 lema 
rit ^.Potiuséprzterito tempore ad pre- ». isl fe 
fens duciturargumentum jita vtquem r$. qui pra 


di f-quifa- || 
inimicum, periurum,diuitem,inopem, ;; 


cog. 


noue à acris fübmotum vel excó- e iivepofiide 
ti, C. déprob. 


municatum efle coftat,is etiamnum ta- 



























"ir Queue mai REEL. 
wESDXC V TE cupen 


CARPE WALA I uU LE E ME LE S L3 7 





156 


EB pines lishabeaturE2mob rem Rolfia vbi fe- 


WU frafwn.c.par- 


Ace melàfuisgloribus & Petro Guerra cir- 
c. preterea, 1. Cufnuenta ieft quieum maritum effe af- 
2-deiefi Fi idu in auresinfufurrabantafferebant- 


Wo ii dpfius, c ibi d 
BID aaLc. feni. que,fatis cauíz na&acít, cureum velut. 
ILI ercif-c. vt  rmaricum amct,admittat, & propugnet. 1 
B bus, de fentzex- | 
|| «&om.doct in [, 


| " " 2. f de excep. Lob th Vs. 


Fac fuit contrariarum va- : 
Honum €$ conteciurarü pugna 
atq, dtÍcrepantias, cutus caufa 70 | 
dubium efl, Curia maxime per- | 
plexam hafrffe ,invetam obfc CurA 
diudicanda.YV'ertim optimus 1l- | 
legg maxtmus Deus,vt offende- : 
vet felaboranti-veritati [nbueni | 
reuellene tam produo[fum fagi 
Humoccultumsdebitis penis exs 
meretur : qua 2 dereifumma pro- | 
nuncianda effet, effecit, "Hon aL[- | 
quesmiraculifpecte, ut s tp[o te. 
poreverus Martinus adueniret. 

LAN AU 





Mmmm 


pau —— 





























177 
ULANANOTATIO LXFIIEL 
Magna pfe&tó & admirabilis eft Dei 


 noftribonitas, clementia & fauor, quo 
,nosquum afficere ftatuit, nullus eft vel 
! hominum dolus, fallacia, machinatio, 
? vel Satanzx té clita nequitia, qux illi? 
| opem queat impedire, autilli aduerfa- 
ri. Quod ex hocfa&to,przteralia innu- 
| lE nolis liquido coftat.Hicenim duo 
Il infontes,Petrus & Bertranda valida o- 
| mnipotentisDeimanué prefenticxitio 
|! & mortisdifcrimineliberantur,cui ve- 
| lutcalumniatores,expofiti eranc fimul 
inaudita & profligataaudaciffimi nebu 
lonislilliiimpofturailluftratur,& in a- 
| pertam lucem extrahitur. INS TUA IQ 
| itameDeusamet,fuit .quódGuerra(cu 
| iusimpeníistota hac fabula agebatur) 
| tamtempeftiue fe offert, quum fcilicet 
| iudiciumferendum effet:in quo Iudi- 
ces plurimis difficultatibus afficieban- 
tur,vt periculum illiseffet, ne nonitaiu H 
| dicarent quernadmodum caufz equi- k 
| tas reuera poftulabat: quumtotius rei 
ftatus talis effe videretur ( multorü qui- 
demiudicio) vtfecundum Tillium ad- 





| 158 
uerfus Petrum & Rolfiam Iudices pro- 
nuntiaturos efle appareret. Verüm opti 


1) £ ^15. nesfcrutatur,eorum facta perueftigat* 
2. T beffal. oO. E 


MI Prophetis &Euangeliftis fuis (cribenti- 
DD bus, prodidit, nihiltam arcanum, tectü 


[IM "n & occultum effe,quod non tandem de- 


b Yerem.c.33. ee h 
Ecclefiaft.16. ure 


c7 24.Mait. gniimpudentia excogitatam , tam pro- 
L»c.12. 
i | l cft pafíus incognitam diutiuslatere. 

T. A AI VE 
Iszgztur exc Hirfpanaredtens, 


2dicendi poteftatem fieri pofiu 
lat. Senatus pofiulata concedit, 
etd, 


T ;-x umpo[ruram detegit et 
j 


T mus & potentiflimus Deus , cuius acu- | 
j tusoculusomniavidet,qui folushormi- | 


BM »Mre«0 digiofam impofturam , qua omnium. 
A animifupramodum offendebantur,nó 



















MU ur... ^ operacontemplatur & expedit, quid; | 


& patefiat, fallaciam tam infi- | 


^ m— RS EE CN 


altera lignea. tibia ingrediens | 
É (quemadmodum ante annu mi- 
i. lesquidamyvt narrautmusnum 


ttauerat )fipplicem libelium por 






























| 159 

eid, apud Bafilica cuftodem Ar- 
veftum(-vt vocem €5 locutionem 
patriam vfurpe )claufum tenet. 


E 


| oLNNNOTATIO LXIX. 
| DiüionisGallicz Arrefti, dua funt 


! fignificationes. Prima fupremz cuiut- 
! dam Curix confultum,iudicatum, fiue 
| vltima(vtita loquar ) fententia, indica- 
| tur. Quaratione multi putant dedu&ta 
| ele à Graco sev, quod Latine Placitü 
| dicas. Etnosmagn' ille Budzusnoftet 
errare exiftimat , qui gemino rr Zrzeif 
Gallice (cribamus'.Secundó incarcera /infif.d 
| tionisquoddam genus denotat, quum doe" 
|, manusalicui ex Magiftratus autoritate 
| & decretoiniicitur,quo vetaturille, ne 

pedem ex eoloco, quem certum confti 
tuit,efferat*.Illicenim eum fiftere gra- k Laf4: b. 
dum (quod eft Gallicz 47effer )iubet. ipis 


Sicin contextu noftro accipitur, &Z ge- riiocentum, 
| minorrícribitir. ff d: cond. c 


danone. 
T CEWXCF.V..S; 
Statuunt Interim Patres t 
























tóó 
cum T illio,Petro Guerra, Rol 
fa» €9 fororibus comtttatur mecs. 
non cumis teflibus qui tanta con 
flantiaaffrmauerant, reum effe 


$1 Martinum. Itag, auditur.eg [m 
per (dein interrogatur , qua ex | 


reo quafitafuerant : ad qua om-. 
nare[bondet, ac indicia profert 
zlequidemad fingula quaro £47 | 
UUr.nontamentam ApíA  CcCríA ; 
aut imultaquatipfe T allms.Deni | 
Que Ambo "nter fe conferuntar. | 
Jotu T lliusfemulto quam vn 
quam antea proterutorem pra- 
bet t flum [ycophant am nequifía 
"mum , tmpo[lorem vanifüimum 
appellat.fenon recufarequin tur 
pifufpendiopereat, ni planum fa 
ctat eum A Petro Guerra fnbmif 


FEKOSEMUS IN Aen rdc rece erm ai COM ——Á—— CE ETE 
creep Guccini ALII c qus RE em IRE ET IEEE 
Pa ns E : —— M m Ee ai . -— - 





m | 
LER T] 
" bor socii 
3 N 





16fÍ 

fum &9. pretio numerato corru- 

ptum efe. O uitamet[icallidé ab 
L eoad mentindum infiututus ef- 
b fet non tamen fedubitare quim 
p eun coarguere et fuppofrtum de- 
| prebendere pofi. 4 um infit 
Laulta narrare , ab eoó, depluri- 
V onzs vebus domefticis [cifecitari. 
gd qua «pfe Guerranontam ap- 
I polite neque propte vefbondebat, 
| Seld MA 14 Ma 'fuerat.et 
| eum quoquevidebatur. 


vfNNOTATIO. LXX 


|. Remaudisincredibilem, & ad quá 
IJ meritó omnesobf(tupefcant, vt perdic 
E ifteimpoftor&impurusplanus;qui al- 
teriusnome & perfonam fuppofuit,re- 
periatur fibi melius conftare , verifimi- 
| lioraloqui, & aptius ad omnia rogatus 
" refpondere, quàmille ipfe, cuius nomé 
fumpfíerat, & perfonam agebat. 
L 

































162, 
2 nq T REOS WV 
2:1 Hacquum soiderent Tudices, | 
B confilium capiumto , «ot nouum 
i feum aduentitium,remotis tefha 
ni bus (alum interrogent , €5 ab eo 
: quada omntu occultifiima qua-] 
rant,quaaneutro adbuc quafie- 
vant,nec quicquam quod accede] 
re adea-viderezur. Rogatus, ue| 
ra( «ut poftea con[hitit ) re[podet. 
Deindecovemotoren accer(unts 
eadem ad dece aut duodecim ca- 
E. purafeifcitatur. Ileadomnta pla 
1 nàeade qua alter vefpondet. O za 
j | restoti cetut fluporem omm, 
opinionemq, uec eum mÁagtca, 
n umptetate «ti : ut publica et iami 
i JE fama huius vet apud Artigatit) 
T Pinum,Sagia[fum &9 locafimiti| 
| ma,notabatur. 






LAQUN 0- 





165 
UMNNOTATIO LXXTI. 
























Satisprofeco erat caufz , cur illi fu- 
1 fpicarenturreo adetfe quendam Geniü 
D familiarem velut nomenclatorem,quü 
E tam apte, diftincté & veré ad omnia re- 
1 fpondere noflet,& quidéad caquazma- 
] Ximéerant arcana & intima , vt ne lat 
quidem vngué aberraret,idemd; (quod. 
| magis miremur )obuios omnes abipfo 
J primoaduentu,& deinceps,noffer,quü 
4 interim neminem eorum vnqua vidif- 
1 Íct.Ouz fanà perfici nullaratione pote- 
4 rant,vllius mortalis ope,quieum mone 
1 re & fingula edoccre potuiflet, prafer- 
| timquum nunquam Artgatifuiffet(qd 
| quidem fciripoffer) nec vllam cum ciui 
| busconfuetudinem habuiffet. Necve- 
| ró dubium eft, quin Satan inter crudc- 
] liffima tyrannidis genera quibus ab or- 
be conditoin miferos morizles deBac- 
| chatus cf5Svtcosirretiat obftringat & fi 


* VR 


n 


ups 


AER 


| bifübiiciat, magica cum illis commer- 


T-— 


——3 


J aperiret, & ralem mercem in£nitis pro- 
1 flitueret,quos quidem cacrrotis effica- 
| cia dementauit, vtab eis fumma cüad- 


Iw nx 


| cia inftitucrit,ita vt perditzartis judum 











16 4. 
8. p miratione coleretur, in eum adduc&tos 
3 rm furorem fuis przftigiis,vt nihil effe cre- 


I Ü / ! VE MAE fané putandum eft Magiam effe fabula, 
Er ^U &remtantüm de nomine: quum inle- 
Nn ibustam diuinisquàm humanis, mul- 
TL tus fit de eafermo;quibus diferte preci- 
M pi&vt deteftabilis habeatur, & ex ipfo fo 





5 O.DeÁl8.,.v9 2| ^ . AM . 
EB i uoeneris icinfignes& primarizinfidiz & falla- 


GJemalfc» cix, quas Satan impoftor , mendacii pa- 
36.q.5- ; ; ) j 
tium machinatus eft; cosq; adeo in frau 
deminduxit,vttanquam Deum,Simo- 
nem Samaritanum colerenv ftatua ere- 


M c etel. Apo £o *. Porroars ifta malorum Dzmonü 
T3 OUPMTLMN locet. Petr. ; 2r 32 ; ; 

a d Quabs. Ccimpuroru pirituum( cuius inuento- 
331 tap.L. rem ferunt Zoroaftrem,Bactrianorum 


| cap. I. nomé hocex fe nihil mali denotet, imó 
| fapientiam,fcientiam & notitiam,in ge 
ANI nere, fignificet, rerum tum bumanarü 
Bu cum diuinarum.Eius duo gencra confi 
j . tuuntur,vtaltera fit naturalis & permif- 
- fajaltera (uperftitiofa & vetita. INatura- 

lis 


B apearcris. danrquod magia petficinó poffit". Nec 


| | hem.c.fr. : ini ; 
T DAE ter excogitauitperquas hominibus ext | 


&a,cuiinfcriptum erat,SimoniDeo fan ' 






























CINE bLesit.co?- o terrarum exterminetur?. Fueruntil- ] 


ia 


regem,quieam centum millibus verfu- f 
4 Plin. lib. o 0t defcripfit^) Magia vocatur: tametfi j 





165 
liseftabfolutaquzdam & confummata 

| notitiafacultatum quas rerum natura 

| occultas & abditas habetnempein Cor 
poribus czleftibus,gemmis & herbis. 

E Adquamedifcendam Pythagoras,Em- 
1 pedocles & Democritus voluntarium 
E exilium fuüíceperunt, vagi per varias p- 
f uinciaserraucrunt,& inlonginquasre- 
3 gionesperegrinando peruenerunt.Ta- 
1 li magiaprzditi olim fuerunt celeberri 
3 miilli&generofifapientes, quiab Ori- 
Jj ente Iefum infantem adoratum vence- 
J runt". Architasitem larentinus,qui co 
J lumbamligneam ponderum contrariis 
|] momentis ita, & tantoartificio, tantod 
| 1ngeniofabrefecerat,vtíola (ublimisin 
| aere volaret. Idem de Boetio dicendü, 
I quiauesexzre canentes, & boues mu- 
J gientescfhciebat De Alberto quoque 
I magnoquiazncum caputloquens fabri 
B cabatur. Altera Ceremonialis dicitur 
J propterea quoódtota pofita cftin fuper- 
| ftitionibus& ceremoniis verborü , no- 
fg minum,imaginum, characterum, con- 
? fecrationum,facrificiorum,& vanarum 








e Matt.tap.a., 


f Caffiodortis 


in lib. -aria- 
vim. DPet,Crtr, 
lib. 7. cap.13 


? huiufmodi rerum *., Quas qui profiten- gcfiS.ad bec 
| tur, iactantíe carü vifpiritus pofle euo- emisie..s 


Dis 











166 

| pU care,quorum przftigiisatque illufioni- 

3 nm bus nihil non perficiant , vt vel ftellas e 
II bZnedli-« coelo detrahant, Virgilio tefte", 


Hanc Magiam quidam bifariam diui- 
dunt , vt altera dicatur Goetia , altera 
Theurgia. Alii(in quibus eft Varro)qua 
| tuor cius faciüt genera, Necromatiam; 
[ ki Pyromantiá, Aéromátia& Hydroman- 
FIBI iM.VarreDi tia *: quib. adduntrecentiores Gcoman 


sinarum reru 


bio: tiam & Chiromantiam *. Necromantia 





inuentor "ib TE- 


Gorum fpiritibus, diuinare docet: idd; 
vH, li.1.ca. 23 


1 cf.264.5- tur, ex nomine reqic &c Mare Eadem 


edere eumcircum buftum oportebat,é 
| 4 UH | De ciuit. Dei, 
T3. li.10.cap. 9. DC aliaratione cad frequentiori,ars illa 
MIN 1rocI:t. malefica exercetur malorum Geniorü 
inuocationc. Vt quum magi Pharaonis 
| virgasin ferpentes conuertebant, & flu 
Tel » Exox.7. minisaquam in fanguinem": quum Py- 
T thoniffain Endor,poftulante Rege Sau 
ZA le,fuo Genio, quem familiaté habebat 
M LI eRep.10428 Samuclisanimam excitauit ?. Aut veri? 


(quemadmodum aliis placet) non erat 
fancti 


3/000 Carmina-velcelopo[funt deducere nnam. | 


*P E ex compohitionis rationc fatis oftendi- 
(Goctis dicitur, zapz vv3^», àgemitu qué. 


UR mD. Auguft. quo vmbram elicere ftudebat ". Aut fa-- 























k roldor.pe ea eft qux euocatis manibus fiue defun j 


—— 





167 
fan&iProphetzanima fed dzmonium 


| aliquod eiusformaindutum? ,aut cer- p cfo-S.pre- 


terea, 16. 
té fpectrum velfantaíma. Theurgiam à trea, 16. . $ 


Goetia differre volunt, quód ca juni 


 & bonos Geniosinuocat,id cft Ange- 


! los, quos nonnulli iciuniis aliis; ad id 
| neceflariis ceremoniis putarunt fibico 
| ciliare,&z ad fe virtutes coeleftesallicere 


* 


poffe arbitrarentur. Quod Apollonio 
Thyaneo vulgó tribuunt: de quo admi 
randaferuntur quód auium cantus & 
garritus intelligeret, fcire quicquid in 
remotiflimis locis gerebatur,omneslin 


| guasteneret, quasnunquam didicerat, 
! hominum cogitata enuntiaret , futura 


o 


| prediceret,denique(quod fupra cetera 


| a(cifcatur '. AIT MA omnino deliria, ^ 





admirabile eft, quodd; Chriftianus ho- 


mo crederc non debet) mortuos in vita 


|! reuocaret. Qux omniafe facere Dei có 


filioac nutu,Geniique proprii predica- 
q q RapbaelVo 
bat, SicSocrates demonium fuum ha- 5, 4,57. 


|! buit:Iamblichusquog; fcripta quzdam roloz.12.15. 


; à ; : r Iambl. lib. 
reliquit, quibus docet quarationctales 5,75 7. 


fpiritus euocentur, & in familiaritate com d e 
sp. Pm De 
& periculofe illufiones,quas do&iffimé cvi poi, b. 
D. Auguítinus & fufiflfimé refutauit *. ci. 
ibypeuni 





168 


Ln faícinationes & fraudes Satanz , omnis 
NE mendacii patris,qui fe fubinde in ange» 
T lumlucis commutat,vt homincs fallat. 
p Pyromatia cft diuinatio ex igne; vt quü 
Am HE Ípe&atur , quid fignificet ignisflamma; 
! s Cic.dediut. 
| GUbl.21. .. : : à 
lius refpicere videtur,quumait, 


De celo taéf as semini praedicere quercus, 

Huius rei przíens exemplum probet 
Tanaquil,Priífci l'arquinii vxor, quinti 
Romanorum Regis.Quz quum cerne- 
d D ret infantis cuiufdam infima conditio- 
4 E |... nisSeruii Tullii, caput flamma cin&tü, 
"un Lone tindt przdixit eum Romz regnaturü ', 
3 EN «ribs. Cicero docctex Hetrufcorum difcipli- 
2 na,fiexigne gemina flamma emicaret, 
RO autflammacxtremo apice bifariam fe- 
D apeduili.2 Caretur, co rixas& diffidia portendi ". 
HW Pyromantiz nomine meritó compre- 
i henditur Capnomantia,quod diuinan- 
HO di genus cftinfpe&to fumo: qui fiin or- 
AE bem conuoluatur,;aliquid fignificat: fin 
traueríus fpargaturvel curuetur,vel de- 
IR nique rectain fublime feratur,aliud pre 
v Pers.Crin. fagit", AC6romantia de iis eftqua inaere 
623-793: &unt.nem pedceauium volatu & cantu, 
dum 


Suntenim aliud nihil, quàm praftigias | 































fulgura,tonitrua, fulmina: quó Virgi» 3 

































169 
dum liberz funt, deimbribus,tempefta 
| tibus& nymbisinufitatis.lta quum lapi 
|! dibusin marca Anconitana pluit (agrü 
| Picenum Latinidixere) przfignabatur | 
clades, quà Ànnibal Romanis intulit", SIDGDSUN. 
| Hydroma ntiafitinuocatione Demonü 

| inaqua ':vtquum puer quidam(quem- ac fna 6 q.s 
| admodum eftapud Varronem)in aqua 

! Mercurium cófpexit, centum quinqua 

| cintaverfibusnarrantem (ueque bel 

lo Mithridatico accidit ". Ab eanó mul-^ M.Vere 

: Diuinarui ve« 

| tam diftatIlecanomantia, qua fitin pe- boe e 

| luiaquaz plena,in quam certis carmini- 
bus euocatur Demon;qui primum fub- 
filit & lafciuitinaqua: deinde fibilas exi 
lcm vocem edit, qua ad rogata vefpon- 
det. Geomantia etiam inter has nume- e Pet.Cri.De 
ratur,quaz olim,antequam repertus fu- Myers 
iflet papyri & atramenti vfus, víurpaba- 
rurpunctis quibuídami interram proic- 

&is: 'quaexre nomé ctiamnum retinet. 

Hodie punctailla non in terram fed in 
chartam albam,autaliud quidpia,quod H 
cisexcipiendisaptum fit ex quibus po- | 
ftea fitiudicium. Chiromantia diuinan 
diars eft ex infpe&ione linearum quz 


in manibus diftinguuntur, Praterhas 





















170 
Magiz fpecies addunt pleriq; Pharma- | 
| Dot ciam *,maletamen;meo iudicio: quum j 
DEM c. nulusillic diuinationisaut Dzmonum 
Dr inuocationis vfus: fed folüm in pharma 
i cis,potionibus & veneficiis pofita fit,ad. 1 
LOO mortem conciliandam, amorem,aut e- 3 
LORI tiam odium. Vtquum Fauftinz Antoni f 
MI nifiliz,M. Antonini philofophilmpera | 
t toris vxori prxícriptum eft, vcfanguine | 
Wi gladiatoris,qué deperibat, biberet, fta- | 
1l timá; cum marito concumberct.Quod | 
quum feciffet, ftatim Athletz amorem 
4 depofuit. Acco quidem concubitu gra. 
1 uidafacta, Antoninum Commodü po- 
| ftcea peperit, cuiustanta fuit crudelitas . 
um & feritas, vt gladiatoris potiusquam Im 
ARR peratoris & Principis nomen mererc- 
' til capias tur ^. Tametíiautem huiufmodi pocula 
i bilo " amatoriaaadamorem ipfum animo im- 
mittendum propinantur,nontamen pe 
riculocarent: vtpote ex quibusferc fe- | 
| f fi qiitali- quitur mors,aut extrema rabies'.Quod | 
Buil JEMEN accidit Lucretio nobili & excelléti poe | 
TUE dpew — tx. Is enim fumpto pharmaco,quodLu 
ub ciliavxor,grauiter Zelotypia laborans, 
d ME prabuerat,vteum ad fuiamorem pelli- | 
T céretjinfurorem verfus, feipfum inter- 
ll fecit. 













mem ees etre Ries 


^w 


IS OE NUNES cau roter teme 























Vm i 
fecit*. Quapropter Ouidius huiufmodi z*»t*.sif. 

h Eel. lib. 6. 
amatoria vehementer diffuadet ^. 


b Lib. 2..de 


Philtra nocet apimis,vimá, ; furoris pubes i 


|, Neq; tamen inficiari velim,fi efculentis 
| vel poculentis quibufdam fumptis ali- 
| quid prodigiofum confequeretur,Phar 
maciam tum in Magix generibus collo 
| cari. Velutiquum Défménetus Parrha- 
fius , aut (fi Paufaniz magis libetcrede- 
| rc bletmachiss quum pueri cuiufdam ! idee DÀ 
| carnesguftaflet,quem Arcades deo fuo vow 
Lyceoimmolabant,ftatim inlupü con- 
uerfus,decimo demum anno in huma- 
nam formam rediit". Qua dere Augu- k pii».lib.8. 


inus graui 1 Op ae 
ftinusgrauiter differit',docetá; iftanon pr 


— mm 


—— 


| minusfabulofaeffe,3 que deDiomedis i5,:8.5.17 


|. JEtoliz regis fociis ícribütur,quos poft &'1- 
Troixexcidiumin aues mutatos fuiffe 

| traduncautde Circe, àquaferunt, Zc- 
lotypiaaccenfa,Scyllam puellam in mó 
ftrum marinum fuiffe conuerfam , V- 

| lyffisautem fociosin porcos. 

Carminibus Circefocios mutauit FIyfas. 

| Iniftisprodigiofisnarrationibus,admit 

| timusdütaxat Nabugodonoforis hifto- 


o 
riam,quem facra litere docent Dceiiut- 


Hieron. aduer 


ANec data profuerint pallentia philtra puellis. fas Ruffnum. 





























iiec pp 


A 


pores 


Ree eM MOS cs opto 


m Das, c4.4. 


g Galeot.Mar 
tial De doct, 
promif.cap.18 





172 
fu,commutatum inbouem ,& toto fe- | 
prenniitempore inter mutas animates | 
herbis veícentem, verfatum fuifle, tan- 
dem veró Deo placato,figurz humanz 
reftitutum fuiffe ". Neq; tamen inficia- 
rivolo,caminter homines conuerfio- 
nem,quacex vnoíexu in alterum traníz 
eunt. Etenim przterexemplaquz in 
cam fententiam apud Plinium & Gel- 
lium extant, non deeft ratio quaid fieri 
poffe intelligamus, abíq; vlla magia vel || 
artificio. Mari certo & foeminz, genita- | 
lia prorfus funt fimilia:hocintereft,g, vi | 
risextant& prominent, foeminis intus | 
conditalatent, neq; tefticuli penduli vi 
funtur. Quod quumiita fitad fexus con 
uerfionem fatis fucrit, fi viri genitalia 
caíu quodá,puta morbi vel alio, in cor- 
pusintimum recipiantur: tum enim foe 
minafiet. Quód fi mulieri contràhzc 
membraprodeant & emincant,mas ef- 
ficietur". Quanquam non memini me 
vllum exemplumlegere, quo virin mu 
lierem mutatus fit, quum diueríx con- 
uerfionis no pauca fuppetát:natura fci- 
licetbenignius nobifcum agente, quz 
resin precftantiorem nonin deteriorem 
| ftatum 








173 
ftatum commutare ftudet. Aliafuntin- 


| fuper plura Magix generaquzx recenífe 


re nihileft neceíle,quum prafertimom 


| nia fint vanitatis plena, eSatanz prxíti- 


(0 co— — C ROMÁEBOCEM— x 


"E — 


giisorta,qua ctiam noníolüm S Paciot 
librorum fcriptis repudian tur, & gra uif 


fimis minis patfim vetantur ^, verum e- »Lest.15.e 
tiam ipfislegibus humanis(quarum ta- 


2,0. Den.18, 


men autores, maenaex parte , veri Dei 
notitia caruerunt)capitaliah abetur, & 
Ícueriffimé damnàtur?. Habemus aute? ^ 25-4. C. 
Dceibenigniffimi praftandffimum mu- Wa de^ 
nus ipfius] Euangeliifacrofanctum ver- 

bum,exquo poflumus in adueríis reb. 
coníolationem ac confilium petere: vt 
nonopusfitde rcbus nihilad nos perti- 
nentibus,curiosc percotari. Ita.n.infoc- 
licidiuitiapud inferos pcenas danti, À- 
brahamus pater, Lazarüin finu habens, 
refpondet,quü quide Lazarüad fratres 

fuos mitti peteret. Habétcingtille, Mo- 

fen & Prophetas,quib.fino credut,nec 
eiquiilluc abinferis rediret, credituri 

funt?. Quamobré ne cómittamus,vt Sa 4Lvcesf.16 
tanq contincter tüdiurnistünocturnis 

infidiis nos adoritur,in fuos cafles & do 
lofaretia,que ad predi explicat;nos pre 
cipiteà quib. Dei viviverusfiliusIcfus 


































174 





Chriftustanto pretio os redemit, acer | 


biffimos mortis cruciatus pro pobisy in 
cruceperpeffus. Potiusillum oremus, 


vt mentes noftras colluftret, & in fuas. 


femitas dirigat, quo verbi eiuslumine, 
omnesillufiones,impofturas atq; prefti 


giasdifpellere poffimus,per quas diabo | 


lus(cuius vnum efthoc ftudium vt nos 


n 


ne 


52 uin a MN C c NM NI — 


fempiterno exitio inuoluat) nouas fub- f 


inde infidias molitur,quibus Dei Eccle 
fiam & pios aggrediatur. 


TÉXTTIS 


Jattur petves,quo certius zu- | 


dicium faceret praecipuos ex eo- 
Vu mero.qui £eflati fuerant 


reum ele Martinum Guerram, | 
coram adeffe subent , tp[as i Hem». 
eMartin forores cu maritis, ff- | 
muletiatip[fP T aitaunculu.fra- | 


Ires E9 certos con[angutneos : ut 
amboisla fh muleorum oculis ob- 
Hcerentur,atg, alter tandem «ve 

N 
ré 








] 


n 


véagnofc ceretur Martinus Guer 
ra. Q uiomnes tufít adfunt,pra- 
der T illu fratres, qui zulizs lite- 


ras mins aut tmperio adi Hg U- 


| | quá 4 potuerunt ot aduer, 45 fra- 


| 


rem Fefimonum dicerent. 


MANNOTATIO LXXII. 


Erant profecto ' ifti nonnulla venia ar.Leetali, | 
| digni, qui nollencin fratris pernicie te- fouet | 
ftimoniumferre. Quaad remlex qUO- lulia cr $.pe | 


| que ipfa noluit tales cogere , maxime MM i: 


| quum restantaagitur,vt capitis pericu- 
! lumfuübeundum fit^. Nam inhumanita 5 1fimaens, 
| tiscuiufdam effe videtur, vt compella- '//ererev. 


| tur quifpiam fuo generi, jd eft carni, of- py. 


| 
| 


( «qui ac, 20H || 


| "f, (anguini ipfi, pernicié conflare : quü « 4 paru 
L i 7 

fuam nemo carnem ( vt eft À poftoliver uf » 

bum)odio vnquam habuerit ?^, imó qui dEph.eaps | 


Bp ^" -— is vel impio 


| fit peior' .Hacratione ad dU IDO E. e 1 Tim.cap. 


| 
| 


terpretes,docét,cum qui Àrcem vello- 
cum quempiain munitum Principi fe 


| traditurum fpopoderit, quoilleaduer- 





| fusquoflibet hoftes vteretur,non tenc- 











M 
























176 


IE foLincper.. i tame hoc;pmilfo,vt aduerfus feipfum 


sio.deiuréiur. tradere debeat jnecadueríus parentes 
Bar. m l.i. ff. ; 
de fenator. 


liberos ,fratres vel alios genere proxi-. 








ghaL.inl.i mos,quosnaturz lege non multo mino j 
acittifsimi,C. ,.; : i f.; : 
'^ rj charitate quam feipfum compledi 1 


| defideicom. 


dol. inl fra- dRDCL 


ter à fratre ff. ai E M $p V S. 
e/ Adest ergo omnium prima 


| decódindeb, 


foror natumaxtma: qua paulsf- 


perifium nuper reuer[nm intui-. 


ta; ftatim fratrem e[Je Agno[ctts 


atq, flens In eut amplexus rutt. 
JANNOTATIO LXXII 


Quandoquidem Plinius, Plutarch", 


Valeriusaliid; hiftoriographi teftantut 


plures tumvirostum mulieres fubito & 


immodico gaudio abfumptos fuiffe,ne | 


mo, opinor, abfurdü exiftimabit, quód 
quifpiam prz gaudii magnitudine fleat 
& lacrymas magna copia mittat. Cuius 
rei documento eftPtolemaus Egypti 
rex, cuicurn fümmi munerisloco , co- 
dex legisIudaicz aureis deíctiptuslite- 
ris porrigeretur,maxima affectusletitia 

lamen- 


DEENEREEN 


we AA MERERI Dnnn——— 000/04 . 





€ 


— —Á 


177 
lamentari & plorare coepit ^. uippe a broth 4» 
tura(vt Iofephusin care narráda docet) ^7 un E 
in maxima voluptate fxpe id patitur, qd. 

aliisin fummo moarore & egritudine v- 
fuuenic.Plutimain cam rem & illuftria 
exemplaégrauibus Scriptor ibusaddu- 


i Vide ditest, 
309. 


| ci poflunt; deiis qui immoderato gau- 
! diooccupa ati non folüm flere, fed etiam 


 efllare animar in ipfo articulo confpe- 
!-&i func. Quorum magna multitudine E plis lib, 


e 
.$3.À 
omifla vnum Diagoram Rhodiü profe: 6575. 


ram,quiquum xL ios vno dicOlym- «e EM 
pix palzcítra victores, coronatos fuas pa 
tcrno capiti coronas, faciem a d tos 


5 


| BRL porn lum quocp gratulabun- 


dumaftare;acflores vndig; fpargere, vi 
deret, fucredibi li perfufus ]xtitiaineo- 


| rum complexuexpirauit'. Mitto enim ! Ciutefc 





quast. 


Philemonem poetam, qui afinum con- 
fpicatus ficubusveícentem queinpran 
dium parátx erant, tánta vehemctia coe 
pitridere,vt ftatim emorcretur. 


JI SINT IC MIN 
udices bzs verbis alloquens, 


- Hicoeródemueit frater Mar- 
M 























178 
A ul tmt Guerra. Vitroerroremfa 
:| T Tu Leor tn quem pevfidiofras "fle pro- 
LER ditor (tumautem Jl ilium pra- 
MI entem defisnabat )me ».forores 
$ E £9 ciues omnes Artigztenfes fup 
AMD pofttzs radicis ippulit €9 diu de- 
L. Unt. eddquameimus oratione 
- In "pfe quoque qui recens venerat, 
A collacrynmari captt. Demndereli- 
quaetia Sorores eum agnofcunt, 
omnes denique cateri Feftes ;dem 
faciunt,quitam pertinactter an 
tea T dhiicaufam fuis verbis con 
| firmabant. 
13 UT AANNOTATIO. LXXIIIT. 
13 IM —.— ObferuenthicIudices quanti fit pe- 
| riculi,maximéi in capitalibus caufis(vbi 
exiftimatio & falus hominisagitur)iudi 
cium ex teftium di&is facere: qui Íxpe 
mVidea»mt. tanquam comperta affirmant ^ que po 


1 
"TUE He ftea repudiare coguntur. Vidcantprz- 
AUT terca 



































179 
tercaquanto tutius fit;potiffimümin ca 
pitali iudicio, non tantum teftimonio, 
quod auditur;aut in tabulas relatumle- 
gitur, inniti: fed teftes ipfosaccerfere, 
coram audire,confpicere, vultum &ee 


| ftum contemplari, percotari, rationem 


di&ti exadté rogare. Sic enim fentio, fi 
hzc agendi ratio inftituerctur, multis 
infidiis, calumniis & confpirationibus 


teftium occurfum iri: quifanénontam 


Íe facilesad falfateftimonia redderent, 
Senatus fupremiamplitudinem reueri- 
ti;|coram quo fibirationem reddendam 
eflcintelligerent. Hoc nimirum eft qd 
Adrianus lmperatorIunio Ruffino,Ma 
cedonix procófuli fcribebat, fe teíftib?, 
nontcftimoniis credere velle. Fides e- 
nim &grauitas teftis prefentis longe ed 
excedit, quz ceftineorum verbis,quum 
duntaxat leguntur & recitantur ":qua 
Ícilicetnonraró dictantur vel excipiun 
tur magis ex libidine improbi cuiufdá 
diíceptatoris, velScribz imperitia, quà 
exmente € confilio teftis. Proinde Cal 
liftratus Iuri(confultus , Adriani argu- 
mentum profequens,hec ex eiusepifto 
la (ubiicit, Quod crimina obiiciebata- 


s 
JvE 2 


J 


» l5.G.idedi- | 
uus Jj. 4e teft i. 

























180 

3 d pud me Alexander Aproj&nonptobas 

8 |. batnecteftes producebatfedteftimo-. 1 

IBI Hilbva volebat quibus apud melocus | 
D cas.uem4; non efl(nam ipfe cosinterrogare foleo) 
BEIDE sa. ipfum remifi,&c.^ Atq; id fibivult meo 

Iri p $.becom- . EAS Ya à E 

1 iudicio ;quod Iuftinianus fcriptum reli- 


| n I 22a , 1n note. 


dc teflib. coll. quit,in iudicio capitis, vbi maius eftpe- 


C 7-746474 ricalum (eftenimres deexiftimatione - 3 
ME d eloqu entif[z- 


I mum,C.defe- & capite hominis) necefle effe,vt ceftes 
^ft. — Iudiciproducantur & exhibeantur*. 


CGISE JAM MU 
T andem tpfa *Rolfía tn me- 
dium adducitur , qua frm "lata, 
2n recentem 1itum oculoscomte-. | 
ctt obortts lacr Iiirtotatremes 
| | efear ft j 0l "UEnto d, git Att, ilti 
| madente eum ample xuraaccur- 
VityeYrati veniam po /G5,1nquod 
NA imprudentem fe, zl "-verfutia, 
$1 calidsitate,atque impofiura ctr- 
i. UIN cumuentam.» incidiffe confite- 
| £ur: 
LAN XQ 

































Y8r 
UANNOTATIO LXXF. 


Vtliquidó intelligatur num hzc cul 
paexcufatione vlladignain hac matro- 
na eífet,fichabendum eft, crimina om- 
nia(vt & cxteraquzlibet qux ab homi- 
nibusfiunt ?)volütateaut preter volun- 
tatem & confilium committi .Primige 
nerisfuntea, qux deftinata & meditata 

." deliberatione committuntur ': qualia 
| funthominé confultó interficere 'mu- 
| lierivim inferre,furari,falfura teftimo- 
| niumdicere, & huiufmodialia, quz no 

nifi dolo & malo animo fiunt ^: eaq; vbi 
perpetrata funt,veniaomnino funtindi 
gna,quoad homines ^ etiamfi eumqui 
defignauit,ferió poeniteat". Namalio- 
quinullum vnquam de facinoribus fup 
plicium fumeretur. Quotus quifque e- 
nim,quinon euitandiíupplicii,aut infa 
miz caufa,non dicat, Me peenite: Pof- 
funtctiam dici voluntaria, quzcunque 
iraaliqua , autanimi repentina pertut- 
bationcadmittuntur. Velut ficum in- 
terficio,quem mea vxoreabutebté de- 
prehendo 5, autqui me perimere cona- 


tur^, Huiufmodicriminactfidum pa 


M 35 


q Arift, Ethic. 
ATIS ARUM, 

uo. . 

vrl. "44 20H 
de lecibus. 

G ^: ) 

$ Lrefpicien- 
dum,S.fin.ff- 
de p«n. 
t l.1. C. defi] 
cár.c.x. de bo 
mic.in 6. | 
a l.penult. ff. 
de adzel, 


| 
bL3.c.deepif.. 
c.1. debomie, 

in decretal. 

C Lqui ea mem 
tef. defur.c, 

cuni no ab hos 


miae,de Ind, 


dl. Gracchees, 
C.de adul, 

e lot vim, ff. 
Devo 
de tu[tst. C 114 


yc c.fi.3 $. diff, 





182 
trantur, coniunctam habent quandam 
voluntatem a tali perturbatione excita 
2 tam,tamen quianon fuit voluntas pla- 
dr L é medit; ata & confulta fed animi impe 
MF L£mulie, tt exprefía,G velut coactasfacilé remit 
ES 009.77 po fiunc*. Perdifficile enim eft homi- 
IU guod me. cati. 
IU e Lveumf niintamiufto dolore,feipfum reprime 
gp defur. 4.Lvt ye, & iram cohibere": vtfatisille often- 
3 EE - 
aM l; ART ditquinonabftinuitmanttab ipfoloan 
tin, $n». ne X t1 I. papa, quem in adulterio cum 
Ge di b 
dm Tn ,, YXore deprebenfum iugulauit. Quz 
4 pontifkum. porro prztervoluntatem, fiue non vo- 
iM . luntariécommittuntur, funt in quibus 
1 cafus quidam inopinatus fiue fortuitus 
k Lrefpiien- Velerrorinteruenit:& remitti debent*. 
ti E Vtquum Tclegonus Vlyffis & Circes fi 
T dn Wo lius, ,caíu patre "m occidit; quum eumno 
t$ Ea agnofceret, & fibicum feruisrem effe 
d nb putaret , aditum domus paterna pro- 
EN oz4r4t hibentibus'. Idemaccideret, fi quis in- 
BEI s. ter venandum , aprum autaliamferam 
Em. venabulo petens, hominem continge- 
A y ret, exquoille vulnere moreretur, vel 
P ,CxXq 
m m tlator,de o rati f: l "E í fadi 5 
| VRAT grauiter auciaretur t(vtinfactino 
SEU 20inic. ; 
III 1 s«icina;. ftri fpecie verfemur) iqua mulier cum 
! alieno rem habeat ,quemtamen maritü 
fuum putet cfle:aut contrà,viralienam, 


quam 


































185 
quam fuam vxorem arbitretur,conftu- 
pretambo venia magis quam fupplicio 
digniores funt": vt pluribus poftea do- » «1.15.4 
$19 . : N . I.c. fi virgo, 
cebim?. Alioquifane Lotusincefti dam /715,5,. 
nandus videretur, qui vxorem apud fe 4. 
accumbere ratus, duas natas compref- 
fic, & grauidas reddidit ^. Talia fatta »Gexce1s. 
quoniam ànulla praua voluntate profi- M | 
cifcuntur, excufari debere videntur". pLiren Mdaj 
Nifi forté precefferitaliquod malum o- rad quA 
pus,quod fa&o fequenti occafionem at de 
tulerit?.Itaenim qui crimen commifit, We 
iamin culpaerat,qui rem per Íe prauam s. 6 fornaca 
& damnatam faciebat: & confilio,ob ta rv. 
le rci facienda initium, iam vitiofo & ^17, 
malo erat. Verbi gratia, fiin animo iam mic. ! 
habeo Antonium interficere,fed in Frà Pus. | 
cifcum incido,quem occido:veniánon qul. Lei qu 
merceor,quia hominem interficere om- $//»»o 


[f* de iniur. 


nino conítitueram '. Bar.in Lrefhi 


ciendum, Sft 
IC EU T VS. 

Culpam potifízzmum imipfras 
eA«artini forores Velictens ,qua 
nimiafactlitate fibi perfuaferat 

VD ta 










* 194. | 
€9 4 ürmarant Veum effe , "fim 
fuum fratrem. 
Lu | ULANNOTATIO LXXVFI 


Ihi Hoc mulierum proprium eft,ex Phi | 
| lofophi fententia,vt temere credant, & - d 


virorum technis aftutiisá; facile fallan- 

| e Arif]. De^ tir: 
pu Ere. d erdlcet "fla fuit veterum matura virorum, - 
Bibel. ——Falerefwmineum,credulacorda, genus. 
de Iuftinianus quoque Imperator dicebat, 
Foeminas imbecilli ingenioefle fatisno 
uimus,innumeris deceptionibus & cir- 


5 I *$.2"4//m", cun uentionibus expofitas *. 
XN ete equal. dot. 


Sm T E UE E 
EDU E uum alioquicupiditatezn- 
13 EE credibili teneretur recuperandi 
it niu marttt. tag, b&comnmnia concur- 
i nM riffe quib. factle adductam [e ef- 
: fexvt eum admitteret ,eo magis 
in quodmulta ,eaq, maxtmé arca- 
4l . H4 C9 [fngularta indicia pecu 
Pat. 

















































19$ 
at. Verumquum primum frait 
den d 'eprebendere ceperit, mor- 
Lfezoa f 2 fe. excenttes optaf]e atq, adea 
| fbs eam illaturam fautlfenift Des 
Lose us cobibur[[et. 


vANNOTATIO LXXYEII. 


Morsomnium malorum finis eft, mi 
| pP um quies, & quietum ab Hiis vi- 
z periculisreceptaculum,verumq eft 
quod de illa vulgó dicitur, 
a malis requiem finemá, laboribus a rffert. 
a oinde,pbo viro formidini autter- 
rori effenon debet, fed potius abeofor 
titer conte i tine Numátiusad Ci 
ccronem fcribens, meritó tradit morte 
honeftam fxpe expetendam , cuius be- 
ncficiohomoinnumera pericula & in- 
conítantisfortunz infidias deuitat: ne- 
dum vtfugieda fit. Quin & Paulus apo- 
ftolusaffiduo ftudio flagrás coeleftis pa- 
triz,& adimmortalem foelicitatem an- 
(omnis cupiebat écorpore lolui,vytcum 


Chrifto habitaret? . Hac vero quanqui « d ;Philiped, 


verafunt,tamen certis quibuída tempo ^ 































e blato in 


Pledone. 





186 
ribus &ob certas moleftias qux occur- | 
runt,eextremum vitz finem optare, ho- | 
minis eftnimium perturbationibus fer 
uientis,& parum infacra doGrina infti- 
tuti. Quumenimiin Dei clientela (im? 
imó ferui addi&tiffimi & macipia, zquü 
eítvtinomnibusceius impcrium expes- 
G&emus:vt(quod dicere Hegefippus fo- 
lcbat)neque hinccitius migrare,neque 
diutius morari cupiamus,quam velit &&' 
iubeatipfe Deus immortalis,qui,vt vi-. 
uamus & fimus,nobis contulit. Nemini 
igitur fas eít filum vitz abrumpere, aut 
animam à corpore feiungere, nifi ei de- 
mum;quiiftainterfe coniunxit. Sed vt 
qui Magiftratus autoritate, inquit Pla- 
to,cuftodia funttraditi, non anté inde 
exire debent, quam is iubeat,cuius im- 
perio illuc conieci funt: itanosabíque 
iuffu & nutu Deianimam , quam ab eo 
accepimus, ànobis abigere velabftra- 
here,fiue ex hoc mortalis & miferi cor- 
porisergaftulo egredi debemus". Loc 
eftapud Auguftinum, vbi valde occu- 
patur &laborat,dum ofteditquàm gra- 
uitcr peccant qui morté autoptant, aut 
(quod magis reprehendendum eft ) vI- 
tro 





187 
tro fibiinferunt;potiffimuüm quü id pee 
nzautinfamiz metu faciunt*. Id quod 
ante eum Ariftoteles docte oftendit,no 
effc hominisfortisaut cóftantis,fed po- 
tiusignaui & pufilli animi, manus fibi 
afferre & propric necisinhumanum au 
tore fieri, vt hac ratione fupplicium , c- 
cgeftas, aut aliud quidpiam moleftum at 
queacerbum vitetur *.Equide non fum 
neícius,olim Annibalem, Catone, Caf- 
fium,Brutum, Neronem, Diocletianü, 
Sardanapalum,Cleopatram,aliosá; plu 
rimos, nein hoftium poteftatem veni- 
rtent,mortem fibi coníciuiffe, aut certé 
àfuis,ipforum iuffu cofoffos effe. Idem 
etiam ab aliisfa&tum effe, prz morbicu 
iufdam & cruciatus vehementia,qui có 
impatietia & morore adacti (ant^. Hoc 
quippe Adriano Imperatori, & Silio Ita 
lico excellentiffimo poetz,accidit: Luz 
cretizitem & Porciz,;Romanis matro- 
nisjilli quód fupra modum molette fer- 
ret vim fibi à Tarquinio illatam:huic,q; 
nimium moerorem audita Bruti mariti 
morte perceperit.Quin &z extiterunta- 
liiqui rerü huius vitx pertafi, idipfum 
infcadmiferunt,vt farcina corporis de- 





f Deciuit.Dei 
lib.1.cap.16. 
ud 18, víque, 


v Arift. Eth. 


e 


10. 4.. CAD. 76 


b L5.ff.de be. 
eo.qui mor. ff- 


bi conf. 

























188 
pofita,liberé eam feclicitatem cófeque- 
ili rentur,oquamffibianimofinxerant. Sic | 
"o Gymnofophiftz & Brachmanes apud | 
Lut Indos: fic Cleombrot? Ambraciota phi. | 
d lofophus.Is enim perle&o Phedone Pla 
"LER tonis,in quoSocrates deanimi immor- | 
JUI talitate differens inducitur,é muro fein 
| .  mareprecipitem dedit, vt quiete tütio- 
ZUM 7C T-TV*- re, S beatorum coetucitius fruerctur. 
f iu queft. Latlan. pr QOuidisslid : ^ 
Defalf.[a».li. 19 € quo Ouidius fic loquitur *, 
UNS Veldepracipiti venias ia tartara faxo, 
4 ARN Ft qui Socraticum de nece legit opus. 
v Callimachus ctiam, Grzcus poeta, ele- 
8g gansineum epigramma conícripfit,qd 
4 in Latinam linguam ab erudito quodá 
Jj viroita conucríum eft, 
H^ Vita vale, muro praeceps delatus ab alto, 
DixifHmortens Ambraciota puer. 
Nullu in mortemalum:dctà fed féripta 
| Platogis 
H | | Nontta eraut Anto perciptenda 1uo. 
EN Alii denig; hocfecerüt oftétatione qua 
N dam,& vanafpe cterni nominis queren 
j BU di,vtficquidé trophcü honorificüapud 
| | pofterosconftruerét. Quemadmodum 
l Latlan. De z i qe ede à 4 
félífap.lib.. CAcathes, Chryfipp'& Zeno inGrecial, 
«epis. — Decii& CurtiiRomz, MenzceusT he 
bis, Codrusrex Athenis: Ca- 















— yu 


189 
Codrus s propatria non iidus mori" 

| Ecaliijno pauci;in qb. Empedocles n 

Busill c philofophus. Quivt Deinome 


 hominü opinione fibi copararet, apud 
: JEtnam Sicilie monte , cuiusperpetua 


funtincendia, àfociorum coetu fubdu- 
&us,clamíeinignem coniecit. Exifti- 


| mabatenimfore,vtquü nufquam appa 
| reret, intcr Deos immortalesreceptus 


— - — €— — 


| effé cenferctur. De quo Horatius", 


Siculi L poeta 
Narrabointeritum.Deus immortalis baberi 
Dc pit Empedocles, ardente e frigid' ABA 
Infeliit. Sit ius liceat, perire poetis. 

Fcfellitramé hominé fpes fua. Naignis 
vis crepidas enceasextra crateres euo- 
muit,qua totaciusambitione & impo- 
fturá patefecerüt. Eft ergo(vtad rem ini 
tio inftitutàredeamus)homineChriftia 
noindignum,& Deo veheméter difpli- 
cet,vtquis vite fine anteuertat & fuisfe 
manibus, à Domino nondü vocatus,có 
ficiat:quaa Deoanimánóftre ci tags 
& fidei comiffam acceperimus.Quód fi 
abamico depofitü quodpiam accepifti, 
nempeargentü,monilia,aut quiduis ali 


ud, co fiabütasiss merito & iurc optimo: 







































I90 
B wp improbus perfidus & perueríus habe- | 
1 n4 ris. Multo magisigitur fiabuterisre tan 
E51 ti pretiijnempeanima, quamtibi Deus 
1 cuftodiendátradidit, hoc eft, fi eam in- 

| iuffu dantis Deiàteamittas & expellas, 


T MERE WS. 
LINT É) noctrca quum (etam indi-. 
: DO gnedelu[am antmaduerteret ,ca 
fitatzs oprmione excidiffe lite ne- 
im frio proditori intedifestant ad, 
Wu perfeuevantta per[ecutam effe 5, 
[ E Uf captted pratore Aegienft da- 


mU natus [n , vt mortui cadauer 
d de I quatuor partes di "[Jecarezur. | 
p ANeque 1neo tamen fecon atf: 
11 20 fed pofiquam illead Senatui T o- 
|j bil] lofanum prouocautt fea 4 Patrib. 
T f'bplicempetuffc, ot fibi eo vem 
HUM ve( CRM. id entm et fe an- 


LA tmpediri me loco extret ) e9 
de 























19l 
deiniuria accepta conqueri ,zu- 


diciod, homtne ? perfequa liceret. 


MAN AXOTATIO LXXFHL 


Hxcerantnon obícura finceri ani- 
Imiteftimonia, vtftatuere poffis Rolfià 
| nunquam GRANDI CUTS àvero ma | 

|rito diuettere, aut fidem, quam illi de- [5 
Bbebar vlla ratione fallere, licet corpore H 
icum Tillio interim commixta fuerit.Si H 
| quaenim mulier cum viroaliquo con- 
fuctudinem habet, quem maritum effe 
l'perfuafa fit, cantifperab adulter nomi- 
| ne& culpaabcerit,quandiuignoratione 
illa tenebitur, fed tum demü duntaxar, 
quum reíciuerit, neque verbum vllum 
| fecerit". Id vero Rolfig noftrz obiicinó 4. «frvirge, 
| poteft; quz fimulatQ; veftigium vllum ?*?* 
| deprehendereautolfacere ccepit, infi- 
| gnisilliusfraudis, qua eam 1illius ne- 
quiffimusimpoftor, improbiffimus ve- 
teratoromnium quos poft homines na 
| tosextitifleauditum efl;perfidiofifime 
| ludificatus circumuenerat: neq; vlli la- 
bori ncque bonis spepercitquin cum a- 
cerrimé períequeretur. 





í95 
T BOX ICM S 


30 flum huiusrecentis Guerranar- 
AD. tinerenequiut[[et tamen ad v- 


LM miferantis animi fignum dedit. 
3 Imo vultu quodam auffero;e9fe 


Uer LX dignaretur; dztfe-ve 
y0mquit r[Las lacrymas, quibus 
Z6 polum necdebeo commnouert. 


MALNAOTATIO LXXIX. 


I Hicnimirum cum Propertio dice- 
Eu &Elce.vltli5 bat D: 
dl Nil moueor lacrymis:ifla [um captus ab arte, 
Wi LE Semper ab infrdiis Cynthia flere fles. 

M . Acprofe&o, quoniam foemina ad plo- 
randum 


Hic vero operaprecium est ge. 
























rare.Is quum ad [ororum occur-, 
[fm eS agnitionem lacryuascon, 


| 
| 


| 


xoris etulatus » fujpiria &9 fum. 
205 gemitus,nullum "Unqua com, 


| uero a[pettu, tanquam illam fu- 








195 

randum natceffe quodámodo vidétur, For in Mi 
E voluntiufje broftliun: lacer yma': dea, 

/! imo buni- 

L --- difcunt lacryenare decenter 

i veQuod volunt plorant tempore, quog, ada? 4 ouidtib.s. 
jnonomnisfides carum lacrymisadiun-7* ^*^" 
f gendaeft(quas fcpitlime fimulatio & hy 

f pocrifisexcutitneq; etiam earundé ver 

[E bis. Habentenim(vtait Plautus) foemi- 
$nzinlingua mel, fed cor felle conte&tü 

| cfb,aceto imbutum, & amaritudine plo; puro 
gnum AN T'eruculento. 


TUR XY s 


E , P nhu mT n 4 2 
] quamjororese9 batruumobten 


" wj 


* 


1 dis. ANCeque enim pateromater, 
patruus ,forores aut fratres uo- 
t zorem baberedelegnt dilaum, ne- 
| porem aut fratrem quam «xor 
maritum. Itaque dome[Hcarum 
durbarumestra Cdi IoLimr ne 

(noprater teculpamfinfiimerede- 
eet. Ihitum Iudices ifi Rolfiam 

N 
























194 | 
bominipurgare conantur, veri 
omnia fru[ira:neque entmprimo | 
allo cogre[Jueius animus mite[ce- | 
re,aut ab infita au[teritate dedu 
cipotuit. Jta T aliii dolus plane | 
patefattus, e9 veces ifleomnium 
con[en[n agnitus verus IMarti- 
pus Guerra admi[us est : caufa | 






















" quoq, ftis omnibus numeris imn-. 


rutda t$ expedita, Iudicum (en, 
tentiam requirebat. Üuapro- 
pter Curiamagna £9 graui ael- 
beratione omnibus expen[ts, dr 
veflum in bac verba edidit. 


ARRESTVM SENA- 
TVS TOLOSANI. 


Vifo Proceffu, habito cora prz 
tore Regieníi contra Arnalduü Til: 


lium,cognométo Paníetam,fe pro 
Mar- 








I90j 
MartinoGuerra gerentem,nuncin 


; cuftodiaPalatina detentum,ab ip- 
| fo Prztore prouocantem , Senten- 
- tia ampliffimi fenatus eft;caufz to- 

| tiusactaomnia,vnà cá ipa rei pro- 


LJ t 7 
7o apnd 7 


—— 


uocationeannullanda effe, Ad de: 


! bitum porro fupplicium irrogan- 
| dum, quo expietur impoftura, cri- 
| menfalíi nominis & perfonz fup- 


pofitio;adulterium;raptus,facrile- 
gium,plagium,furtum Czeteraáue 


! criminaab;i pío Tillioreo incarce- 
| ratocommifla, quz omnia ex i pío 


 proceffu refultant , Senatus homi: 


nem hac i gnominiofa multa dam- 


| nauitatqueetiamnum damnat , vt 
j ad fores Ecclefia Artigatenfis, ge- 
I nibus flexis ,indufio tectus, capite 


- 





L aperto, pedib.nudis, refti collo in- 


nexa,tedam cereamaccenfam ma- 
nibustenens,veniam à Deo, Rege, 


N a 






























; 


rtoó | 
P1 Patribus, Martino Guerta & Ber- | 
Wann tranda Rolfiaconiugib.petat. De- 
indecarnificiin manustraditus;ab | 
eo per plateas & compita Artigati.| 
circumductus,refti collo reuinctus | 
ipa anteipfi? Martini edes adducatur, | 
LM | ibique patibulo quod eiusrei gra- | 
: tiaerectüillicfuerit;appenfus ftran | 
-guletur:poftremó cadauer combu 
ratur, Cenfuitinfuper Senatuscer-. 
tis caufisadid adductus, vt bonai- 
EN pfius Tillii,filiz (quam illeex Rol- | 
EDU fia,impiéad hunc modum per Mar 
| tini Guerrz nomen & períona fup. 
pofitam connubii pretextu dece- | 
pta füfcepit)edidto poffidenda tra- 
dantur: fic tamen vtlitis impenfz, 
»riusdetrahatur.PorroMartinumy; 
Rolfiam,& Petrum Martini patrus 
NIME um Curia,foro & lite eximit. Tila 
| lium deniq;reum ad pretorem Ree 
gienfem 





















197 
| gienfem remittit,cui executionem 


reiiudicate,forma & verborum or 
| dine pra'fcripta faciendam , man- 


| 'dataccommittit, 
Í 


EXPOSITIO VER- 
borum przdicti Arrefti. H 
JisE Xeno yiliS. WE 
Caufa totius afi omnta-una | 

| eum tpa prouocattone » 9. - 


| 


|| 


|. CANNOTATIO LXXX. 


| Gallica fonant, Prowocationem, ci» 2d 4 
| quoprouocatum eit,& c.Hocautem eft ip- 
| fum Prxtoris Regienfisiudicium, quo 
| lilliuscapiteobtruncaridebebat,dein 
de corpore in quatuor partes diflecari. 
| Quod quidem iudicium à Patribus in- 
ductum eft,quibusgen? hoc mortis ho- 
| neftius vifum eft, quàm vtadco prodi- 
! giofo & nefario proditori omni fcelerü 
| colluuione contaminato,imponeretur. 
"Iametfienim difcrimen peenarü,quod 
à iure noftro inter nobiles & plebeios 
3 






















r98 
al.milits.c, conftituitur' jin Gallianon accurate fer 
* SMS uetur(vbitenacius regula generalis, ra- 
"* 'tahabetdignitatsomnia priuilegia cri 
minum & facinorum turpitudine obli- 
OAM terariactolli^)tamenin iudiciis capitaz 
cs de digni libus religiose hocfemper factitatü eft, 
(io ib.11. vc nobilibus cáputamputetur,czteri fü 
e Acurinl4. (yendiotollantur'.Sed & illud nónnul- 
$140. deré, t i ehe cp 1d D : 
milit: liadduntin Gallia feruari, fi quis vel cla 
riffimo & nobiliflfimo genere ottus,pdi 
tionisatrocioris manifeftus fit,cum cüc 
non ple&i capite fed in patibulum tol- 

















li , & quidem in furcam cxteris fubli-t 


d Bald.in c.cis miorecm d 


quidam, de iu 
TCUY, 


T EOUpTACS: 
Crimenfalfr. 


ud NN0OdSATIO. LXXXI. 


Satisapparettalecrimen hic interce- 
dercinnominis niutatione & perfonz 
fappofitione, quum Tillius affirmaret 
PEE (c appellari & efle MartinumGuerram. 
fendos, C. dc Quod enim dicitur nemini non licere 
pios vtnomen proarbitrio mutet ^, propte- 
j ;,, teaquód nominatantüm ad dinofcer- 


qui.mo. tefta, i 
ifr» — doshominesimpofitafunt ^hoctamen 
ita 


e Loonica ff. 


de mutat. 





Io9g 

itaaccipiendum cft, ne quo fraudisfa- 

ciendx aut damni inferédi cófilio fiat *, z 4. 1.vsics, 
» 4 . . £2? [uD - 

Velutiquum Papa Sergius h uius nomi- buds 

nis ífecundus,cuiItaliceé nomen Bocca di 


; porco (id eftroftrum fuis) eratjPontificia 


SICTERIBSEI, — Rm 


Lus 


| relicto,aliud fibiaffumant. 


| dignitatem affecutus,ad tollendam no- 


minis obíceenitatem & turpitudinem; 


fe Sergium vocati iuffit. Quz res poftca 
 inconfuetudinemabiit,vt reliqui; poft- 


quam Pape creati füunt)nomine proprio 
uodetiam 
Chrifti exemplo fe facere dictitant, qui 


| PetrinomenSimonilonz filio indidit, 


|! quum eum diícipulü fibi allegit ^.Quo- b Pica 


; nonfolum nomen, fed etiam cognomé 


| triam fibialiaefle dicere. 


|! fectnatus *. 


citca,modoó abfit mala voluntas, fas eft P*^os4ap. 
-. lib.4.cap. 10 
& ftemmatacommutare!, quinetiá pa- Mi 
ti AnOY,de 
: uemadmo- excef.prelat, 
dum Paulusin A&orum hiftoriafe ciuc 
Romanumferebat, quum illic non efz 
itu Quialioquinomen mutat, IAN UE 
fupplicio dignus eft quod crimini fal(i ri 44:0. 
; , , is Kol: 
debetur, & quidem tam infigni, vtaliis SU jn fe 
exemplo fit;ficutalibi loquitur Vlpian?» 1. quz, 
Iurif(confultus as Jf- de reb, Cof, 


da Pot iV iS. 
N 4 


k ACLca.18. 





























200 
- ANominis e perfona frbpofítío. 
ano U/ANNOTATIO LXXXIL 


TUNI Tilliusnomen & perfonam Martini | 
PUT Guerrz fuppofuerat, tantad; callidita- | 
"eu tC,tot retia tetenderat, quibus homines | 
m implicitos & confirmatosin hac períua | 
Ld | fione detineret,vt ipfa Martini vxor,foa | 
qb rores, & patruus, amplius triennio hac | 
opinione fafcinati manerent. Qua fup 

E pofitio infignis eft profe&to, fi.vlla vn- 
Y quam extitit;digniffima obquaminta- | 

Ha | . lemnebulonem exquifitaatrocia$; ex- 

^» qut empla edantur ^: etiamfi in.noftri iuris 
po — . . ditciplina rara adeo fit huius criminis 
2| TM métio,itavt vix vllus textus reperiatur, 
Hn qui huc commode allegariqueat. Mo- 
deítinus quidem quü de eo agit quife 
proamilite gerit, quum no fitjaut qui in- 
figniafiue ftemmata vetita vfurpat, aut 
Hl : Principisliteras cfingit& fupponit,gra 
) h elos S f uifupplicioeumiubcetaffici ".Papa Cle 
25 1 Eu mensiir.meminit cuiufdam presbyte- 
1 | | | | ri, quinomen & titulum Regis filii fibi 
Pl arrogauerat,cuius quidem rei pretextu 
armis fumptis magnam feditionem ex- 
| citaue- 






























2ol 
citauerat: atdefupplicio ne verbü qui- 
dem facit?.Ferturetiam nefcio quid de 
Barbaro quodam Philippo, quitanqua 
libereffet fe populo Romano infinua- 
uit;atque conomine Pratoriam digni- 
tatemobtinuit: verü rede illudan per- 
peram ab eo fa&um fit, mirum apudIu 
riíconfultum filentium ?.]llud preterea 
neminiobícurum eft, quemadmodum 
legesnottrz de fuppofito partuloquun 
tur. Sedquorfum hzcomnia? Suntc- 
nim & inter íe difparata & abhoclonge 
diuería crimina. Neg;certi quicquam 
defuppliciigenere vel modo,ftatui po- 
tcft,tum quialegibus noftris nihil eade 
rc diferté cautum eft, tum quód veteri- 
bus huiufmodi nominum fuppofitio a- 
liquandononimpuné modó,fed prolu 
do habita fuit: aliquádo animaduerfio- 
nequadam,fed leui,punita. Fuerüt pau 
loícuerioresquidam, qui morteciuili, 
pauciflimiqui naturali vindicarüt.Que 
quuim fic narro, nelectori videar quic- 
quam comminifci,non pigetaltius que 
dam exempla,illuftriora fcilicet & nobi 
liora magisá; memorabilia repetere. Ia 
cobusquum Efaufratrem maiorem na 





p e pepende 
mta de fent. 
excom. 


q l2. f. deoff. 


p*«tor. 


r lL1.$.fin.co 
l.2.ff.de Car- 
bon. edic.l.X. 
C.d: falf. 












202 
tu patriabenedidione fraudare ftude- 
ia ret,ámatre Rebecca monitus, ipfius fra 
i trisnomen& perfonam fuppofuit, ma- 
M nus & collum pellibus hxdinis conte- 
H gens,quó hirfutus inftar eius putaretur, 
veítesquoq; eius pretiofasindues. Qua 
35 fraude (vt docetScriptura) benedi&io- 
8 nem àpatrelíaaco confecutus,domini- 
ed um infratresaccepit,vt bonis fupra mo 
BH aGecp.27 dumauctusàcü&tis populis coleretur. 

Itatantumabfuic inquit Auguftinus,vt 
| obeamrem culpeturnedum puniatur, 
UB IL equeritor, V£ COntrà prxmium fraudis reportet ". 
2m $1224.4. EidemPatriarchx quum Laban filiam 
2 minorem Rachelem defpodiflet, cuius 
caufa fepté annos feruierat,ipfo nuptia- 
E CUR rum die, pro ca Leam maiorem in toro 
i geniali fubiecit,& Iacobo comprimen- 
How dam tradidit: atq;ita hominem ad alte- 
1 ram feptennii feruitutem adegit, vt Ra- 

chele potire&. Acnullashuiusfadi poe- 
«Go.cp.25 nasluiffelegitur'.Laodice quum inter: 
j fe&o marito Antiocho, AÀrtemioné(ma 
j Ji riti perfimilem) inle&um regium aíci- 
] "n uit : atque ille eius iuffu, tanquam ip- 
d fe Antiochus effet;e le&o loquens,vxo- 
E rem & liberos ciuibus commendatlet: 
| ca 






























| 



























203 
caratione perfecit, vt populus, qui An- 
tiochum eum efle putabat (fuerat auté 
| Antiochustoti populo acceptiflimus & 
| chariflimus) regem abíq; Laodices vo- 
|! luntateaccofilio nollet eligere. Ita cru- 
| delis impofturz illa przmium merce- 
demá; recepit, tantum abeft vt vlla poe- 
nam lueret *.Barbarusille Philippus fer 4l».15.7. UIS 
| uus,cuiusfupra meminimus, àdomino PAS H 
- fugitiuusquum populo Romano fe li- 
| berumeffe perfuafitfet , ead; períuafio- 
ne Prztor fuiffet creatus, neq; legis ne- 
| que magiftratus vllo imperio poenas de 
| dit, verum eiusacta omnia populus pro 
bauit& defendit": quum interim huiuf « -*. deeffi 
| moditemerariosíferuos,qui talibus fup pre 
| pofitionibus ad honores & dignitates 
perueniret, Imperator Auguftus dignis 
füppliciisafficiendos cenfuerit*. liopa/ 72 o9 
Clemés 111. quum de eo facerdote fcri- ^^" ** 
bit,quifilliiregiinomine ementito, po- 
- pulumadbella ciuilia commoueratil- 
liusqueaudaciz poenas flagris primum 
cafus deinde fufpenfus luit, indubium 
vocat,an nonqui tali cum morte affece 
runt,excommunicationi obnoxii fue- z cpepeidi- 


mus, de fent. 


rint:;non vtique dubitaturus,fi fola fup 77. 





vy 





264 
pófitio capitale crimen effet. T'rebelliü 
ANUS Calcam literis proditum eft; períonam 
| Bop filii Clodiifuppofuifle, vceius bona oc- 
fin cuparet: fed fraudem non potuiffetan- 
| ta aftutia tegi, quin veritatis viin aper- 
TS tumtandem prodiret,vndeillecauíain 
P foro excidit. Arfuppofitionis vllum fup 
i | plicium fuiffe fümptum;hiftoria no do- 
IS LbVale.Mav. cet". Idemaccidit in muliere illa Me- 
Side f diolanenfiqux Rubriam fe dicebat, ad 
bonaverz Rubriz mortuzinuadenda. 
 Succubuiffe conftat illam quidem, idá; 
UE P O&auiani Augufti prudetia;fed vlli poe 
NO idem ibidem n fabiacuiffe,null fcriptor tradit. Ne- 
EN ; quetamen melatet tales fuppofitiones 
EL inaliquib. fuiffe vindicatas,fed leni ad- 
j modum fupplicio.Herophilus medic", 
quum fe Marii iunioris filium pradica- 
tet,cum fibipopuli fauorem cociliauit, 
ob Mariiillius feptimo confulatu cele- 
| berrimi memoriam (cuiusifte nepos vi 
is DB debatur)vt multi ex veteranis & ciuita- 
n tibus fociorum eum tanquam veterem 
P patronum & tutorem fequerentur.Ita- 
j BU que quum Czfar cx Hifpania victor, 
| deui&is Pompeii filiis Romam rediret, 
quiilli obuiam gratulandi caufa proce- 
debant, 





































204 
debant,)non minus Herophilum,; quàm 
ipfum Czfarem ,falutabant, & honore 
afficiebant,cuiustamen trophza & vi- 
&oriz monumenta toto iam orbe per- 
uulgataerant. His rebus Cxfar commo 
tus, popularem quandam feditionem 
verebatur,cotentustantum exilio,ma- 
ioripoenaabftinuit. Quanqua ille poft 
Caxíaris mortem, quia Roma reuerfus, 
Senatui minitabatur,ex Senatuíconíul- 


toin vinculaconiectus & necatus eft *. k dem ibid, 


Nicomedes Bithynixrex(vteftin hifto 
ria)Cappadociz regnum mortuo Aria- 
rathe occupauit, data fide vxorem fibi 
foreciusviduam Laodicen. EareMi- 
thridates Laodicesfraterindignatho- 
minem Cappadocia expellit, regnü À- 
riarathi, illi? defun&i & Laodices filio, 
tribuit. Quem quü pofteaoperacuiuft- 
dá Gordii necaflet, Nicomedes veritus; 
neilleacceffioneCappadocigauctus,Bi 
thyniam quoq; occuparetiuuené quen 
dam fcitü & ingeniofum fübornat, q po 
pulumRomantadiret,atq; abeoCappa 
docic regnü,tanquà vnus ex Ariarathis 
filiis peteret. Huic praterea Ariarathis 
vxoré Laodicenaddit, quz illuc quoq; 








I toflin. ex 


lib.3 4. 


Tros. Pomp. 


206 
iretatq; eum filium fuum effediceret: 
vtícilicettota resRomanisverifimilior 
redderetur.Id Mithridates impedire cu 
piens,Gordium illum (de quo fuprá egi 
mus)eodem mittit, qui falfa omnia quz 
abiftis dicebantur,effe doceret. Popu- 
lusautem Romanus, perfpe&a fraude 
& vtriuíq; temeritate confiderata, nihil 
tame grauiusin eos ftatuit, quàm vt Mi- 
thridatiCappadocia, Nicomedi Paphla 
goniam adimercet,& vtrumq; populum 
liberumefleiuberet. Quo iure quum 
Cappadoces vti nollent, negarentq; po 
pulum Rege carere poffe, Senatus Ario 
barzanem eisprzpofuit'. Iudxus quida 
Sidonius,qui Alexandrum Herodis An 
tipa Iudxorum regis filium;oris, corpo 
ris,& vocis fimilitudineaptiffime refe- 
rebat, Alexandrum ipfum fe efTe multis 
perfuafit ( quem tamen pater interfe- 
ccrat)quum quidem multa indicia do- 
meftica pferretmonitore fcilicet quo- 
dam víus,quemin eo opitulatorem ha- 
bebàt. Vtporrorem omnem verifimi- 
liorem redderet;dicebat,milites, quib. 
fui interficiédi cura mandata fuerat, fui 
mifertos,abeundi poteftatem fecifle a- 
lio 












































207 
lio quopiaminterfedo. Atqueitarem 
aftu tta&tauit,& maximam Iudzorü par 
tem in cam fententiam adduxit, vt paf- 
fimeum fequerentur, ficj Regio comi 
tatu Romam veniret, regni partéab Au 
gufto petiturus. Iludziqui Romzage- 
bant,hominem veniente fplendore ma 
ximo exceperunt,;fublimé eum de mo- 
reperplatcas & compita efferentes, & 
miraculiloco oftetantes. At Auguftus, 
qui natura à talibus fallaciis & dolisab- 
horrebat, aliquid commentitii fubeffe 
fuípicatus,vt quod erat patefaceret,ho- 
minem abdu&um, remotis arbitrisin- 
terrogat;ciufq; animum ea folertia per- 
tentat, vt & fuppofitione ipfam & eum 
cuius confilio impulfus fucrat, planéa- 
periret. Verüim Auguftusnontamin eü 
Íícucerusfuit, quàm reigrauitas poícere 
videbatur:quippe quem fatis habuit ad 
remigum pcenamablegare. Autorem 
quidem & inuentorem huius fallacia 
morte multauit ".Illud preterea notum 
cit, extitiffe quofdá, qui huiufmodi im- 
pofturasaufi machinari,mortis natura- 
lisfupplicioaffe&ifunc. In quorum nu- 
mero recenífeturSmerdes;aut(G Trogo 





























"m Tofeph. Ant. | 
Id. li.17.cap. iu 
18, | 











& THerod.in 
"Thalia, YefH. 
lib.1. 


208 


Pópeio credimus) Oropaftes: qui quü | 
plane fimilis eflet$merdi(quéalii Mer- 
gidem dixere) Cambyfis Aflyriorü Re- | 


gisfratri,cumfe efle omnib. facile per- 


fuafit.Preceperatautem Cambyfes Pre 
xaípi cuidam, vtfratre interficeret, om 


nioterritus, & metu addu&us;,ne Rc- | 
gnoabeo fípoliaretur. Ifta porro homi- | 


nisaffimulatio eo probabilior vifa eft;g 


Prexafpesipfefe à Smerdis nece abfti- | 


nuiffc,contra quàm iuffus fuerat, dice- 
ret,& illiusfortem commiferatum fer- 


uaffe. Hisreb.cffe&um eft, vtSmerdes | 


(fiue Oropaftes) Rex creatus, regnum 
feptem menfium tempore tenuerit.Nà 
o&auo menfe proditus eft a Phaedima, 
vnaex concubinis: quz ab Othane pa- 
tre moónita,cum eo iacens, & dormietis 
caput contrectans , aures truncatas efle 
deprehendit:quo illefupplicio, ob cer- 
tumaliquodfacinusà Cyro pridem fue 
rataffectus. Quod vbi innotuit, feptem 
ex primariistotius Regni, fupra modü 
indignati, & generofo virtutis ftimulo 
incitati , in cius perniciem cum iureiu- 
rando cófpirant, & gladiis fub veftibus 
occultis cin&ti,eum inPalatio trucidat". 
| Non 






































|N6 magis propitia fortuna vfus eft Pró- 


209 


palus:quiquüà Ptolemxo ZEgypti, At- 


|talo Afiz, Ariarathe Cappadocizx Rezi- 
| bus, &ab Antiochenis fubmiffus eflet, 
|vtfe Alexandrum Antiochi filium pro- 


fiteretur, coj;jnomineà Demetrio(qui 





Syriamegecupaucrat ) paternum regnü 


peteret, rem aggreflus, tanta foclicitate 


| perfecit, vt victor, Demetrio interépto, 


Syriz regnum pacaté tenuetit. Sed bo- 
norum & honorum copia, regni; dul- 


| cedine inebriatus,ác peccandilicentia, 


nemine reprehendente, corruptus, ita 
íc omni voluptati & turpitudini addi- 


| xit, vtÀntiochéfes ipfijflaeitiofa eius vi- 
| ta& libidinibusncefandisoffenfi (àqui- 


| gitGibifpintereptuseft?^. Eadem ràtiO-o Afpia. Ales, 
| ne Archelaus fe Mithridatis filium cffe 5c 


! businregnum fuerat cuectus) ab eoja 

| Demetrii filium(qui & ipfe Demetrius, 
| & poftca Nicator di&tuseft)defecerint. 
| Aquoifte rex füppofititius &adulteri- 


nus;in przlio victus,in Arabiam profu- 


fimulauit: quam in fententiam Ptole- 


| mzum/Egypti Regem itaadduxit,vtei 


filiam in matrimonium daret , fibiá; in 
inregno fuccefforem haberet.Sed à Ga 


O 

































MER. T Vier dem arte, OthonisIm peratoris tcmpo- 
| Hi j li 1 e 4. Cd. I . * Ld E: 
Tor TM re, citharedusquidam fimiliimpoftura 


mun víus cft,qui fe Neroné cffe prdicabat, 


a quum fama Roma fuiffet, Neueawem fi- 
DM bi manusattuliffe, alium eiusloco fuif- 
l fc interfecdtum.Quamobrem magna fe- 
ditioforum manu hocnomine collecta, 

Syriam & Egyptum obire coepit: vnde 

aduerfis ventisin Cynthuminfulam,v- 

" nam éCycladibus,delatus,ibi in milites 
E UT quiab Oriente veniebant;autoritate v- 
| tens,eos in fua verba iurare compelle- 
du bat:vttota pene Àfia commoueretur.Il 
B : Juctandem Otho duas mifit triremes: à 
i quibus ea qua adulterinus Nero vehe- 
31 M batur, deui&a, ipfe interficitur, & cor- 
Ho bswtni» pusRomamdcefertur^. InFranciz An 
spinis nalibus fcriptum extat, Balduinü Flan- 
lecta. dri Comitem, & primum Conftanti- 
nopoleosImperatorem, Ànno ccxx v. 

à Grzcisin przlio interfectü fuiffe, qué 

tamen multo póft tempore adhucviue 

re multi putabant, quód eius cadauer 

nulla rationc reperiri potuiffet. Paulo 


poft 


a naptifa vul binio certaminefuperatusperiit!. Ea- | 


"AME quem oris fimilitudine & corporis fta-: | 
| tura proxime referebat. Addebatauté, 































OW nedum 





2n 
poftextitirapud Fládros quidam, cuius 
| cacratcum Balduino fimilitudo , qui; 
| neício quo naturali fafcino valebat, vt 
omnium animos fibiconciliaret. Quü- 
que multa certiffima & vera figna pfet- 
reta multis pro vero Balduino haberi, 
[ iA, Ciuitatibus pro eo agno- 
| fciceepit. Verum Ioanna Comitis filia 
(ad quam patris morte Regionis domi- 
natus perüenerat) nunquam animüin- 
duxit, velpatré eum agnofcere,vel tan- 
| quam Comitem admittere vellet: atqs 
incamrem confilium & auxilium àRe 
gc Franciz Ludouico v 111. auunculo 
petit.Is quumtotam rem propiusintel- 
| ligeré cuperet, hominem ad fe Peroná 
accetfit:acipfo quidem primo congref 
fu valde obftupuit, eum Balduino fimil 
limum conípicatus.V erüm quiarecor- 
dabatur, àfuo patre Philippo Augufto, 
equeíftris ordinis infignia Comiti olim 
| collatafuifle,cominus cum aggredi in- 
| ftituit, rogansquo die, loco , & ratione 
| Equesauratus creatus fuiffet,vbi ctiam 
| primum vxorem defpondiffet : depre- 
henfus impoftontempus concedi ad re- 
Apondendum poftulat.Qua re permifía, 
| OQ 


2. 


- 












212 
earatione ccepit fallacia innotefcere,&c 
breuiproríus aperta, in popina reper- 

cPanP Emil tus, fufpendio necatus eft^. Fuiffc alios 


CM Derel.eeft, : . 
IM nasuii.7. nonfum ignarus, qui fub tempus quo 


LAM giftratusdeillisfumpfiflet. SaMmMpitio- 
28 annz Anglice vfu venit:quz virili orna 
tu tecta,quü Athenas ftudiofum quen- 
dam iuuenemamica comitaretur,tan- 
tosinomniliterarum genere, atq; adeo 
Sacrarum, profe&usfecit, ve Romáre- 
ucría,omnib. do&trinaanteiret, fiuc in- 
tcrpretari doCtc, fiue difceptare acuté 
: inftitueret. Accedebantetiam fingula- 
nus res ingenii aliz dotes quib.abunde pol- 
| lcbat.Quofa&um ett,vtquum virab o- 
mnibus putaretur effe, maximam fui o- 

pinionem excitarit, & poft Lconis rim. 

mortem magno omniumRomanorum 

coníeníuad fummi Pontificatus faftigi- 

um euectafit: in quo biennium totum, 

*» duos m&fes & diesquatuorfedit. Quin 
I! & diutius fediffet,ni(i viliffimum fcortü 
libidine, cuiiampridem affueuerat, ar- 
E déns,cum quodam e familiarem habu- 
l iffet.Sic enim grauidafada,quum quo- 
dam 





EN 
ee 




























u——————ÉÓM 


P dolusaperienduserat,morte imminen | 
i te, exempti funt debitis poenis,quas Ma | 








—€—————— mm 


————— ÉÁRIMIMRIR ERER 


Tuftiniano reddütur, publicationis mu! 


213 


dam die S. Ioannis Lateranenfis zdem 


inuiferc vellet;partus dolorib.ingruen- 
tibus,in viapublica peperit, vbiloc" eft 
inter Coloflum & S. Clementis xdem. 
Cuiusreidocumentum hodieq; extat, 
quód Papaquoties Lateranum iter ha- 
betin tanti celeris & prodigii horrore, 
ab eaviaiteralió fle&it: Quin & hocob 
feruatur,vt,nequid fimile ruríus contin 
gat,quum Papa creatus cfbin fede S.Pe 
trilocetur(caenim illius rei caufa pertu 
favelexcifaeft)Cardinalium autem vl- 
timus Diaconus,fubmiffa manu puden 
da Patris contre&tat,& voce edita,Paf4, 
inquit,Zoficulos babet? .He funt potiffime 
dcfuppofitis pfonis hiftoriz, quas qui- 
dem colligere potui. Ex quibustamen, 
ac neex noftris quidem legibus, certo 
conftitui poteft de genere poenz in hoc 
crimine.Nam & ipíalex Antonini ^,qui ^ c4falf 
iubet crimen falfi quum perfonafuppo 
nitur,capitale cffe(quod tamen ordina-f 1.1.5 ff. 
riam,exilii & bonorü publicationis poe VEMM" 
nam habetimó & bonaipfa hzredib.à z$.f.vrautii 
itd, in nouel, 
&afublata?*)tamen capitalis vocisinter- Wait 


$ / ey: 
pretationem,qua ad mortem vel natu- 45^». 
? td aunot.) $. 
AO UAE 


d Platinain 
vita pontificii 

























214 


hLelito t. ralem vel ciuilem" referri poteft, Iudi- 
f-de bon.poff. 


: IL .: i 
Du COR AR M ftatuet vtra morte afficiendus fit reus?, 


EU Tameninhacnoftri Arnaldi Tillii cau- 
ba fa, tam multa capitalia fcelera concur- 
runt,quz fingula extremo füpplicio di- 


- MAU bitandum videatur: id quod ex iis qua 
a" * — fuDbiicientur,manifeftius fiet. 


T EC 
e/Adulterium 


Ü qn UANNOTATIO LXXXIIL 
24 | Tilliiadulterium non eft quód plu- 


ribus conemurexplicare, cuius fatis fu- 
perq; coui&us tenetur:tantüm de adul- 


veteres Romanifeuerosíe non prxbue 
runt, quod id temporis nulli erant qui 
alienis coniugiisinfidiarentur, neq; vl- 
lusfermo habebatur de impudicitia & 


kValt. — adulterio *, Quz caufaquoq; Lycurgo 


| , Max,lib.2.. 
l | PlutinLy- tueret., Quod veró ad Iurifcofultos no- 
I E ftrosattinet, multi eosiudicant adulte- 
rium 


v2 cis arbitrio relinquit: qui expenfis ma- 
3 rl gna diligentia circunftantiis omnibus, | 


- M gna funt, vt nihil caufz fit curampli?* du 


Eu terii peenadifferendum eft, In ea fané 
"i 


Il fuit,curin adulteros nullam poenam fta . 



























"rium capite non fanxiffe ", acneexilio 


| 
| 
| 


; 








——————————— 





21$ 


m L2.8. mi- 
i LE ( » les f£. deadul. 
quidem multafle,nifi fi demum inceftü ; uio 


ftuprum commiflum vnà cum adulte- 4/4. ve 


rio cflet: velutifiquis confanguinei nu- "9 


pram violaret ". At noftri Imperatores, » Lfiquivi- 
maximé Chriftiani & Catholici, legem dd 
àDeoimmortalilatáfecuti(in quaadul 

teri morte ple&tuntur ?)adulterium no »Leiree20 
folüm capitale effe cenfuerunt,fed addi ner 
deruntgladio & morte naturali dignü 

videri?. Ac Opilius quidem Macrinus, p Lerayere, 
xxi1irI.Imperator,coniuncta adultero- ed 
rum corpora fimulcremari iubebat *.1- 4/44/45. 
demaliquando duos milites, qui mulie deren 
rivim intülerant,duorum boum corpo gs. ir 1.14. 
ribus includi & infui iuflit, prater capi- 4ep»bl.isud. 
ta, quibus extantibus inter fe colloqui 

& (uam miícriam lamentati confpice- 

rentur "Iam veró fiquis velittextus no- etu. capito- 
ftrorum lurifconfultorum rede cxami- ree: 
nare,quicquid adhuc iudicatum de eis ;/. 
fitreperieteos non aliter de adulterio 
ftatuiffe.Id àluftiniano diferte oftendi- 
tur,dum docetlegemIuliam deadulte- 
ris(quam1urifconfulti in Pandeüris in- 
terpretantur)nuptiarum violatorib.& 


temeratoribus mortis fupplicium im- 
E: 


























2e 


P SCC MEPERUD I qpENSIC e OCEANS, 


NT 
E, 


^ Pistas sip 


er" AE aad 






|| qui-oniuer(as, 


216 
? $m pofuiffe*. Ectamenillud verum eft;n- 
nunquam períonarüm aliarümve rerü 
ratione habita , fieri, vt gladii & necis | 
fupplicium exilio vel alia ciuili morte | 
b4LClasd?, commutetur ?. Nonaliterfané quàmle 
SN Tue gimus inlege Cornelia de ficariis, qua 
quum homicidas extremo fupplicio af-/ | 

CROP ficiendos efle ftatutum fit ,firtamen nó 
Erin rato, vtob quafdam circunftantias pce- 
Acor naleuior,velutexilium,imponatur ?. Ec 
415 Sfi veróquiin[Turis noftriledione cü quo- 
ficar. aam iudicio verfati funt, eos non fugit, 
gladiipoenam duplicem effe;naturalem 
autciuilem.Quz naturalis eftomembra 
e Lilicitas$. mutilat,aut diflecat^, & quidem fxpius 
Vds ofeoraf víg; ad corporis & anima feparationé*. 
Lfiquid, f. 4e Ciuilisleuiusinfligitur, nempe ob cer- 
PME TUR tas(vt diximus)circüftantias , exilio aut 
Tiber: triremium ergaftulo, idá; velin perpe- 
»mf4?«. tnum,velin certum quoddam tem pisi 

€ Lfiquis filio, M 

S initum, f. aut (fiexPontificum Romanorum pla- 
deininfi. tft. citisloqui malumus)facrorumiinterdi- | 
LS ffr de &o & cenífuris tantüm Ecclefiafticis ^. 
b cdilélode Quum; lex diuina adulterii conuictos 
fen excin6 c virum tum mulierem interfici iu- 
??: beat noftrisImperatorib. aliterin mu- 
lierc ftatuere; vifum eft. Eam fiquidem 


calfti- 


í Leut.ea. 








-——Z— -— — 


— X 
- ye ae. 































Lr 217 

caftigari primum volunt, deinde mona 

fterio includi, vnde maritointra bien- 

niitempuscam extrahere liceat. Nam 

hocexac&totempore,fi maritus de eare- 

uocandanonfitfolicitustum monacha 

lem huius monafterii ornatum fumere, 

atq; illictotum vite tempus peccata de- 

flentemtranfigere iubent*. Romulus ks4£ve2.25 |I TO 

contrà,vt qui maiorem in foeminis con- NI. E 

tinentiam & caftitatem requirebat, eas fabolie,c.de WT 

morte multabat viros impunitos relin 77 | 
m MN . palam, $. 

quebat". Vnde extitit confuetudo,vt j,:;, 4i. 

maritus vxorem in adulterio deprehen J^ derit. sp. 

fomiun N id t Le a l.peual. C.ad 
punéoccidat, quum vxor mari- 0,5. 

tum in eodemgenere peccantem,ne di » Plat.in&o 

cito quidem attingat. Quodihil in fe "^ 

iuris(vtían&te Cato loquebatur) neq; ra 

tionis neq; xquitatis habet". Sed quis e- » 4.6.14. 

rittandem huiusorationisexitus? Cer- '? 4^5: 

tefiinadulterosanimaduertere ex Eth- 

nicorum inftitutis vellegibus placeret, 

incertiadmodum hzreremus.Ex eis.n. 

aliialio genere fupplicii punierunt: alii 

feuere vendicarunt,vt Parthi, /Egyptii, 

Locreníes & Arabes: alii remifDus, vc 

Leprzi, Gortynii & Pifidz: alii nullas 


4 


omnino panas fumpferunt , vt ludi, 








|| ib. 16. Alex. 


nibus, 33.4.5. 


218 
Maffagétz,S& quxdá porro Gentes cer- 
tz. In quibus & Nomades annumerari 

o Strabo Geor. poffuntqui emper vxorcsinterfe com 

Ne Go] IUDes habere voluerunt 2 Atque in eo 

dicr.li.4.ca1, fané genere digniffimi funt,quinon pre | 
termittatur,belli noftri Canoniftz ; qui | 
praceptore Pontifice Alexandro t1 11.vi 
dentur adulterium in numero leuiorü 


qp eatfidei- & minorum criminü ponere *. lamet- 


/ vod : "1 ; - ^ 
(hy etim (C enim ClemensPetri fucceffor,aut (vt 


voluntalii) quartus Romanz ecclefize 
q mios » Epifcopus, cosdocuctit, nullum flagi- 
igaane tium,fecundum hzrefim,efle deteftabi 
e.quidinon- ]ius,Deo magis exofum,necgrauiori di 
» 5^1 gnum fupplicio *:iftitameninter mini- 
bomiw,d  maillud retuleruntneq; tale efle volue 
agi FOR runt,vtclericus cius conuictus facris or 
inprins.38 dinibus mouendusfit': quód grauibus 
; «|4depe- demum &atrocibusflagitiis hzc exau- 


dott. d.c.at [i : : 
E urodE torationis poena debeatur '.Atquo tan- 


| eumniabbe- dem in numero habebim? noftros Gal- 


mine. 
t lo.Fas. inl. 


los? qui (fi quidemIoanni Fabro & Gu- 


i.Cque[t lielmo Bencedi&o credimus) iampride 


loef.G4-. ^ du]terium interfa&a laudabilia & in- 


,Ben.in c. Ray 


sui, verf. geniofaconnumerant, tantumabeftvt 


quitan er^ vllo fupplicio puniendum ducant? Qd 
9418.6 2,,àe Le N ; UM T- x * - 
fia. tamen falsó ab eis dici, & ad iniquano- 


ftra 



























































1 


219 

ftrx Gentis contumeliam, crebris & va 
riis noftriforiiudiciisplanum iam olim 
fecimus,vt nemo non perfpicere facile 
queat. Enimuero fiitares haberet,que- 
admodumiftli fcripíeruntvt tempus o- 

lim fuerit, quum in Gallia maiores no- 
ftri(quod mihitamé non fit verifimile) 
adftupra & adulteriaipfaadco conniue 
rent,vtaliqua laude afficerétur, nedum 
horrorieflent,& poenis reprimerentur: 

ecquodargumentü firmius afferri pof- 

fet;curillius tatis Iudices nó tam Chri 
ftianorum nomine cenfíendos putare- 
mus,quàm Barbarorum vel Turcarum, 
quibuslex ipfa in omnes voluptates & 
libidinesruere pmittit? nihil minus quà 
Dei & diuinz do&rine notitiam habuif 
fe?Is enim fuo facro yerbo docet corpo 

ranoftra membraefle Iefu Chrifti; non 
debere fieri membra meretricis,neq; vl 
laícortationeautfeeda cupiditate con- 
taminari,fed potius fan&té cafté & pudi 4 
céhaberi^. Deindeadulteros, fumma $c e Hi 
femperíeueritate Deo peenasexpeten- ^T 7:44 e 
te,punitosfuifle, nonin lege modo, in : 
qua capite damnátur abíque vlla venia c reir. 2o. 
fpe ^,& (vt loquitur Gregorius) (inc mi- s 






d (.605,23.4. 
5. 


eI. Cor.6. 
| f Heb.15. 


J 


| £lfeliet f, ]ibus 


) de ofhic.pref. 





220 | 
fcricordia*,fed etiam in Euangelio, in | 
quo monemur,nenosipfi decipiamus. 
Neq; enim ífcortatores & adulteri, inqt 
Paulus, regnü ccelefte poffeffuri funt *, 
fedàDeo viuo omnino damnabuntur*. 

uare fiqui adhuc mifero quodam fa- 
to tamalto fomno occupati funt, vt ad 
hzcfacinora parum fe attentos przbue 
rint,nunccerte tempus efb;vcex hoc ve 
terno cuigilent,apertisq; oculis notam 
Ípectent quid fuperiorib. feculis velhic 
velalibifa&dumfit,quam quid à Deoim 
mortali imperatum fitjaut legibus ciui- 
przícriptum precipue veró quü 
alterius circunftantie alicuiusacceffio- 
negrauiusredditur:quemadmodum in 
ifto noftro,vbi fimulperpetrata eft pro- 
digiofa & ante hoc tempus inaudita p- 
ditio. Non dubium eftigitur,quin Til- 
lius vel vnius adulterii nomine morte 


| hb $.fiveri-vt afficieduscflec^.Etenim ob leuius mul- 


! el iud.in no- 
! nel. collat. 6. 
«utb.(ed bo- 


j 4i; de adul. 


to crimen caupona cuiufdam famulus 
ex Senatuífconfulto Curix Parifienfis, 
meníe Maio 551. füfpenfus fuit.Is porro 


| 31queadulee cum herarem habucrat, in quamebria 


! Til,C.de adul. 
Pap.tit.de ad- 
3 wlter.c.4. 





& dormienteinlecto uu abfentisinci- 
derat. Iam verotali mortis fupplicio, 
quod 

































| 22I 
! quod aduerfus adulteros conftitutum 
| eft, haud ícioan velaliqua ex parte exi- 
| midebeantSacrifici, Monachi, acreli- 
| qui,quife proprio votoliberé perpetue 
| continentizaddixerunt. Id enim non- 
| nullisvidetur: propterca quód, inqui- 
| untjiftiquoties libidinisftimulisagitan 
tur,quum diuinitus cotinentix donum IE 
| nonacceperint, non habent vbihone- [^ 
| fte tanti zftus incendium reftinguere 
| queant. Itaquefiinaliquamforté mu- 

| lierem, etiam coiugatam animum con- 
| uertant, videnturaliquam excufatione 

| mereri,perindeacquifamis vehemen- 
| tiacompulfus,nonnihil cibi fuffuratur, 
| quo latrantem. ftomachum compe- 
| Ícat ^. Sed hecfententia impietatis ple- kefuapro- | 
| naeft , & rationis nulla firmitate niti- "4v 
| tur. Primimeniminiisquzlege diui- 
| naimó ipfa natura , vcl przcipiuntur 

| vel vetantur, fimplicitatem, neceffita- 
| tem aut vllam tentationem excufare ! L'venia,C. MTM 
| ncfascít'. Alioqui quz per inopiam Nin WU 
| mulier fe proftitueret , excufari me- deese.dift. 

| rerctur: quod vel cogitare nimiz eft M | 

improbitatis , quodque Ethnicis i- 5,72: 

| píis fuit deteftabile". ^ Sunt enim rt» 








222, 
hominipotius extremz queq; calamita 
tes perferendz;imó morsipfa, quàm vt 
quis minima rem facere fufcipiat, qua 

e citas 31. cum diuinalege pugnet .Pratereahoc 

T» vitio verti in primis Sacrifico vel Mo- 
nachodebet, qui non fatis ftudiosé vi- 
rium fuarum exiguitatem cófiderauit;. 
fed nimiam fui przfidentia, temeraria 
facilitate fein votiaculeos induit. Qua- 
obrem filabitur,neq; votum quo fe ob- 

eGm26. [ftrinxitferuat,fed adulterio corpus foe- 

fe* — dattantumabeft vtpoená effugere de- 

Hd.  beat,vt contràgrauius, mea fententia, 

pLo.25. fpplicium perferre mereatur,cuius fci 


!Deut.22. 


q Go.19.c.1,Jicet duplex fcelus eft, temeritate pri- 
$. qod«^ mum, deinde violatione przcepti diui- 
29.q.i.le . . : Sd. 

(on, c. fioi; Dl; quo omnis pollutio & fcortatio, in 
255441. primis vceróadulteriü,vetatur^. Quod 
B eblans etiam (vtiamànobis dictum eft) morte 
vim peffam, plecti voluit", fiue circunftatiz aliquot 
ff. 44 5o nam vel leuare vel omnino tollere 
fedifsimam, 


Ce, — Vidcátur.Qualespoffuntrecéferi igno- 


sLfiadulteri- vantia 3, vis,  actatulz tenerz imbcecilli- 
um,S.diuifra 


Ires, f dead- tàs,quá crebria&tusimpudici & obícoe: 


ul. ni inhocprecipitiü deturbarint,& alia. 


mu "d . . - d rd . 
P: a4 huiufmodi:quorüomniümomeétaarbi- 

^ . * D LAE AC . * A(^ €2t 
pil. trio boni &cquiludicisrelinqui pofsit'. 


lE:ZX- 
















































225 
qo pec P T- SU en 
Naptus. 
(ANNOTATIO LXXXIIIL 


|  Quiimpudico mulierum amori fe- 
! melindulferunt, ii fe paulatim huic in- 
| fanigitaconficiendosaddicunrt,vtnon- E 
| nunquam apud feipfosnó fint. Quum; L 
; pudicitiam eiusquam depereunt expu- E 
| guarefe non pofle animaduertüt, vcin- 
| terim effrenatz imó efferat cupiditati 
| moremgerant,fexcentablanditiarü & 
J fraudumgenera comminifcütur: quin 
f & plerung; ad vim inferendam animü ; 
| appellunt.Vnde committitur flagitium MES 
! quod Raptüappellamus. Cuius nofter 4». 1.vnica, 
L ifte T'illiusperípicué reus peragitur, VETE 
| raptum in muliere coniugata feciffe in- Iulia, depub. 
; celligatur:ficá capitis füpplicio dign? *, M HR. 
; Raptamenim effe eam dicimus,non fot PEUT 
| lüm qua viéloco inlocum abducitut?, e l'onica. c.de 
| fed ctiam quz dolis ,fraudib. & falfis p- AES DESI : 
| fuafionibus pellicitur,& circüuenitur"; e. 9.glinc; MAIS 
| Quiquidem raptus non minus capita- de ra. 
Jis habetur,quam fi apetta vi perpetra- £L1.5./que 
tus effec'itum quiaaflenfio blanditiis & «fd» 


-, itr. l. eum, C, 


ffallaciisextorta, impoftorem culpa nó 4/4,f, 

























nu 214 | 
LI liberat,neque ipfam vitii turpitudinetri 
Í. T ME g Leonica. e» tollit*,tum quiacallidé perfuadere,ver 
DIE rus " borum lenocinio & blandis illecebris . | 
OE adhibitis,)non minoris eft nequitiz quà 
In n HL $e inuitum vi cogere ^. Ita Vlpianus quoq; 
bu "Iurifconfultus refpodet, qui hominem 
| liberumapud feretinet, etiam volente 
NEU & confentientem,fi tamen huiufmodi 
| voluntas & confenfus oriunturex aftu- 
tia fubornatione,& falfa perfuafione e- 
iusquiretine5;cum non minus damnan 
|; H-$ figu dum videri,quàmfivi retineat. Atq; eo: 
IM 25 o7 demumfenfuaccipiendi funt noftrarü 
Dro; legumtextus, quiinraptuvidentur,vt | 
D | raptus dicatur, vim & coactioné requi- | 
k $.itezlex rere ",Hincnonnulla excufationis ípe- 
| E^ cies elici poteft, qua Rolfiz vti fas fit. | 
c.derapt46. Cui enim visillataeft,ca neq; ftupri ne- 
f sous , que adulterii damnari debet !, etiamfi 
* fuisplans. pre pudorefcilicetnon ftatim enuntia- | 
vin paffim, vit, vel diferté quoq; vetuerit maritü de 
| VO. cocertioremfieri". Imoó Imperator in 
AI ! fl-depofil... in ea caufafamam & exiftimatione inte 
m. dl vim vc &c caftamulierisilli manere illiba- 


fpaffam. Lfe- o * : 
| difiimam, C. tam & illafam iubet. 


de adulter, TEXITYV s. 
Sacrt- 


ME 


giuria eei CO rr ice pute "tds LA x icieoeiee c qi ANNA IARE 28r -— 


x— 






iD eii Ar cM iro m 
NE 
m - E 





; 


| te fpes, totaG numinis maicíftas in Ido- 


— —wüÓ— —— 


— ———— 





id à infti . bGlc.facri 
| quid àDeo inftitutum eft, contumelia "9 «rit 


| tum dolorum zdificatis, rapiebatur & 


| rum facrarü,velcertéélocis facris abla- 


m : "ue : . QU 17.9.4, 
| bifacrilegus dicitur, quód facra Liberi ^^ 7:11 
























22$ 
Sacr ceu s. 
UANNOTATIO- LXXXF. 


Vtliquidó conftet veteratorem iftü 
Tillium etiam facrilegii reum effe,ície- 
dumeítquanuis homines olim profani 
& cthnici(quibus tota pietas & beate vi 


lis pofitacrat)id demum facrilegii no- 
mine cenícrent, quod é cemplis,ad cul- 


tollebatur: atq; ex eo more facrilegium 
proprie hodied; referaturad furtum rc- 


tarum *: tamen latius aliàs patere huius a1.:14.4.18, 
. 7» Ho " : Z2 
vocis fignificationem,;vt qui Deos con- ^ ?4^«4. 
Iul.pecu lat. 6 


temnerent, co nomine appellarentur. fausconta- 


Quo modo Lycurgusab Ouidio alicu- »«5cqui 


patris contempfiflet.Pari ratione Chri- 
ftiani (acrilegiü dicuntin genere,quum 
resíacrz polluuntur & pfanantur,quo- 


cung; id modo fiat, quu Deusaut quic- 

: TM M5. 20 guum,17.q.4 
afficitur: non adhibita nimirum debita 4cfqueco- 
reuerentia ^. Verbi gratia,corruptela in "4" 


j^ 








226 
Baptifmi facramento,metitó facrilegiü 


I e c5. appellatur ': item vis illata miniftris ec- 


AM clefix Chriftianz '. Magia quoq; eo no- 
wwe —minedicidebet,quód qui camexercet, 
impie verbafacra víurpat, dü cisad ma- 
die ede Genios euocandos abutitur*. Qui 
Ma negotiationem quandam rcrum facra- 
rum exercet,vt easqueftui habeatis no 
ores minus facrilegus eft . Prztereaqui de 
E Principisautoritate & poteftate difpu- 
tat,& in dubium reuocat)num quem il- 
leadfungédumaliquod munus elegit, 
idoneus fit,& dignus,is quog; in (acrile- 
glxCd4 giinomen incurrit?.Saluftius,vtin eius 
LAC EBENS Ícriptislegimus ,lerentiam Ciceronis 
I salufliui» VXOrem facrilegam vocat ^, quód mori- 
Cir. busadeo prauis erat, vt Cicero ab exilio 
reuerfus,cum ea diuortiü facere fit coa- 
i Plutar.inci Ctus .Que quum ita habeant,non dubi- 
e. — umeftquinqui matrimonio,quod pro- 
fanant, abutütur, vtpote re facrofancta, 
facrilegiiure optimo haberi, coq; nomi 
k Lquanuis. ne mortis fupplicio affici debeant *. Ea 
dU eh enimfuit Sacrilegorum ordinaria pce- 
11.4.3. 'na:quiomniatate adeo abominabiles 
1 Ljaeriegii, ferunt, vt veteres fepe viuos cos cre- 
fred ibpe cari iufferint. Quumquein aliis crimi- 
cul. - 1 ib 
nibus 


















































| 227 

| nibus(attp adeoinifto quot) xtatis có- 

! miíeratio ludicumanimos flectere de- 

| beat, vt poenz genus mitius fumát, ZE- » Lausilism, 

| lianustamenhiftoriz mandauit, pueri prod 

l quendam;qui tabellam aurcam, ex co- L. facrileg ii, 

! rona Dianzabftulerat, morte ab Athe- ! 

| nienfibusfuitle damnati, quód quum 

| puppasczterad;ludicra(quibushbzc x- It 
tasdelectatur) Dez offerret,illam tabel*4Ela»ve- — T 


. rie biftlib.s. 
| lamrapiendam delegerat*. «45.16. 


"dt a ipn b OA pe a VR 
Plagium, 


QE INANOUTAIDILOS JLXXXEL 


Plagiietiam crimen hocfa&o conti 

| netur:quotenentur noii modó quiho- 
| minemliberum donant,venduntaute- 
| munt fed etiam qui domi celát, capti- «L113.Lpe- 
| uum tenentne prodeat, aut aliaquauis BU: 
| ratione abutuntur?. Crimen haud du- goi; 
| bi& capitale exipfius diuine Legis COD Pt 
| ftitutionc. Quiex fratribus fuis alique b Lx. ffde ib, 
| furatus fuerit(inquit Dominus) deinde vehe 
| vendiderit;aut aliàs fuerit abufus, capi- 4/5/95 
) , D citatis. 

talecíto^. Hocautem przcipué locum «2o4.24 
| habet quum crimen fa&um eft in per- 


[ius 































228 
fonapropinqua,& valde coniunda, vt 

- In 4Lf.edepla in filio vel vxore". Neq; obftat quod ex- 
MN S^ cipipoteft;Rolfiam fua voluntatereten 
fund tram fuiffe,quippe qux nunquam cotra 
MU elzsvelu dixit^,imo pertinaciter femperaffirma- 
|! tee mft uit,effe cum fuum maritum. Nam(vtex 
CEMEU  flss.fiquo iisqua modo diximus, poteftintelligi) 
MN wl". noneftpropriévoluntas,poftquam co- . 


Wi de Uib.bo.ex- 


14 a&a eft,vel fallaciis & dolis extorta. 
T.E-2R DV 
Furtum, 


(UEKNNOTATIO ALXEXXFEIT 


Furtumin hac caufa, & latrocinium, 
nonmodoó fortunarum iftefacinorofus 
commifit(quibonorum partem diftra- 
xit,& variisemptoribus vendidit)íed e- 
tiam honoris & exiftimationis tü Mar- 
tinitumipfiusvxoris. Obiicietaliquis 
Furtum non effe capitale,nec morte pu 
L | niendum.Id fané ex inftituto quide La- 
TINO cedxmoniorum & /Egyptiorü procul- 
3 1M | dubio verum eft,apud quos omnib.fur 
z 4.Gd.Ii11 tis impunitas concefla eft*: quinetiam 
| 7.18 , let, Cri, . $C Á. T 
Hi hier. Cxhoftro iureidipfum fateor. Iuftinia- 

nusenim difertéteftatur fibi-non place 
re, 



























229 

| re, vt quis furticaufa moriatur, aut mé- 

| brorum mutilatioe amputationéve ple 

| &atur, fed aliaratione coerceatur, cui? 

| rciatbitrium fitpenes Iudice ".Hocaüt j vili 

| de fimplicifurto accipiendü fit. Nam ta ,,5, p. 

| lequiadmittunt,cosnulli vnquà Legif- fed unowo iure, 

| latores(fivnum Draconé excipias) mor apu 

| tepunierunt, fed pecuniaria, vel dupli, ^ | 

| ttipli,quadrupli,quintupli'autleuide- ; Exocp.hs MI 

| nig; alia poena cotenti fuerunt*:g, puta- DERE 

| rent,credo, huiufmodi furta magis ege- kufeaic» f 
ftate copellente fieri, quàm cófilio dite- i ai 

| Ícendi,aut pximo nocendi'. Vnü porro debes, 

I Draconem,veterem Athenienfium le- »»onasf.. 

| giflatorem,numero exemi:qui crudeli- ee 

| bus& fanguinariis legibusiin o€sreós, Lc6quopo- 

abíq; vllo difcrimine,morte animaduer ^^" 


tem;defaur. 







| tebat, maxime vero infurcs,fivelrem 
| qugobolo veniretfurripuiffent?.Quo- AER 
| niamtamen omnibus peccatis,quantü- dors 
; uisleuibus,eandem poenam conftitue- 
| bat,vtvelhominé defidiofum & ab ope 
| re vacanté morte multaret, omnescius 
|leges(quas Demadesdicere folebat,fan 
| guine nonatramento fcriptasfuiffe)ran 
| quambarbarz & inhumanz fublatz & 

antiquatz funt;aut faltem tacito quoda 

| | Po, 





a rapa eem 































duo 259 
a t Ciuium confeníu in obliuionem abie- 
81 runt: vnatantum feruata, quz homici- 
EEUU Hess. diumcapitaleeffeiubebat". Verimfur 
PLU tà atrocia, & aliqua rei grauitate infi- 

"UME enia,atrociori & feueriori poena digna 
IUE oL/acularii, cfle non eft dubitandum ", vt nonnun- 
2 aba e quam ad morté ipfam progredi liceat, 
EB pium, fiueciuilisea,fiue etiam naturalisfit*: 
| ANGE m veluti quz facrilegi committunt, expi- 
PU MNA latores,diztarii,& pacis violatores *. In 
fff depen. quorum albo non eftobícurum, ifti I'il 


qi TS. Ta. : - : 
Mr) liolocumfore. Nam facrilegü efle iam 


b 


quisquinque, dlemonftratum eft": Expilator autem ef 
SUR fe facile intelligitur, qui nihil reliqui fe- 

| infeudis, 41, Ccitex opib.& facultatib. Martini Guer- 
WE A HUP , I& . Pratereaeftplané diztariusaut(vt 
l Jactilegi, n alii maluntlegere)directarius:vt qui cla 
l Air I. & proditorié noncubiculum inuaferit, 
A duis i4, fed totam domumexpilauerit& exhau 
i| C.deadult, Íerit'. Eftinfuper pacis violator,atque 
E | duis: adeo capitali poen obnoxius(fialioqui 
M | frat. leuiffimum furtum commiferit")inhoc 
T AB un prafertim facto, vbi comperitur turbas 
4l qu.  intuliffedomui& familiz bene compo 
2 | fitz:quz fané violatio eftatrociffima pa 
sLfrdciis, Cis fupra modum colendx & tranquil- 
«bb.  ]itatispublicz "Quz profedo feucrifft 
ma 








————————— Á— 








231 
ma Legum fanctione notatur, etiamfi 
adulterii flagitium non accefferit ^. 


TERUAX DU MV S. 
Cateráque ocrimina, 


UKNNOTATIO LXXXFIIL 


Eaveró funt multzx aliz impofturz 
inifto fcelerato depreheníz,praterim- 
pias diuini nomiuis execrationes feu 
blafphemias, quibus fcatebat, vtantea 
oftenfumeft. Quoloco etiam de poena 
ipfadifferuimus *. 


"ETRAS VEA y 
"dd fores Ecclefía. 


UFÁANNOTATIO LXXXIX. 


Propteroffenfam nempe Deoipfi il 
latam , perfcedé violatum matrimoniü, 
fanctum & venerabile vit genus:quod 
Deusafeinftitutum cohoneftari voluit 
Filii fui prefentiaquiillicetiam primor 
dium fuorum miraculorü, & primitias 


quaídam edidit*. ZEquiffimum igitur il 4 ».«.* 


lud erat,vtexpiatio tam horrendi ícele- 
tis, abcaagnitione & confeffionc inci- 
| Pi 































231 
peret, quzad templum & domum Dei 
FUE HEG.cap. ge, vífurparetur*. 
l 1E | Matt.21I. T E M T V S. 
IN e/irtigatenfis. 
T PME MUANAXOTATIO XC, 
PE Vifum fueratantea Patribus, eam có 
m feflionem à reo obeundam effe inipfo 
ma quoq; Curiz tribunali, quo die Senatuf. 
- uU confultum fiue fententia pronuntiare- 
tur. Verüm poftea confideratum eft;te- 
merarium iftum homine, efleimpuden: 
tiaimmodera a,& incredibiliarrogan- 
tia, verborumque petulantia, Theone 
3 i quodam & Archilocho fuperiorem,vt 
FEE verifimile effet eü fubinde & tertio quo 
HL que verbointerturbaturum fore quum 
Ho Curiz Przíes ipfam Sententia pronun- 
"ntl tiaret. Quz fola caufa Patrib. fuit aliter 
Ho ftatuedi,qui fatishabuerunt, q; ea Arti- 
Bm Hr gati, vbifcel comiflum fuerat, exeque- 
E rentur. | | 
TZEMAPT VR 
Carnet. 
Dp OLX N OTATIO )XCI. 


MI Gallica periphrafis dicitexecutorem 
Tul fupre- 








235 
| fupremeiuftitiz-Hoc porro cft quodTa 

| riíconfultiappellát merum imperium, 

ideft fuprema iuriídictionis autoritas, 
fiucgladii poteftas,ad animaduertendü 

| infacinorofos, & poenas corpori inflige 

das lagrisymembrorü mutilationemor 

te denid; naturali,fifueritneceffe*. Ea EE dca 
quoniam carnificzs exequuntur,fupre- [^h 

mz iuftitic idcirco Executores dicütur. 


ARS A TALAPIT S 
eZIntetp[ne eXCartinti ades. 


OLNNOTATIO '"XCII. 
Congruebat etiam vt abominandus 
ifte impoftor, qui tam hotrendamipfi* 
domuslabem & familiz perniciem mo 
litusfuerat,ante ipfas edes poenas debi- 
tas lueret, in quib. tam nefariam prodi- 
tionem defignauiffet,& tandiuin ea ve- 
lutfcediffimo coeno defediffet 5. Quam L«apitalis, 
infententiánonabsre fueritipía Calli- Ad "S 
ftrati Iurifcofulti verba huc adfcriberc. quainprouin- WT T8 
| Famofoslatrones,inquit, iniislocis vbi MAE I 
graffatifunt, furca figendos quamplu- lc 
tibus placuit,vt & confpe&u deterrean 
tur alii abiifdemfacinoribus, & folatio 
fit cognatis & affinibus interemptorü, 

















234 
eodemloco poena reddita;in quo latro- 


d.$.famofos oops | 
B nes homicidiafeciffent *. 


; Tr h 
IDE. 1l ECT VS 
ibd e/ppen[us.flraneuletur. 


| eLNUNOTATIO  XCIIL 
Á M. Hocfíané fupplicium(quodantea do 

Mil. d. cuimus)digniffimü erat tam deteftabili 
hb dae & flagitiofo proditore". Sufpendium e- 
Tf «rmi eim interomnia poenarum genera,qua 


Bal. i l. cum 


jJ quida ,dciur. à Veteribus excogitata funt,eftignomi- 
EBEN niofiffimum,foediffimum,turpitlimum, 
W & maxime infame. Quod ideo à Poétis 
Z | informe, infelix, vile & turpe vocatur. 
l iEmidli12 Quale eft illud Virgilii de Amata ';Laui 
In niz matre, quz in filiaindignata, quod. 
ZEnez nupfiffet(cam enim mater cü pa- 
trc Latino rege, Turno defponderat) fu 
i | fpendio vitam fibiademit, 
Hi Et zodum informs lethi inquit, trabe ve- 
HE &it ab alta. 
Bb | Achzus Lydorum Rex, quum populü 
j B immodicis tributis & vectigalibus ve- 
| xaret, feditione populi coorta, quo res 
illis pofteris & czteris fimilibus T'yran- 
nisíempiternz ignominiz cflet, pedib. 
: furfum 
































25; 

furfum verfis,& capite in Pa&tolum ffu- 

men(cuiusarenaaurea eft)dependente 

fufpenfus eft, vt Ouidius fignificat his 

verbis*, k Ovid. it I4 

Morte velintereas capti [ufpenfus Achei, a 

Quimifer auriferarefle pependit aqua. 

Inlibrisitem Pontificum Romanorum 

inter cxtera conftitutum erat, vt cada- 

uera fufpenforum,tanquamabominan 

danulla fepultura afficerentur, fed in- 

hurmata fub dio iacerét, qux ab auibus, 

canibus & aliisanimalibus fame effera- 

tis, Vorarentur. 


TE SC RPUEN 
Pofleacadauer comburatur. 


ULANXANOTATIO. XCIIII. 


Sifummo iure agere placuiffet, ipfa 
reigrauitas poftulare videbatur, vt viu? 
cremaretur '. Verüm vt occurreret cui- 1 Ljaailaii 
dam defperationi , quz miferi animum £v 
ob cruciatus vehementiam fubire po- 2 
tuiffet,Senatus cenfuitanté ftrangulan- 
dum efle.Oue resad omnesIudices mo 
nendos valebit; nenifi ob magnas &il- 
luftres caufas,crudeli & barbara ferita- 





»- 


LN 


oteocciud E en AUS POM LA Ee ES Die CEDE M Seen mac 







ties. ; , ME 
M ANORL 2E w TNEPVel IET 


TR PN) NS 


p Teren.in 
!! Adel, 


| 236 
dindulgeant, vtin viuis cremandisvel 
perfingulosattus difcerpendis miferis 
hominibus.Quatameninlaniena non- 
nullifanguinariiadeo fibi placent(ho- 
minesingenio ànatura humana degc- 
nere,quosadomnemimmanitatem na 
tos cfte putes) vt nunquam fibi fatisfa- 
cum, autfuam crudelitatem exaturatá 
cfle fentiant;nifi poftquam bellum cum 
ip(anaturageffiffe videitur,& nouis in- 
auditisd fuppliciis, proximorü fangui- 
nemtanto furore profudiffe;vt crudelif 
fimosquofg; Tyrannostam barbarz & 
immitis fzuitiz pudere polit. Quodex 
naturaquadam beluina plerunq; profi- 
cifcitur,nónunquam ctiam exignoran- 
tiancquitiad ac improbitate. uippe 
(przterquam quód 

Hominenperito uuuquam quicquam in- 
dul ines), | 
quemadmodum imperiti homines hoc 
pratextu putantfuam ignorantiá & in- 

Ícitiam occultare,ita improbi hac fum- 

miiurisfpecie;& poenarü feueritate,vel 

omnino obliterare, vel aliquaex parte 
cluere vitz fceleratz & corrupte fordes 
ftudent;quüinterim non cogitantapud 


íc 






























| 


L4 


137 
fc omnes noseffeChriftianos,ciufdé Pa 
tris cceleftis filios, vno Baptifmo regeni 
tos,atq; co Ecclefix Deiinfitos, vno Ie- 
fu Chrifti,capitis noftri fanguine rede- 
ptos,cuiusmembraomnes fumus ,cui* 
aufpiciis aduerfus Satanam commüné 
naturz hoftem pugnamus. Qui quü ad 
nos votados diestotos & noctesobam- 
bulet,fi quem forté incautiorem corri- 
puerit,omnes id conari deceret,vtillius 
onus mifericordiaquadà & compatien 
di voluntate ferrent", miferi vicem ex 
animo dolentes. Sicenim ftatuerc de- 
bemus, iudicii & victoriz eandem effe 
rationem, victoria porro quz nullahu- 
mani fanguinis ia&ura cóparatur, cam 
demum illuftriffimam , fplendidiffimá, 
Dcod; acceptiffimam effe. Que noneó 
dico quód gladium tolli velim,que fcio 
diuinitus datum cfíle magiftratib. adir- 
rogandas poenas, iisqui male faciunt ?. 
Neg; melatetverü eflePublianü mimü, 
Bonts nocet,qui[ouis pepercerit salas. 

& poenarum feueritaté acerbitatemque 
nonnunquam doGrinam effeac norma 


re&e viuendi?.Sed hoc moneo, magna ? A.Ge.lib, 
banc rem prudentia & confilio admi- ^?*4* 


























0 Koz.13. 








Wr. Lfacrilegii, A 
| Er us culo in viam redeamus.Dixerit hicfor- 
E. tafle aliquis Senatuíconfultum efle de- 


2598 
niftrari debere ,nec Iudices decere,vt 
fanguinis fratrum Chriftianorum pro- 
digifint,imóin clementiam & miferi- 
cordiam quàm in crudelitatem acífxui- 
tiam propéfiores cffe debere: cüm quia 
nihil minus decorum & laudabile eft, 
quàm ad fupremam autoritatem, acce- 
dereacerbitatem &inhumanitaté inge 
nii, tum vceró quiainferiorib. exemplo 
effe debent, quibus lucernarum inftar 
przlucent.Quocircavbifumendum e- 
rit de facinorofo fupplicium,id fiatabf- 
que horrendisillis & fzuis carnificinz 
fpectaculis,aucnonifiinteterrimis qui- 
buídam atrociffimisá flagitiis, putaad- 
ucríusSodomitas,atheos,latrones. Hi 
enim quum data opera videantur natu- 
ramipfam oppugnare,ca perpetrantes 

 Lepitais, quz amentes & vefanos decent, digni 


1$ -f«moosf- fnnt etiam qui exquifitis acerbiorib. 


I de been. c : í 3 
f poenis ple&antur*. Sed iam ex diuerti- 


s l.vniuerfi, NS. te : s 
C.bicasfa. buifle,vt Lillius viuus cremaretur ^, le- 


| fc! -/19* cem enim vbicung; hocfupplicium iu- 


Barbaris,C. hé : qd 
deve milit, bet, viuicremationem velle intelligi ". 


158r Pratercadefuntto reo,ceffareomnem 
egt f ] al 
ccle- 


































— — 


— 


Loa ——— 








239 

Ííceleris vindi&am,neq; locum amplius 

habere poffe ^. Vt multifcripferint,Iudi 5 14/fustho, 

ces vchemetererrare,& rem fc indi gnáf 7) Wi 

facere, qui interfe&orum cadauera in sa. 1112 
furcastolli iubent". Ad hanc ditliculta- PA 
tem foluenda, illud in primis affentior, ;p,; 4. 11 
ciusquem Deus morte fublatum ad fu- 2 que, 
umtribunalcitauit,corpuspoftea vexa AER | 
re & indigne in illud fuire , barbaram vac. 
quandam & inhumanam feritatem re- 

fipere *. Vnde magniillius Achillis no- 4c quoe 
mini macula hodie; manetinufta, qui AC 
vt morte Patrocli,amici chariffimi, vlci 
Ícereó&non fatis habuitfi Hectore(à quo 

illein certamine peremptus fuerat) in- 
terficeretfed cadauerad currum religa 

tum circa Datroclibuftumter circum- 

uexit ^,& vtait Poeta, e Homer.1. li, 

Ter circit lliacos raplauerat Hettoramuros'. Cit Tofu 

Verum flagitiorum interdum ea eft gra quaf. 
uitas € atrocitas,vt ad ca dcteftada, exc / /E»d.li.1. 
pli publici, & Reip. amplitudinisinter- 
fit,cxíorum corpora vel cremari vel di- 

Ícerpi & dilaniari,vt perditorum homi- 

num infaufta memoria pror(us delcac?, s yin 

& quitantü nefas animo concipere aut deber qua 

defignarcauderent, talium fuppliciorü 4^ y 4- 

Fr. 
























ll" LLeuit. 20.c 


pe.em ad mo 


2 PRESS MEA MD rte Mad AMETS a ues CE S 
n uS ar ipsc cdd she vci eoo s EL e e ee ERE COMER apes qM cea eU E idis AEN Saee a — 
x — - : iei Ades et e paso Sariin TT 


I40 
b L.6.441. fpe&aculoarceantur?. Sic monet Àc- 
E curfius,vt quum latrones & obíeffores 
247. | Viarumdebitas poenas dederüt, eorum 
BU. cadauera beluis dilaniandaobiiciátur:. 
feu  Etquoniamcriminumgenerta quz pro 

fui magnitudine tali foeditate digna 
fint,recenfere non eft facile, id Iudicis 

AMA arbitrio relinquédum eft *.Qui fiexpe- 
77" dire iudicabit, vtin mortui corpus exé- 
hA plaetiam edantur, iure poterit facere ': 
qui ifta. fc, Inaxime id quidemin Gallia, vbi Iudi- 
PÍ. . cesdecriminibusnonnifi extraordina 
Dus ric cognofcunt ". Quz quüitafint,non 
eftquód cuiquam tamà ratione videa- 
turalienum,;hominiiam interfecto poe- 

p. namirrogari^. Quóillud etiapertinet, 
acirindg, quod Legibusinterdü edicitur, in dete 
erdum. | itationem nefandi concubitus & belui- 
nzSodomiz,vtbeftixz quoq; íqua mor- 

( e Exo.op.22 té puniantur ?. Quin & Canonicz fan- 
milis, 154. €i ones (qux tamen in poenarum gene- 


Lermo,$, relure Ciuilifuntmitiores) iubent, vt fi 


nium rerum poffeffione abdicauit;poft 
mortem reperiatur aliquid,fuü poffedif 
54.5.14, lecius cadauer &fepulcro eftofsüinfter 
flat. mona. quiliniüu proiiciatur, velinlatrinà detur 
| NOQUEs. i EZE- 


1 
jo: monachus,qui voto paupertatis fe om- 




















| 


] 
| 








| quam ex tRolfía, €9c. fufcepttse- 


T REX UMS. 
Ut bona ipfius T dll , filia 


dicfo poff denda tradantur. 
UA4NNOTATIO XCF. 


Satis à nobis, opinor, antea demon- qAm.n:. 
ftratum eft ?,hanc puella (qux ex duo- 7*2» 


te,c.ex tenore, 


busliberisaTillio & Rolfia procreatis, 575i. jo 

fola fupererat) effe legitimam, idá; pro- /«z-3.c1.4« 
, 1 ^ eoquidux.co 

pteripfius matris errorem & bonam fi- | 


c.cum inbibi- 
dem .Neq;aliteriniis diceremus,quià tie. c.fin.de 

: land.d 
Sacrifico pgeniti eflent, cui mulier nu- 277 44por. 
píerit,quz eumad matrimonium con- ip, faefur, 


trahendum,putaueriteffeidoneum :I- ^m. 
s Bal.inl.qui 


taque non eft dubitandum, huiuímodi 5 c. 
liberos ad omnem fiue parentum fiue «tnr. 


MEN A d.c.ex teno- 


propinquorum fucceffionem , vocari*, ,. ;/,.;; 
neq; inrufticis modo przdiis,fed etiam eapwiars, 
infeudis&aliisnobilibusbonis". De-?*27 . 
nique huiufmodiliberi eodem prorfus s. »awates. 
loco haberidebent;ac fi ex iufto & legi- 5 defen funta 


contro. inter 


timo matrimonio concepti natique ef 4c ac. 
fent ,& abfq; omni difcrimine vtrique *. 24?re- 


» d E t uncia, S.1. 77. 
fuccedere,tam einempe qui bona fide ro 











; dic.ind.l. qui 
| contra. 


] mat. Accur.in 
s d.l.quicotra. 


| FX NO 

imprudens contraxerat matrimonium, 

quam ciquifciens fefellerat, & ambo- 

3 84l.e* 54- rum iuxtà jppinquis ac cofanguineis ". 
Etquanquam non defueruntqui nimia 

leuitate exiftimauerint, tales legitimos 

effe duntaxat, quodad eum attinetqui 

2l5.Cfl. bona fide matrimonium iniit *',tamen 
hzcopinio grauibusrationibus iampri 
dem explofa eft:quod ridiculum fuerit, 
vnum eundem; partim legitimü, par- 


| al.dwbesfr tim fpurium intelligi. Nam fr obiicia- 
| 45 ^ turinter Tilllum &Rolfiam nunquam 


interceffiffe verum coniugiü quod vbi 
deeftneliberos quidem legitimos effe 

b Lflium ff. poflc ^: facilé refponderi poteft, coniu- 
po eii fpeciem & opinionem nó minus va- 
lerejaad hoc quidem vtliberi habeantur 
legitimi,quàm iuftum , & omnibus nu- 

c Ant. but. i» meris conftans coniugium *. Quo mo- 
c1.67649 do (ane dicimus, veram fundi autalteri? 
HALE rei poffeffionem re&é atque ordine fic- 
foy — riquanuis exhibitio ipfarei & acquire- 
d Lerti. $.1. di ratio,vera minime fit fed fi&é & ani 


ff^. motantüm cócepta.Quód fi porróobii 


Bar. in l.ab s 
emptione, f£. Ciatur, huic filiz,quantumvislegitimz; 


oai bonatamen patristribuendanon fuiffe 

, L.certe, ] , . : 
eiusenim bona, vtpotecapite damnati, 

ad 

















































143 

l ad fifcum redire^,maximé Galli Legi- e Lenquis. 
! bus,quibuscauetur,vt qui homin& pu- f/f idia.l. 
À x] : : " P 1. ff. de bon. 

| blicat, bona etiam publicet 5, quemad- 7, 

| modum Galliceloquimur: reípondeo, f 5»«. in c. 
| : i : . ayn.ver.e 
| Iudicem,licetid facere ex Legibus [9 Y MUS: 
fir;jnontamenobfítri&um ad hanc tem M 

| teneri*.Poteftenim talis quapiam ex i- eft Ger 
píofa&to oriri circunftantia, qua Iudex z ií»» quic- 


| permoueatur,vt meritó àconfifcatione D ff.de [1 





| . : 1nd. L, I. C, 
| bonorumabftinendum fibi cenfeat,vel z',. c- 


intotum velex parte, praefertim fi extat 2 34. 
? l.fi.et auth. 


liberi^.In Gallia quidem hoc nomina- bo CAM 
| tim ludice declararioportet. Alioqui pror... 


liberorum fauor no impediret,quo mi- 


vt nulli iu.col 
DU lat.9. 
| nus hominis mortem bonorum etiam ; Bee. loco 


| publicatio confequeretur'. Jep-citato. 


| Led OO ea 


| Connubu pratexta. 


OLÁNXAXOTATIO XCFI 


| Omnino prztextus connubii fuit. 

| Namlegitimum matrimoniü,viuo qui- 

| dem Martino Guerra, nullum effe po- ; 

ERES Ir xr : k c. eum inca 

| tuit *:idq; multisrationibus doceri po- ptinitate, 34. 
teft quarum duz funt potiffimc.Prima, EM ie. 

( : ur Affinitatis, 

|! quód vnacuobus nubere non poteft' vues 


?» de nup. 
| jug A 





UU T MSS * " 
SA SPON UD DUUM d e uf CU Ebr ed 


AM —ÀH—— isis aee Dec vm di at MÁÓ— 









Yí4 
imó nec verifimile eft eam duos optás 

m Lfimulier, re": licecapud Medos itainftituantur, 
boxff «'* ytputentnihil maiori fcclicitatiaut glo 
: riz cotingere poffe, quam vt vna pluriü 
virorum vxor fit: atque adeo pauciores 

quàm quinq; habere, ignominiz ac p- 

nstralo Go- pe fumma miferizloco effe ducut ". Al 
$41.  rteraratioeft,quód etiamfi matrimoniü 
effe ponatur,errortamen fuit in perío- 
naquierror voluntaté ac proinde ma- 

o5125.4.1. ttimonium ipfum * impedit, vt quod ex 
voluntate & confenfu contrahentium 
plowtissff. originem fuam accipiat "Hic mihi quif 
Maa piam obiicietinter lacobum & Leafuif 
íe matrimonium, licetIacobus cum Ra 

chele rem habere fe putaret, cuius cau- 
fafeptem annosLabaniferuierat:qui ve 
fperinuptiarum die Leam maiorem na 

tu proRachele minore fubmiffam ei tra 

46327. diderat?.Verumadiillarefponfio plana 
eft,Iacobum,quanuisinitio in Leà non 
confenfiffet, cam tamen poftea coniu- 

/— gemagnouit,ratam habens fuppofitio- 
Macs nem. Quodad iufti matrimonii natura 

3 ie T" fatiscft'. 
T EX E5S. 

Porro 





















a 





14j 
Porro Martinum Curtajfo- 
o €9 liteextmit. 
OANANOTATIO XCVIL 

Maximg in hac caufa difficultates, & 
in quibus explicandis Patres T olofani 
valde laborauere ,fuerunt de Martino 
& vxore,annon etiam damnari vtrunq; 
cquum eflet. Nam Martinus quidem o- 
mnino inexcufabilis multas ob caufas 
videbatur.Primó,g tam temere paren- 
tes, vxorem & familiareliquerat "Dein 51Timeces 
deg; amplius duodecim annosab vxo- 
rc abfuerat, fic domefticarum turba- 
rum autorfuerat ,vtiamànobis often- rc frati 
fum eft". Vnde fequitur vulgata decifio o don 
iuris,qui maleficii occafionem prebuit, m 
eum fe culpaaffine reddere". Przterea s 1.4uioci- 
quód quamdiu abfuit, tráfiit ad hoftes, Ta oes 
illisaduer(us Regem & Patriam milita- 1.1.5.7 5.4 
uit,vt hacquidé ratione maieftatis reus 4Jt-t?llo. 
videatur ". Patrestamen e& omniforen 51.1.1.2.15. 
fi moleftia liberarunt, quód intellexe-/24 ^1» 
runt,quz ab eo fa&a funt,non ab vl- 
la praua voluntate profecta effe, fed iu- 
uenili quodam leuitate & xftu , quo 
tuncferueícebat. Eft enim huius xtatis 


£003 




























146 
proprium vitium,inquitSeneca",vtim 
petus animi & vehementes perturba- 
tiones,quibus cotinenterad mala pro- 
nisícatet*,nequeat moderari & doma- 
rc. Acquemadmodum fene&utis pro- 
priavirtus eft prudentia, ita temeritas, 
leuitas & inconftàntia fere in iuuenes 
CEDE cadit "u qui regionis fubinde mutande 
«i. — €upidactt,vtresnouas femper expetat, 
c Deatepoct, przefentes & charas faftidiat. Itaq; re&e 
Horatius *, | 
Imberbis iuuegis tandem cuflode VE"oto, 
Gaudet equis casibi[que e Aprici gramine 
CAHipL, 
Careus tn vitium flectimonitoribus affer, 
Viiliumtardus prouifor, prodiaus eris, 
Sublimis , cupidáfque eb amata relinquere 
pev. 

Quodautem obiici poffe videtur,oc 
cafionem Rolfix ab eo przbitam fuiffe, 
curalterum pro marito admitteret, vt 
que in careculpa eftadmiffa,eitribuen 

"4cfitisb- da videatur, prater ca qua prolixein 
MEE, cam fententiam diximus*, fic habendü 
"ur cft, occafionum quz ad malé faciendü 
dantur,duo effe genera. Aliaenim pro- 
xima eít ipfi fado, quam vulgó imme- 
diatam 


L In tragad, 
"I roade. 


dá C I.I2,q.I, 


b Cic. De fe- 





——— re 


M ai^ Mea ——— - 


us os 


E 


TION DUDUUTMEN ERE: 





147 
diatam appellant: alia remota & feiun- 
&a.Quodadiillam attinet,facile aflenti- 
mur, qui talem przbuifle comperitur; 
eum mereri,vt culpain eum cóferatur, 
vtexprobrare meritó non poflit ei, qui | 
crimenipfe commifit*. Veluti(vtin I EFMAM 
fa&i noftri fpecic)fiquis vxorem impel- 5 paci. 
leret& operam conferret, quó caalius Mies 
abutatur?. At quumoccafio longéeft S. frpablicoj 
remota & feparataab ipfo crimine, qui vv» $.1f- 
talem attuliffe poteft, is tamen à culpa ume 
omnino abeft". Verbigratia(libet enim eqeicgwe. 
ànoftraqueftione nó difcedere)fi quan AMA. 
do virdomo diutius quàm xquum fit, "lotat edet 
abeft,vxorincótinentiz & libidinis im- "cei 
: T4 ; . bita,de bomi- 
patiens fe aliis proftitueret, non efficit ide clou- 
vtille veladulterii! vellenocinii crime trobque. 
fübeat,neq; idcirco excufatur mulier. idus 
Hoc quidem extra controuerfiam eft, c Agathe, 
virumapud Dcum culpa non vacare 53 Cru abo 
quitamleui de caufa ab ea difcetlit, ob s«,27.4.:. 
quam iuffus eftdiuinitus, parentes, fra- 7 9?» «t. 
tres,forores & quicquid dici poteft, re- o. 
linquere'.Quodporró tertioloco obii- Eth . 
citur,fic diluimus.Cum in omni crimi- PE 
neconfilium peccantis eft animaduer-f-4«fear. ; 
tendum ",tum vero maxime quü quis 


Q 4 

























148 
maieftatispoftulatur. Illic fumma pru- 
j dentia circunítantias o&s,& ipfam adeo 
m períonz qualitatem attendere conue- 
un i nit: num eo fucritanimo, vt aliquid in 
quu pflin- Principem machinaretur ",an veró po- 
| e ral tiusleuitate quadam & incogitantia id 
p^. L1. f£a4 totum fuíceptum fuerit. Vbienim hanc 
| mss fuiffetransfugiendi caufam apparet,Le 
| gcsnoflrz non facile poenas huiufmodi 
2D peecatisirrogant:ppterea g; licet amen 
| tesifti & ftulti non indignifint, in quos 
; | animaduertatur, vult tamen Modeftin? 
5 d ME fami. eistanquam parum fanis,parci".Neque 
"n 42." profe&o crimen maieftatis ci recte ex- 
| probari videtur, cuius mens non fuit vt 
! Preet- in Principem vel Remp. confpiraret*: 
Bin: dibofi vtitaneq; Martino ifti. Isenimquüvix 
n lianim,,L1. ex ephebisexceffitlet, in Hifpaniapro- 
M liben fe&usin familiam Cardinalis Burgen- 
J| df. Lpofilimi fis, deinde fratris eiusafcitus, vtri; àpe 
| 2"^$.""f dibus fuit: deindeabillis in Flandriam 

fuge, ff. de ca- ybi. 
Il/prs. abdu&us;anno 1555, ad Sanquintinum, 
| Hi(pano aduerfus Regem militauit, ma 
gisidadeo vt hero (cuineceffitate coa- 
&us parebat, & € cuius manib. elabi no 
poterat) obíequeretur, quàm vt quic- 
I quam aducríus Principé moliretur. Vt 


taccam 


TTE a C EPOTBNRRRREE HOD: dera DO EN 












e ie a i "neve bo i aD 

























145 
taceam interim,quód ipfa hominisleui 

| tas magno ci conflitit : quem fortuna 

1? inconítans,multisaffecit calamitatibus - 

| & xrumnis,tumin vnius pedis mutila- 

| -tione,cumin bonorum ia&ura(quz ma 

| gnaexpartefycophanta ifte abligurie- 

| rat)tumdenique in moeftiffimo turba- 

! rum domefticarum fpe&aculo , quod 

| €i, domum reuerío, ftatim obiectum 

| eft. Quibusomnibus malisfiquid pce- 

| nzautetiam moleftix additum fuiffet, 

| id veró crudelitatis cuiufdam potius, 

| quàm integritatis in iure dicendo fpe- 

| ciemhabiturum videbatur. 


DOESXCTSVRS 


Bertrandam 'Rolfram. 


ULAÁNNOTATIO XCFIII. 


In vxoris caufa, ex pluribus caufis, 
| maiorextabatdifficultas. Primü,quód 
| nimiafacilitateTillium iftü veteratoré, , , , $1. f 
| promarito perfummamimprudétiam dft 


admiícrat';atque vnà cum eo conuictü je 































1jo : 
"t & confuetudinem familiarem;huius er 
ftm rorispratextu (quem ipfa fouere vide- 
Top ME batur')habuerat. Acceditquódtanto 
EI téporis fpatio crebros rumufculos fpar- 
giaudiebat,imó nonnulli eamfubinde 
prxftringebant, atq; adeo diferte affir- 
Ll mabant,falsoó iftum creditum effe Mar- 
NINE tinum Guerram. Quorum verbistan- 
in | tumaberat vt fidem haberet , aut certe 
(quod faltem debuit ) moueretur, & in 
fufpicioncm quandam veniret, vt con- 
| tra acriter illis contradiceret: :quainre 
Hl profedo culpam fuam prodebat. Qué- 
Hn admodum enim átifperbonz fidci pof | 
EN feflor quifpiam dicitur,vel donec com- 
DE » peritvelfufpicatur, rem alterius fuifle, 
En Vioc quam eiusàquoaccepit*: ita quz cum 
E UN do.lfi.C.vn- alio rem habet,excuíationem meretur, 
ZEE ^"^ 3 3 quandiu ignaracf erroris, & à marito 
1 cafiericredit. Quapropter fimulatq; re 
aliter habere cognouit, aut certé ci in 
: dubium venire potuit, fipergit cum co 
Ti ver(ari, nihil habet prorfus quod excu- 
im iere den "quum ftatim fraudis vel tenuiffi- 
t 2 4.q. I. A : P ) 
4 ! ma (ufpicione orta, difcederc ab eo de- 
! | VEA buerit". Pratefca Lotusille ( placete- 
l in »)»  Dimexemplum,;anoftro nonlongé dif- 
fimile) 











c -—— os o 


——— 


VL o. AESENS 


um Og P ENGPRCUEREERES we - 


Ij1 

fimile )liberalius potus, ambas filias fe- . 

citgrauidas, quz fe furtiuo concubitu 

in ciusle&uminfinuauerant, quü qui- 

demillevxoremapud feiacereatbitra- 

rctur " Auguftinustamenlicetab ince- , c, 4 » 

ftu cumabfoluit, tamen eo nomine da- 

mnat, quód fe vino füperari permifit- 

fet". Poftremó & illud accedit, etiamfi » ^»ewt-!ib. 
. : "m I.cont.Fauft, 

Rolfiam omni doli fuf; picione,nontan- ; 5; 

tüm culpaliberare placeat, tamen effe renis. 4.1. 

hocfa&um adeo prodigiofum & nefa- 

rium,& adulterium tam perniciofi cx€- 

pli, vtneipfaquidem impune ferre dc- 

bere videatur *. Quod profe&o in no- « Lfqvaali- 


E E . quid, $. qui 
ftro iure nouum non eft, vt quiculpa E^ bortioé m 


tiam vacat, fupplicià non cffueiat, quü 4«oov. 
giat,q [2 


grauis quedam caufa & ratio publica id 
poftulat". Cuiusreiexemplum in prom a. f»ecalfa, 
ptueftde Paftoreaut Re&ore Ecclefie, 4r: 
quifiinelephantiafim inciderit, Eccle- ^ 

fix & facerdotiiadminiftratione moue 

tur^, Item fiquis vel virginem vxorem bctuaJecle- 
duxerit, qux poftea adultero fui Go pa "eere 
faciat,isadeoin culpanoneft, vt etiam 

crimine Vehementer offeníus fit: eum 

tamen vxoris adulterium ab ordinibus 

facris fuícipiendis & Ecclefix admini- 
































HE 
FIBMI I ec fcuiw,. ft ftratione obeunda;arcet *. Acediuerío, 
1nd iti adexcufandaRolfiam hec veniuntcon 
mu 7  fideranda:fexusfragilitas,quifacile vi- 
Inu rorum infidiis , dolis & deceptioni ob- 
MN iege noxius eft ^: quemq lex nó prefumitco 
BED aruis. cofilio fuiffe,vt dolo malo agere velit *. 
mU qutm Deindereiobfcuritasob quam procli- 
| TN Vies ue fuitinerroremlabi,ex tanta Martini 
BIN elquíquoS. & I illiifimilitudine, prafertim additis 
| B ansuot. tot indiciis & occultiffimarum quarüq; 
| rcrum documentisqueadulterinus ma 
ET | ritus ipfi vxorifororibus & patruo Mar 
4^ pma tini protulerat, imó omnib. Artigatici- 
» uibus: quieum pro vero Guerra agno- 
| uerant.Hocíané non minusad excufan 
! dam Rolfiam valet,quàm ille filiarü do- 
Ld lusin Loticaufa,quodiam exemplá ci- 
tauimus:velignoratio Abimelechi Ge- 
1 ratenfium Regis:qui quum Saram ad fe 
MEL iuffiffetadduci,iamque eaabuti cogita- 
| ret, quód eam Abrahami effe fororem, 
vtille affirmauerat, putaret , tamen in- 
fonsàDceoipfoiudicaturvt nullam poe 
4 nam fubeat,quia totum iftud ex fimpli- 
TRI L citate cordis(vt loquitur Scriptura) & 
| f6«.«29- puritate manuum fecerit. Pariin caufa 
|. €. nemo, 32. . i . - : 
Pontifices virum crimine abíoluüt, qui 


q4 
cuin 





























— ——]ÉÓUEPUmmoS s T 7. Lg 


Go Wis NNNM ca RR RE RE 


.Rolfia nihil malo animo fecit, hinc ne- 


Lo gie 
cum vxoris forore concumbit, fi quidé 

illa le&ü ingreffa,& vxoripía effe civi- 

fa fit*. Itidem fiqua viro nubit, quem pu £ * i 
tet effe coclibem,quum aliam vxore ha- d p 
beat,nullain ea culpafucrit^. Neq; Ia- tm2».4.1- 
cobo fané vitio datüfuit,g; cum Lea ma Ji E UN 
jore natu rem habueritqui decept? Ra- 

chelem fponfam apud fe habere exifti- 
mauerit'.Pratereaerror,cuius etiam o- iGesc29. 
rigo fundamento nullo nitatur,crrante 

tamen abfoluit,efficitQ; vtomni fraudis 

& mali confilii expers iudicetur *, etiafi k Lig s. 
caufa erroris iniqua, mala, imó inepta, it és 
ftulta & temeraria extiterit !. Proinde fi 1 11.i»f. e 


ibi Accur. C. | 


, t dd ;, de abige. Ac- 
ceffarió concluditur,adulteriü ab ea cO c. isi. pia- 


miffum non fuiffe, quod fine fcortandi £C pla- 
confilio comitti profedó non poteft". ien 
Quartó in criminalib.caufis hoc tritum 4eadet. 
eft,vtquialterü proaltero hallucinatus 
capit,quüinanimo nó habeat quenquá | 
Ixdere,isexcufationé meretur". Verbi» 15 5. e] [34 
gratia,fi quum feruum meum emenda- Ee i 
re cogito (quod vtiquefas eft)? incido » 1... 


in hominemliberü,qué czdo,non pro- 4 eee 119 


"or, 


pterca de iniuriaillata coueniri pofsü INIM. 
Hic porro nominati excepi , modo ille 


















1j4 
animum quenquam lxdendi minimé 
habuerit: nam alioqui errorad purga- 
tionemnihil poteft iuuare. Etenim fi 
Antoniuminterficere intendo ,fed Pe- 
trum,deceptuserrore,interficio,non i- 
q Lfimis, deo homicidii poffum infons haberi 
E ^ Nam tametfi Antonio proprié nocere 
^ A ftatueram ,ingeneretamen hominem 
j* ^ei. interimeredecreucram ". Quintó,quic 
nocentem, S. f; . : eos 
liniria f, quid hacinreculpz & peccatifuit,)non 
m. ^— tamRolfic quàm Martinoipfi tribuen-. 
Ae dum videtur,qui tamdiu domo abfuit: 
:Li.Deadul quod antea ex D. Auguftino docuim? *, 
"5 Poftremó, Conftantinus Imperator in 
fimilicaufa videtur hanc noftram con- 
trouerfiam difceptaffe. Quum .n.ad ei 
de muliere fuiffet relatum, quz quum 
quadriennii tepore nihil de marito ac- 
cepiffet,qui militatum abierat , Centu- 
rionem,fub quo ftipendiafecerat,de e- 
ius morte per nuncium percontata,pu- 
blicé poftea nubit:refpondit eam & poe 
nzomnieximendam & fufpicionelibe 
»Lvwr.c. randameíle".. Quamobrem vtpaucis 
fpnerepad. argumenta omnia contraria diluamus, 
| - id confiderandum eft, Rolftam , vbi fe- 
mcltumapud fe, tum vnà cum foroti- 
bus 











i 


: 
| 
] 
i 


|: 


I] 


COUPE 





5 
bus & propinquis Martini perfuafa fue 
rat", Tillium & propterformz fimilitu 
dinem & propter indiciorum multitu- 
dinem maritum fuum efle,non debuif- 
fc pofteafidem iis habere quirem con- 
tra habere affirmabant , preíertim ad 
quos res nihil attinebat": maximé auté y btimf da 
quumgraue periculum fi hocfaceret, 7/7777. 
fubitura videretur, ignominiam; tur- -». C.44. 
piffimam fibi conflatura, turpiorem in- ""^?2- 
fuper coparatura, fitotahzc denuncia- 


s eim cunélis, 
II.q.3, 


| tiofalfa & calüniofa reperiretur. Quz « Lvimpar 


*- ^ e . * i ^" d d It. 
ratio fané cófideratu dignifsima eft, cu- "^ «^ 


| ius cauía Papinianus mulierem abfol- 


uit,que vi compreífa,marito fcelus non 

Itatim prz pudore indicauit : quin & & 4.Lvispaf 
Imperatorfamam caftz matronz farci 
te&ameiferuariiubet ^. Hisad aliactià, Lfdifemd, 


| refponfum eft quibus reprehédebatur C.4:adultar. 
| Rolfia,quód nimia facilitate iftum effe 
| Martinü crediderit 7. Nequeenimleui- : L1.$. 1f 


—— Re €— S — ÓÀ———Q— 


— T—— 


| tatiscrimen ci poteft obiici, quz o&to 
| annos,dum maritusabfuit, fe cótihuit, qv4,86.4jf. 


| vniueríosquicum effe crediderunt af- 


€ co per que 
Ger, 0 ft 


fignaquz Tillius proferebat, agnouit, 
Íorores,& patruum Martini, rem com- 
probantesfecuta eft, Artigatenfes ciues 





































| 156 
fentientes habuit, deniq; matitü totan- 
END nis feiun&um recuperare optauit. Ad- 
DET. dequód (vtait D. Ambrofius) vir prob* 
DM eLibs-Deof facile credit ^: qua facilitas ex laudabi- 
MT 2M io, li quadifimplicitate & integritate profi 
MU 2244. cicitur.Itaquenon fatiscaufzfuit, cur 
m aA multaretur quz culpa vacabat, nec re 
EDU e^ mali exemplifeceratautoffendiculum 
3 LE dederat, fiquis erroré confideret, & cau 
DE fasquibus addu&taerrauerit. Argumen 
bGocj.15 tum ex hiftoria Loti nihil hucfacit^. Is 
enim nunquam reprehenfus eft quód 
; remcum filiabus habuerit, quum vxo- 
rem effe exiftimaret: fed temulentia illi 
obiicitur,quz puellisaudaciam iniecit, 
i eindiriaue- Vt ad patrem accederet, & cum co con- 
"ni154.1- cumberent. 


WP TEXTS, 
Hu —— ErPetrumMartinipatruu. 
MENAOTATIO XCIX. 


; Hoc veró zquiffimum fuit fic fieri. 
nr 'Tantüm enimaberat vt Petrus vlla poe- 
na dignus videretur, vt potius merces 


ampliffimaci deberetur, & Jaudandus 
' duplici 
















| 157 

| duplicinomine effet; ob egregium fa- 
| €um virtutis & pietatisplenum,qui ma 
| gnosfumptusfacere, & magnum falu- 
| tispcticulumadire non dubitauerat, vt 


| fraudem ram prodigiofan illuftraret & 
| bominum oculis exponctet. 


TENET V. S 
|| dhum deniq,reumad Pra- 
| orem "eegtenfem remittit , cus 
| executione reiiudiata,qua for- 
| ena £5 verborumordine  prafcrt- 
| ptacst,mandat accommtttit. 





U4NNOTATIO C. 


|." Huius rei perficiendz cura Przrori 
| Regienfi meritó committenda erat,qui 
| nihildiligentie reliquum fecerat,vtom 
| nicquarationerei veritatem perquire- L5 
| ret.Ouinetiam füuprernarum Curiarum I 
l'amplitudinis magni intereft , autorita- k 1 ego, 
| V minferiorumludicum fartam te&tam € jer 
| feruari *, efficic TpIOS oso 
| : ]ue vt eorum exemplo, ;,7,,; 
| ad publicam vtilitatem , omnes om- nios de appel, 


R 













P 18 | 
PIDE nium graduum Magiftratus apud. to- | 
EI. tum populum autoritate & obferuan- | 


"ME ll.1.$.cafiim; c 
14 folie Gia valeant. Quod noftrz quoque 


obferaandgm, Leges multis locis ptrz- 
faci ffipral. cipiunt', 


mo FINMIS 


2 


venae m atn a CI ACUPPTEUPESS E E RESTI TON 
Z AN exei BEA PLUIE e dg VEXOREN : ee 7 





| SEN- 





eet e cae "^ p e nA 





T 


1$9 
SENTENTIA, (VVL- 
GO ARRESTYM VOCANT,) 


! contra Arnoldum Tilhium in fupradi- 
-&acontrouerfia per Parlamentum To- 


loíanumlata:ex libro Collectionum Ar 


| zeftorum Dn. Ioannis Daponis x x rz r. 


defumptum,& e Gallico Lati- 
num factum. 










S ^, Confiliario Regis in Parlamen 


5 NE 
QNSE, to I bolofano, -rreflum pro- 





| nunciatumfuit X 11. Septembris anno 
I.M.D.LX. fuper re & CAMÍA, CHiuS Ctm 
| prolixa eff narratio , tum vero facinus 
| mouum atque inauditum, [n Dieceft 


| Riégia,e agro Zfrtigatenft Gafc HC, 


j 
' 


— 





Inuenis quidam Martinus Guerra e» 
DBertranda Rolfra matrimonio copula- | 


. . , N 
£1, nouem circitérue decem annos unà 


«iuunt,donec prefatus Martinus pro- 


pter frumenti aliquid ex eranario pa- 


terno  Jurrepti iram patris fugiens, olo 


: " 





Narrstve 
M EFERENTE Dn.Corafoo, Ben 






















vilem i et ed S i s: 
AUC ME Coo D pu quo E T LL LT Eel t du c 


Pd e 





deines Spa 









160 
natali oxore filiod; Sanxiovelitlisper- 
egre proficifcitur. Abest ocfo annos, [ub 1 
Rege in poflremis bellis ciuilibus flipen- 3 
dia merens ibique focioyvti verifimile, 4 
"vfus eft milite quodam Sagiafenfr, r- 
noldo Tilbio,alias Panfetto.Q wi,elapfo | 
oclennio,pradictam Bertranda, Mar- 
tinique predicti  forores,affnes, AHuncu 
los atque cognatos, /rtigati accedit fi- 
mulatque ffe Martinum Guerram effe. 
Credibile certé efl bunc ZArnoldii, Mar 
tini commilitonem, quum ei pedem alte 
rum iciu tormentario in prelio fublati 
vidi[fet,mortuum exiflima[Je, bincque 
rofeclum de vxore & bonis eius occu- 
pandis confilia adorna[Je. Magnain k- 
neamentis faciei cz* reliquo corpore ft- 
militudinis indicia, c7 [ermones parti- 
culares infmiti, quibus in[litutum fuum 
conformat , dum rerum que huctende- 
bant, omnium figna proponit Jumulque 
memo- 


E 
E 











Y6t 
] enemoriam venouat , effecerunt vut pro 
| tali agnofceretur,atque ab omnibus re- 
| ciperetur , prefertim -vero ab xore 
| Martint.Q sa per banc impofluram no 
i modo triennium integrum abutitur [ed 
| falfa coitione [ufcipit ex ea binos liberos, 
| quorum alter moritur, alter-vero, filia; 
| fuperftes manet. LHAccidit autem vt in- 
| ter Petrum Guerram, Martini auun- 
| eulum;e2» pfendomaritum bunc Arnol- 
| dum controuer[ie c lites quadam le- 
! wes de bonis Martiniorta fint , in quib. 
| paulatim. adeo grauiter incandefcunt, 
| vut tandem capitali odio inuicem pugna 
| rent cv difsiderent. Petrus Guerra di- 
| ligentia fua fallaciam detegit , perua- 
| detque nepti fue Bertrandayvt boc.ne- 
| gocium ferio cape[Jat c perfequatur: 
| que fe deceptam praentiens, ct errore 
| feum agno[cens,querelam contra zírnol 
| dum I ibium corá Indice in[atuit: qui, 
3 


] 




















162 
facta inquifitione yin cuflodiam tradi- 
tur,eg indiciario more tora caufa difce 
ptatur.Sed,nifi ipfius Martini Guerre — 
reditus Iudices difficultatibus quib. de- 
tinebantur libera[[et,etiamnunc incer- 
to calculo hererent.Reus fiquidem tum 
à Iudice Rüégiotum A Parlamentilbo 
lofani Magiftratibus interrogatus atq; 
auditus,de nomine etate ,coditione, pa- 
tria,barentibus, fratribus, fororibus, a» 
liisq; con[ancuineis Martini Guerra, 
de educatione in adolefcentia;ite de an- 
noymenfe, die [olennitate, conuentugue 
nuptiarum pradicta Dertranda , ded; 
eiu[dem parentib. Cy cognatis, de modo 
quo contractum fuit matrimonium, de 
per[onis que intererant de ve[libus nu- 
ptialibus,de Sacerdote qui eos copulaue 
rat;de fimgularibus quibu/davebus ante 
G poit matrimonium ge[lis, de per[onis 
qua medianocle decumbentibus fuper- 
uenerint, 






























e. 
E 
| 

Il 

| 














| 


| 
H 
| 
|] 
! 


| 


163 

uenerintde puero Sanxio Guerra, quo 
js die natus fuerit , de peregrinationis 
4« occafione,de itinere quà tran[üt, de 
viatoribus obuiam fibifactis, de ermo- 
pibus quos in bac peregrinatione [na cit 
plerifq; locorum incolis babuit,C praci 


puéiis quorum in Hifpania Gallia ; CÓ- 


| faetudine vfus efl .FHis omnibus interro 


| 
1 


| 


gationibus tam appofite re[po. detyut om 


| neseum Martinum Guerram;non aliit, 


elle concluderent. Seorfim "Vero pradi- 


| daBertrandaa Iudicibus examinatur, 


quein omnibus congruit , c7 fimilia lo- 

quitur cum veo ; nifi quod boc folum ad-- 

dit primis nouem matrimonii 7,7 annt, 

impeditos [e coniuges [uif]e quominus iu 
peditos [e coniuges fui[Je q 


| Lj | 
| flo coitufrueretur etusq; ret culpam ma 


| 


| 
| 


| 





lefice fafcinationi imputa[[e, fel extre- 
mum autem nbuennium mayito [uo fibi- 
que confilium datum vei peragede qua 
e / (*- g * fo 
multis con[labat ceremoniis,qtas ipfa fc- 
4 


CESERP TGÁLSS CEN, DARE E qe E PRTEVULE RUNI e NODE LOS 











gillatim enumevat:qua perfetlay ambos | 
xs d s 
ffcino folutos fuiffe, fed; Bertrandam: 
continuo post, pyadiclum puerum San- 
xium Guerram concepilTe. taque repre 
ben[us veus quod nullam hori mentione 
feci[[et tanta cóuenientia ad omnia par 
ticularia refpondet, vt Iudicesno potue 
vint non adauci,quin crederet bunc effe 
Martinum Guerram. Rur[us pradicfa 
Bertranda de errore. fuo interrogata, 
i ORO NE as M wn ^ 1 
profitetur fe initio qui veus ad fe veni[- 
fet;vittam aut deceptam non uiffe "ve- 
hementi defiderio intelligendi de flatz 
RA ANS / am s s 2 
mariti eiusq; preentia fruendi, [ed ip- 
fum peculiariter infinitos fermones fami 
liares,aclaq; arcana qua inter coniuges 
fere contingere olent indicaffe, qua ip- 
f^ agnoui[Jet vera , ex memoria fidel 
qua illi reus narratione fta refricabat, 
quando adeo con[lanter de üis lo queba- 
t yot etia dies, boras, & loca, omniaá; 
"UCYO- 




































165 
verorum fignorum ceneva cevtó defigna 
| ret:quarefefolum conuiclam,non fragt 

litate aut leuitate lap[am fuiffe. Enim- 

uero nonnulla, ex diuturna abfentia or- 
ta , peronarum dinerfitas primafronte 
occurrebat, quum eo tempore quo mayi 
tus eam dereliquit ,imberbis adhuc ez 
valde iuuenis nunc autem circiter trice 
fimum quintum annum agens barbatus 
effet : fed bac conietlura ad perfeaden- 
dum lets fuiflet, nifrfermones co» acta; 
que neminipreterqua marito fibid; au- 

ditayvifa, cognit«ve effe poterant, jue j 
Reus ipft omnia in memoria reduce At, 
omnem dubitandioccafrone. fuftuliffent, 
€? ad credendum impuliffent. Reus ft- 
gillatim de predictis articulis per Indi- 

CE$ deftenatos caute Interro GAL I 60 COPR 
filiosut,ft fieri Po[Jet;ad varietate & dif 
crepantiam adduceretur, atque ita-ve- 
Vitas patefievet,eo modo fatisfacityut o- 











HU ORCI TAS UI ecTqro-- C. - 
Mens cop AUT MNFUPET E ENSIS — i 






ae e etn P Vursus e 


166 
mnes iam certo per[ua[um haberét,eum 
effe Martinum Guerra: accufationéq 
per calumnia contra ip[um malitiose in- 
flitutam.T'unc B ertranda feque[tro tra 
dita,tefles recolliguntur,C coram Reo 
fiftunturtandemq ; ex officio audiuntur 
centum quinquaginta in iuflificationis 
G exceptionts ius ab ipfo Reonominati: 
Contra Reumaüt quadraginta quinq; 
tefles affirmant illum 4A rnoldi 1ilbiu, 
non Martinum Guerra e[[e. Ex his v- 
nus, Carbonus Darranus, predicti Ar- 
noldi auunculus, quum Reum fellula "vi 
ta fed entem C compedibus vincla con- 
[ficatus effet, illachrymatur, e agniti 
nepotis miferam vicem condolet. Alij in 
corporis [latura membris moribus, C1e- 
tia lingua deniqueque fit inter Marti 
num Guerram & Reum differentia, do 
cent. Alij, quibus femtetip[um Reus pro- 
didit , eum falfitatà ac mendacij coar- 
guunt 























| 





E 
guunt. Duoteflatur de milite quodam 
Rupefortenfrquinon ita duduper At- 
tigatum iter faciens , Reumá; admira- 
tus nomen C loc Martini Guerra ob- 
tinere, palam dixerit , impoflorem eum 
efe,ac Martinum Guerra in Flandria 


 '"Viuere;altero pede ligneo praditi,quod 


in praelio ad diem S. Laurentii commi[Jo 
ante Sanquintinum iclu [bera tormen 
taris lefus e[Jet. Contraex c L. te[lib. 
pvo Martino Guerra auditis , triginta 
aut quadraginta affirmabant reum e[Je 
Martinum Guerram: quorum fex evát 
omni fide digni : nempe quatuor pradi- 
é& Martini forores, ez duo affines,qui 
id magnis & farmifsimis argumentis de- 
mon[lrabant. Multialij cognati Cr vici 
niqui Cr nuptiis Martini interfuerat, 
eumá; dum educaretur adbuc infans i- 
cemáQ; poflea, nfa; ad difceffam eius fa 


miliayiter cognonerant indicia certifsi- 














168 | 
iia figa; irrefragabilia,ac cum refpon 
fi Réicon jfentiéntiafimul omnes affeve- 
bant Affirmant fere cuncti, Reumnu- 
ep quüm redii[jet , Zrtigatefem quea; 
óbuium nomine Cy cognomine faluta[Jes 
atq; etiamin eo agnofcendo befitantib. 
quibufdam;nonnulla anteacía in mema 
vtm euo caffe; que proprie ad eos pertà 
nebant quibu[cum loquebatur : "ut quis 
diceret, Meminiflíne quume[Jemusta- 
liloco;tah die, ibit; taliainter nos collo-. 
queremur, talia; ageremus, inde(; ta- 
lia fant confecutas Ceterum eft bic no- 
tatu dignum, quod in colloquiis infmitis 
actud priuatis &roccultis,inter Martz 
num Güerram €r eius vxoremvecens co 
inpatos,ne tantillum quidem diuerfivun 
quam dixerit ,velà predicta Bertran 
die verbis deflexerit: ve[les deniq; quas 
Martinus Guerra difcedens domireli- 
queratymox tilococobi iaminde ab eius 


difcef 











169 
difce[u repofite erant, tum foxma earit 
iuxta veritatem indicata.petierit-Itaq; 
de omnibus diligenter examinatus ,ex 

-re[Donfis conflantifsimis indicatur. e[fe 
Martinus Guerra, Preterea eft G il- 
ludattente confiderandum, quod iufia- 
randum pradicle Bertrade,R eo id po- 
flulante,delatum ef huiufmodi fcilicet, 
annon ip[a probé fibi con[cia e[Jet , Reiz 
e[Je Martinum Guerram? annon cotra 
con[cientiamyin eratiamD'etri Guerra, 
litem banc moui[et?eiu[demá; importu 
va ollicitatione ad Tabulas procurato- 
rias coficiendas coacla e[fet? deniq; Re 
mille necari fapplicis , ft aduev[aria iu- 
vetant fu iurarit,eius utramento conui- 
lum fe damnari magna cum cotentione 
pofcit.Ila-veró,propter magnas & gra- 
ues caufas fupra commemoratas,quibus 
vteum Martinum Guerram e[[e crede 
vet, co pro marito agno[ceret , permota 














170 | 
fueratimrare neq; voluit;nea; aufafuir 
vunqua. Alii demit tefles, Petri Guerre 
coniurationem, atq; capta de occidendo 
predicto Reo confilia exponit , in cuius 
acinoris focietate atq; auxili plerofa; 


ip[amá; adeo Bertranda;ab odii & litis 


primordiis , attrahere conatus fuerit: 


quum tamen antea Reumpro Martino 
Guerra , nepote fto publico teflimonio 
profe[Jus fuerit atq; receperit. | Poftve- 
Np, ME doit a e e UN . M 

mo lata efl capitis entétiaa Iudice Rie 
gio contra Reum:4 quo ad Parlament 
T bolofani prouocat, C eo deduc, cau 
fa dubia € difficultatibus plena,quo cla 
rius innotejceret, Curie decreto audii- 
uy Reus,mulier, Petrus Guerra foro- 
res Martini Guerra, earita; mariti, 
pleriq; aliitefles,quoris teflimonis par- 
tim cotra Rei partim pro Reoauditis, 
Judices multo incertiores quam antea, 

el us . NS dt " 

probationum,indiciorii & pre[fumptio- 
nu"m 








171 
num conflictuimpedititur,Er ex ipfis no 
pauci(^ut ex fcriptis D.C orafij con[lat) 
: m e X 
ad Reum abfoluendis, tunc hoc maxime 
proniores erant, quod coflantem fe pre- 
beretdevrebus omnib. vere & prompte 
femper ve[pondiffet : necnon forores, ea- 
rumá; mariti oes vicini,quib ab incu 

] ^ » . Y 
nabulis Martinus Guerra ad prime no- 
tus eratyuno ore af]mrmarent, R eum ill 
eunde e[[e. Adde quod mulier iuramen- 
tum detrectafJet Gy 4 Petro Guerraad 
litem bac permota G illecta e[fet:denia; 
filiaex litigiofa hac cobabitatione pro- 
creata,gratiam Reo non mediocre con- 

ciliaret, 

Equidem exiflimo omnes bus Piflo 
rie lectores eam Cy admiraturos,E que 

N r9, n 
fupráde Reo comemorata funtyiudica- 
turosab[a; AMagicis artib.ab vllo mor- 
talinequaquam feri potuiffe:fed rurfus 


X e : E 3 
prouidentia De AQDIEHYOS, CHIUS AY CA- 














V2 | 
UA operatione res tota patefacta, & Idi 
cibus, quibus oculi pratigts Retperfirs 
&lierant,perplexitas incredibilis exera 
pta eft Eius itaq; nutu fit, ot tunc Mar 
zinus Guerra cum altero pede ligneo ex 
Ffpaniareuertatur.ls cofeftim Curie 
Jepplicatione offert, audientia fibi co 
cedi poflulat.R ecipitur:eid ; vt feinedi 
bu P refecti C uflodiaris contineat ,edi 
citur. Auditur primum: deinde coram 
Reo,PetroGuerraauunculo fuo yuxore 
fua B ertradaR olfia,quatuor fororibus, 
duob.affinibus deniq; coram omnib.qui 
Reipro MartinoGuerra agnouerat fi- 
füitur. Reus con[picatus Martini Guer 
vam nibilturbatur:imo tanta [efe obfti- 
natione confirmat yut etia-vita prafLare 
n dubitet nifi hunc nouit hominem ,im 
probit;impudente.falog; a Petro Guer 
ra [abornatis oflendat. Notand& hic eft 
(uti fepe veritate obnubilari atq; umpe 
diri 
































17; 
diri accidit )vutrog; de negociis domefti- 
cis , que priuatim in edibus Martini 
Gzerreante ipfius abitum Citer ip- 
| fumac "uxore contigerat, tum iis qua ia 
| inlitis proce[[u continebantur ,tum qua 
enodo recéns re[cita e[[ent, interrogato, 
verit Martinum Guerra non eacoflan 
tA e) aptitudine, qua fallarium illa,re- 
re[bodifJe. T'uncq; apertis Iudicitoculis, 
febüs ipfori mentes conftans per[nafro, 
Reum Magicis illpfionib.inftructa e[Jc. 
Caeterum [orores quatuor, Martinum 
Guerra,qui recéns aduenerat yonapofst 
altera feparatim con[picientes ,"ono ore 
fratre agno[cunt, e fibiimprudentibus, 
nec fmiflri quicquá cogitantib.impofitis 
fuiffefatentur. Sororij, Cr reliqui teftes, 
qui Reum Martini Guerra e[fe te[lati 
fuerant idefaciunt,E error£ deprecan 
tuv. IMulier-vero-oltimaqui coparui[- 
fet.nouii bunc Martinum Guerra intui 
$ 











Arrcítum. 


74 
t4 maritum e[fe agnofcens,ofculo & ma 
nibus nititur amplecti, tremebundaáue | 
ciclachrymis multis interrá procibens, | 
"venia petit, erroris [becimina referens, | 
quib. non fetantum [ed G quatuor glo- 

res [uas,aliosd; confanguineos,Cx afknes 
circituentos e[Je conflaret. Ille-vero vifrs 
quide forovib.fleuit,fed vxore vultu mi. 
naci excepit ,verbirá; cii illa plurimis co 
mutatis nemini melius noth e[[e debere 
mariti qua-vxori,dicebat : leuitate eo 
incotinentia fta - familie G fis omnib. 
hoc mfortunilt & dedecus accidiffe.Su- 


pereft ot quis fuerit buius caule exitus, 


ex Curie Th olofane A rrefto audiamus. 
V'ifo proce[fu à ludice Riégio infira 
Clo contra Zdrnoldi I ilbium,aliás Pan. 


fettumyin carcere vvinclum, Martinum 


Guerra fe profitenté,Gr a prefato Indi- 
ce prouocante à Senatu decretii C pro- 
nunciatum fuit , prouocatione pradicti 


Tilbij 





























17; 
Tilb irrita, € id cuius caufa prouoca- 
uerat vani e[fe. . Id fatisfaclione "Verà 
€ coérélionem impo[turefalfifuppofr- 
| tionis nominis, e perfona, adulterii,ra- 
pues, Jacrilegij,plaes, Arti, C alioricri 
minit4 ipredicfo T ilhio patratoriex ip 
tg proce[Ju refultantiit, Senatus eum da- 
- -mauit € danat ad bonovariá reatus de- 
» precationeante templi Artigaten[eyut 
ibide 'genib Jlexis,preter indufis nudus, 
pedibus difcalceatis,capite difcooperto, 
colloó; fune circitligato, manib.teda ce 
reamardente ge[lans,a Deo, Rege, In- 
ficia predictis Martino Guerra, Cy 
Bertrada Rolfia coniugibus igno[ci fibi 
fepplex poflulet. Q ribus peractis,pradi 
us Tilbius tradatur in manus ltéforis, 
c? executoris fuprema luflitie,aquop 
copita C vicos ArtigateJes pro more cir 
ciducius collo fune veuincto,ante Mar 
tini Guerra ades fiflatur ibiq; de pati- 
a 









| tlonesin Ár 


terum Senatus certis caufis Cy vationib, 
grauifSimis motus adiudicauit Cy adiu- 
dicat bonaomnia pradictà Tilbij (detra 
&fis prius Infliti impefis filie ab ip[o Cx 
pradicta Rolfta procreata , quá fefcllie 
pretextu matrimonij falso nome et per- 
fona MartiniGuerre vfurpando.Pra- 
terea pradiclos Martini Guerra, Ber- 
tranda Rolfia coniuges,S una Petrum 
Guerra, Martini auunculum,ab omni 
proce[fusinflatia e lite liberos fecit;e* 
iterum facit : deniqyremifit C remittit 
prefati T ibis ad Indice Riégii,vt Ar 
re[tu hociuxta formáset tenore eius exe 
quendum curet.Pronunciatiin Prato- 
110, X II. Septemb. Anno M.D.LX, 
Foc placiti, fubiecto IL memorabti 


numero conflatitnepe falfitate nominis, 


Juppofi- 


176 
bulo in hunc fine erecto [ofbefieulafran- 


gatur,Cy cadauer poflea coburatur. Ce Y. 


le,ex multis et infignib.criminibusfepté 
























s 











7 


I 
fuppofitione perfone,adulterto,raptu, " 


- crilegio,plagio furto, grauifStmum ma- 


gni; ponderis e[Jeyex ipftus prefertim ft 
ne,attentus lector facile potefl iudicare. 
OQ zib.oclauit Magie addi poffit,ut ex 
verbis Arrefli , (Et aliorum crimini 4 
predicto Tilbio patratoris) conci quide 
poteft: Jed tamen nilcerti copertu efl.Su 
periori-vero fepte crimini nitquodq; 
capitis pana meretur. Primum,e[l falfa 
mutatio nominis quenotatur ex l.falfs 
nominis ff.ad lege Cornelia de falf-pra- 
fertim quii dolo malo in alterius damni 
comittitur:[ecus fr per innocente, ex le- 
uitate,fine dolo id fiat. fme periculo eft. 
«na, Co.de mutatioe nominis. Criminis 
f^ panaerat,ex vupe alta deorsit pra- 
cipitari,que ex legeantiqua mors natu 
ralisyex noua mors ciuilis babetur. L1.S. 
fr. defalf./| Secunda crime eft fuppofrtio 
pfone,que '[pecies falf., graniq; animad 
5 3 





Por 178 
uerfione dignacen[etur.l.quife pmilite 
gefsit,illo tit. Tertii eft adulteria, cuius 
pana-varia eft ex circiftantis loci & te 
poris. Primo feculo adulteri lapidaban- 
tur, Leu.zo. Temporib. Ofee ca.7.igni 
deuouetur: Qes adulteratesinquit,tan 
qua clibanus fuccen[us.Q wod ex Apoc. 
ca.21. confirmatur Erit pars eoris in fla 
gno;fulphure & igni ardeti. Lex deinde 
Cuulis [ubfequuta eft , cuius aucfor Iu- 
lius Ce[ar nominatur [ed ei Legi ab O- 
Clauiojipf? ex forore nepoteymulta funt 
Addita, in folida auumculo fuo foli nun 
cupata. Iulius it4d; C jar nontantá pr 
mus lege condidit , fed etia in domeffico 
quoda [uo,qui cum Equitis cuiu[da Ro 
mani-vxore adulterium comiferat, (etft 
nemo de crimine conquererettr ,aut il- 
lum veum faceret) fu]bendi [upplicio pa 
nut. C oflat igituy cc A rre[fis In mor-- 
ti G ignis genere G Jupplicio diuinis & 


umanis 






























(0179 
bumanis legib.cófovme effe: imprimis; 


- notati dignifsima eft I, Quauis.2.C .de 


adult.Q marti efl raptus,de quo lex ex- 


| gueffn ef Quá cotu.ibiqui mulier£ va 


cantem rapuit yvelnupta, vltimo fuppli 
cio punitur ff-ad leg.Inlia de vi publica, 
C in l.raptores,C.de epi.& cler.Q win 
tum eft [acrilegiz, de quo d.1. Quauis.2. 
infi.fic loquitur, Sacrilegos aut nuptia- 
vum, gladio punirioportet.Sexticrime 
eft plagij,ad comittitur p per[one qua fit 
in alterius pote[late detentionem indebi 
tam,ad abutendi:r crimen publicum 
eft,ex LFlauia.Lplagg. Cad l.Flauiade 
plagiaris: pana "Vero,extrenmum fubbls 
ciumyl.finibi,feruus "oel libertate dona- 
tus befliis [nbiciatur, ingen vero gla: 
dio cofamattr illo tit. Septimum eft fur 
tum,cuius fit mentio inLfollicitatoresa- 
lienarumnuptiarum ff-deextra- 
ordinar. criminibus, 
FINIS. 








«a get pde mto 


"^us 
AES uq 
x» 


eet 


IX rh NR 
vC Arne un diam 


dn m LIENS E 


"ICE ANEaP- SEPTA ms
Internet Archive Audio

Featured

Top

Images

Featured

Top

Software

Featured

Top

Texts

Featured

Top

Video

Featured

Top

Mobile Apps

Browser Extensions

Archive-It Subscription

Save Page Now

See other formats
